ماه رجب، ماه یگانه شدن با خدا

اصغر طاهرزاده

ماه رجب، ماه امنیت از غضب الهى

آیت الله ملكى (ره) در كتاب المراقبات در رابطه با ماه رجب به عنوان یكى از ماه هاى حرام مى فرمایند: در ماه هاى حرام خداوند آنچنان غضبش فروكش مى كند كه حتى بر دشمنان هم آن غضب فروكش مى كند، لذا در ماه حرام اگر دشمنتان، یعنى دشمن اسلام هم به شما حمله نكند، در این ماه باید ترك مخاصمه كرد. دشمن اسلام اگر حمله نكند، یعنى اگر جهاد دفاعى نباشد باید ترك مخاصمه كرد، یعنى غضب خدا در این ماه این طورى است. مگر غضب خدا بر دشمنان خدا جارى نیست؟ ولى این ماه این قدر عجیب است كه خداوند مى فرماید: باید به دشمنان خدا هم امنیت بدهید. این یعنى چه؟ یعنى شرایط غیبى این ماه ما را در شرایطى قرار مى دهد كه عامل فاصله گرفتن و

دور افتادن ما از مقام غیبى عالم ملكوت كه همان غضب خداست، در این ماه در صحنه نیست و لذا در چنین شرایطى زمینه ارتباط ما با خدا شدیداً فراهم است. به همین جهت است كه مى فرماید: هر كس مرا بخواند استجابت مى كنم. این یك نوع استجابت خاص است. یعنى تو در این ماه در هر شرایطى از گناه هستى، اگر آمدى، هرچه بگویى به سرعت اجابت مى شود. در شرایط دیگر این طور نیست.

بالاترین تقاضا

در ادامه مى فرمایند: «وَ مَنْ سَالَنی اعْطَیْتُهُ وَ مَنِ اسْتَهْدانی هَدَیْتُهُ» حرف دهنِ ما گذاشته است. مى فرمایند: اى بنده من!
اگر از من چیزى بخواهى به تو مى دهم، پس چرا نمى خواهى؟ و اگر از من طلب هدایت و راه جویى كنى، تو را هدایت مى كنم، راه و چاه را به تو نشان مى دهم. بله حرف یاد ما دادند كه ما در این ماه از خدا بخواهیم كه خدایا ما را هدایت كن. ما انوار غیبى تو را رها كنیم، كجا برویم؟ و دعاهایى كه ائمه (صلوات الله علیهم) در این ماه دارند در همین راستاست، كه ما را به سوى خود راهنمایى كن و خودت را

به ما بفهمان كه جز تو مقصدى نیست كه ما قلبمان را به سوى او جهت دهیم، خلاصه متوجّه شویم: «نیست در شهر نگارى كه دل ما ببرد»؛ اگر كسى معنى هدایت را بشناسد، و بفهمد یعنى چه، خداوند ما را در این ماه به «هدایت» مژده داده است، با تمام وجود براى به دست آوردن آن مى كوشد كه گفت:
دلا! ز نور هدایت گر آگهى یابى
چو شمع خنده زنان، ترك سر توانى كرد

نگاه دار سرِرشته تا نگه دارد

«وَ جَعَلْتُ هذَا الشَّهْرَ حَبْلًا بَیْنی وَ بَیْنَ عِبادی» این ماه را چون یك ریسمان قرار دادم بین خود و بندگانم. پس ماه رجب به عنوان یك شرایط استثنایى است تا انسان از آن استفاده كند و بالا برود، مثل یك طناب كه یك سر آن در دست خدا است و یك سر آن را رها كرده تا ما بگیریم و بالا رویم، با اعمال و آداب مخصوص این ماه مى توان سرِطناب را براى بالا رفتن گرفت. عمده آن است كه متوجّه شویم این ماه یك رشته اى است بین ما و خدا، انسان عاقل به چنین طنابى محكم چنگ مى زند. چراكه گفت:


مراتاجان بود درتن، بكوشم
مگرازجام اویك جرعه نوشم

چون فرصت استثنایى است، پس:
گرت هوااست كه معشوق نگسلدپیوند
نگاه دارسررشته، تانگه دارد

«فَمَنِ اعْتَصَمَ بِه وَصَلَ الَیَّ» كسى كه به ریسمان ماه رجب چنگ بزند به من وصل مى شود. عرض كردیم چنگ زدن به آن هم مشخص است، یعنى آداب ماه رجب را قلباً و عملًا رعایت كند، چون درِ میكده وصل به حق را گشوده اند و آن هایى كه چنین گشودگى را احساس مى كنند، ندا سر مى دهند:
الْمِنَّة لِلّه كه درِ میكده باز است
وین سوخته را بر دَرِاو روى نیاز است
خُم هاهمه درجوش وخروش اند، زمستى
وآن مِى كه درآنجاست، حقیقت نه مجازاست
شرح شكن زلف خَم اندر خَم جانان
كوته نتوان كردكه این قصّه
درازاست بردوخته ام دیده چو باز ازهمه عالم
تا دیده من بر رُخ زیباى تو باز است


چون ماه رجب، ماهى است كه حجاب هم مرتفع مى شود و انسان در قلب خود احساس مى كند با خدا در ارتباط است و در نتیجه دیده از همه دنیا باز مى گیرد و به همه چیز پشت پا مى زند، موقع درددل كردن با محبوب واقعى برایش سر مى رسد، كه گفت:
رازى كه بَرِ خلق نهفتیم و نگفتیم
با دوست بگوییم كه او محرم راز است

در این حالت گویا همواره در حال راز و نیاز با حق است كه:
در كعبه كوى تو هر آن كس كه درآید
از قبله ابروى تو در عین نماز است

اى مجلسیان! سوزِ دل حافظ مسكین
از شمع بپرسید كه در سوز و گداز است

چون فرمود: هر كس به ریسمان من یعنى ماه رجب- چنگ بزند به من وصل خواهد شد و قصّه وصل، قصّه اى است پرسوز و گداز:
اى مجلسیان! سوز دل حافظ مسكین
از شمع بپرسید كه در سوز و گداز است