فهرست کتاب


گفتار امیرالمؤمنین علی (ع) جلد دوّم همراه با ترجمه فارسی هدایة العلم و غررالحکم

سید حسین شیخ الاسلامی

کج شده

1- گاهی کج شده (و چیزی که در تدبیر آن راه کجی اتخاذ گشته) راست می شود.

عادت

1- افزونترین عبادت غلبه بر عادت است (چون نیازمند به اراده خیلی قوی است، هر فردی نمی تواند بر خوی و خصلت خود که بر آن عادت کرده غلبه نماید، مرحوم خوانساری - رحمه اللّه - غلبه عادت را چنین معنی کرده: که این کس عبادتی داشته که غالب به آن عادت کرده و اکثر اوقات آن را در وقت آن بجای آورد).
2- عادت طبع دوم است (یعنی وقتی انسان به چیزی عادت نمود گویا جزء خلقت و خوی او شده است).
3- عادت دشمنی است که مالک شخص گردد، و او را بنده خود سازد.
4- آفت ریاضت و رام کردن نفس غلبه عادت است (یعنی وقتی انسان چیزی را که به آن عادت کرده پیروی نمود ریاضت او سودی نخواهد بخشید).
5- بوسیله غلبه بر عادتها (ی بد توسط صفات خوب و افعال خیر آدمی) به اشرف مقامات خواهد رسید.
6- بد عادتی است پرگوئی یا زیاده کاریها.
7- عادتها را تغییر دهید تا بر شما طاعتها آسان گردد.
8- دریابنده مرتبه های بلند نیست کسی که از عادتها پیروی کند.
9- برای عادت بر هر انسانی سلطنتی است (باید کوشید که عادت زشت بر انسان غلبه نکند).
10- هر که عادت خود را (در کارها) بازی قرار دهد جدّ او شناخته نشود (یعنی اگر عملی را هم جدّی انجام دهد آن را مردم بازی به حساب آرند).

روز بازگشت

1- خوشا به حال کسی که یاد کند روز بازگشت را پس از توشه بسیار فرا گیرد.
2- خوشا به حال کسی که روز بازگشت را به یاد آورده پس احسان کند (یا نیکو عمل نماید).
3- بر تو باد به کوشش و بذل جهد و طاقت در اصلاح معاد.
4- در حقیقت ساعت (قیامت) از روی خود نقاب برداشته، و علامت آن ظاهر شده برای کسی که به فراست دریابد آن را.
5- در حقیقت قیامت به حرکت و تکانهای خود مشرف گشته و سینه های شتران مرگ و فناء را (بر در هر خانه ای) خوابانیده است.
6- (در چگونگی حال اهل قبور است در قیامت) در حقیقت از قرارگاه قبرها رفته اند و به سوی جایگاه حساب گردیده اند، و بر آنها حجتها (مانند شهادت انبیاء و اوصیاء و غیر آنان) اقامه گشته است.
7- هر که اصلاح معاد (روز بازگشت) نماید. به راه صواب ظفر یابد.
8- هر که به معاد یقین کند توشه بسیار برگیرد.
9- صلاح روز بازگشت (قیامت) به نیکوئی عمل است.
10- در وقت معاینه و دیدن هول و ترسهای قیامت پشیمانی و تقصیر کنندگان زیاد خواهد شد.
11- مشغول شدم تو به اصلاح آخرت خود تو را از عذاب آتش نجات می بخشد.