ازدواج موفق

نویسنده : عباس رحیمی

4. آرایش و رعایت نظافت

معمولا مرد از خانم خود انتظار دارد خود را آرایش کند،تمیز نگه دارد،بهترین لباس را بپوشد تا زیبا و دلربا گردد؛ ولی گاهی خود مردان توجه ندارند که این وظیفه را خود نیز دارند و همان طور که از زن خود انتظار دارند،زن نیز این انتظار را از شوهر خود دارد که تمیز، خوشبو و معطر باشد و خود را برای زن آماده کند؛ همان گونه که دوست دارد زن، خود را آماده سازد. با دهان مسواک نزده و متعفن یا با بوی تعفن و گند سیگار نباید نزد همسر رود،بلکه مسواک بزند، حمام کند و خود را بیارایند تا زن نیز به مطلوب خود برسد.
حسن بن جهم گوید: امام موسی بن جعفر(علیه السلام) را دیدم که حنا گذاشته بود(مویش را رنگ زده بود). عرض کردم: رنگ زده اید؟ حضرت فرمود: نعم ان التهیئة تزید فی عفة النساء و لقد ترک النساء العفة بترک ازواجهم التهیئة؛ آری! شوهر اگر به خود برسد،عفت زنان بیشتر می شود. زنان وقتی عفت را کنار گذاشتند که شوهران آمادگی و آراستن را ترک نمودند. آن گاه حضرت فرمود: آیا دوست داری زنت را بدون آرایش ببینی؟ گفتم: خیر! فرمود: او نیز چنین است.
آن گاه حضرت فرمود: من اخلاق الانبیاء التنظیف و التطیب و حلق الشعر؛ نظافت و خود را خوشبو نمودن و موی بدن را زایل کردن، از اخلاق و روش پیامبران است.(120)
از رسول خدا(علیه السلام) است که فرمود: اغسلوا ثیابکم و خذوا من شعورکم و استاکوا و تزینوا و تنطفوا فان بنی اسرائیل لم یکونوا یفعلون فزنت نسائهم؛ لباستان را بشویید،موهای بدن خود را برطرف سازید،مسواک بزنید،خود را بیارایید و نظافت را رعایت کنید؛ زیرا بنی اسرائیل مردانشان چنین نکردند،زنانشان سراغ فحشا رفتند.(121)
امام رضا(علیه السلام) فرمود: ان الله یحب الجمال و التجمیل؛خداوند،زیبایی و آراستگی را روست دارد.(122)
و نیز فرمود: پیامبر(علیه السلام) بیشتر از آنچه که خرج غذا می نمود،خرج بوی خوش و عطر می کرد.
بنابراین،حق زن است که شوهر خود را آراسته،نظیف و خوشبو ببیند؛همان گونه که مرد این حق را دارد.

سخاوتمندی

در صورتی که بتواند و دستش برسد، خوب است که لباس، غذا و مانند آن را توسعه دهد و سخاوت و جود را در زندگی پیاده کند و بدون ولخرجی و اسراف،از خسیس بودن و نظرتنگی پرهیز نماید و دستش را در خرج زندگی و هزینه زن و فرزندان باز بگذارد،البته با رعایت اعتدال و اقتصاد مطلوب. سختگیری در خرج خانه و خانواده را در تنگنای زندگی قرار دادن مورد پسند اسلام نیست.
امام موسی بن جعفر(علیه السلام) فرمود: عیال الرجل اسرائه فمن انعم علیه بنعمة فلیوسع علی اسرائه فان لم یفعل اوشک ان تزویل تلک النعمة؛خانواده مرد،اسیران اویند. پس، هر که را خداوند وسعت در زندگی دهد،او نیز باید بر اهل و عیال خود توسعه وگرنه ممکن است آن نعمت از کف او برود.(123)
نیز فرمود: اطرفوا اهالیکم فی کل جمعة بشی ء من الفاکهة کی یفرحوا بالجمعة؛ در هر جمعه، میوه تازه به خانواده خود هدیه کنید تا به آمدن جمعه خوشحال باشند.(124)
امام صادق(علیه السلام) فرمود: ینبغی للرجل یوسع علی عیاله لثلا یتمنوا موته؛ مرد باید در خرج کردن بر اهل و عیال خود توسعه بدهد تا مرگ او را آرزو نکنند.(125)
امام سجاد(علیه السلام) فرمود: ان ارضاکم عند الله اسبغکم علی عیاله؛ آن کس از شما بیشتر مورد رضایت خداوند است که بیشتر برای خانواده خود خرج کند.(126)
رسول خدا(علیه السلام) فرمود: المومن یاخذ بادب الله اذا وسع علیه اتسع و اذا اسمک علیه امسک؛ مؤمن از خداوند درس می گیرد، هرگاه روزی اش زیاد شود،بیشتر خرج خانه می کند و هرگاه کم شود،کم خرج می کند.(127)

6.کار و کوشش

مرد باید دنبال کار و تلاش و کسب در آمد حلال و تأمین مخارج زندگی خانواده باشد و نباید تتبلی کند و در نتیجه،دستش خالی شود و زن و فرزندان را ذلیل و خوار گرداند. شرف مرد،در کار و تلاش و حفظ آبرو و آقایی و عزت خود و خانواده او است. کار کردن برای خانواده،ثواب جهاد دارد و عرق کارگر،کمتر از خون شهید نیست.
امام موسی بن جعفر(علیه السلام) فرمود: الکاد علی عیاله کالمجاهد فی سبیل الله؛ مردی که در تلاش برای به دست آوردن روزی برای خانواده است،ثواب رزمنده در راه خدا را دارد.(128)
داشتن کسب و کار،عزت و سربلندی است. دنبال کار و کسب نرفتن باعث از بین رفتن حق زن و فرزندان است؛چنان که در حدیث است: ملعون من ضیع من یعول؛ کسی که خانواده خود را ضایع کند و به آنها رسیدگی ننماید،ملعون است،ملعون.(129)
در حدیثی دیگر آمده است: کفی بالمرء اثما ان یضیع من یعول؛ برای مرد همین گناه بس که به خانواده اش نرسد و آنها را محتاج رها کند.(130)
بنابراین،مرد نباید نسبت به خانواده خود بی تفاوت باشد و آنها را در خرج زندگی و مشکلات رها کند و تنها بگذارد.
رسول خدا(علیه السلام) فرمود: مردی که به بازار رود و احتیاجات خانواده اش را خرید کند و به خانه ببرد، ثواب کسی را دارد که به فقرا صدقه می دهد و چون به خانه می برد، اول به دختران بدهد.
متأسفانه گاهی مردانی یافت می شوند که به فکر زندگی و تأمین مخارج خانواده نیستند و آنها را در تنگنا قرار می دهند. کار نمی کنند و در اداره زندگی وظیفه مدیریتی خود را انجام نمی دهند که این کار مورد مذمت اسلام قرار گرفته و کسانی که در صدر اسلام وظیفه کار کردن را رها و به عبادت مشغول شدند، مورد نکوهش رسول خدا قرار گرفته. سرباز جامعه بودن کار زشتی است و رسول خدا(علیه السلام) فرمود: ملعون من القی کله علی الناس؛(131) از رحمت خداوند، دور است کسی که خود را بر جامعه تحمیل کند.
و لذا بهترین عبادت خداوند جست وجوی روزی و حلال است.
و در حدیث آمده که: العبادة عشرة اجزاء تسعه اجزاء فی طلب الحلال؛ عبادت ده جزء است که نه جزء آن طلب روزی و حلال است.(132)
و رسول خدا(علیه السلام) فرمود: طلب الحلال فریضه علی کل مسلم و مسلمة؛(133) دنبال روزی حلال رفتن،بر هر مرد و زن مسلمان واجب است.
امام رضا(علیه السلام) فرمود: اگر در صف جنگ هم هستی،طلب روزی حلال را رها نکن. از امور مهمی که شوهر باید به آن اهمیت دهد،اداره زندگی از راه درست و حلال است.