ازدواج موفق

نویسنده : عباس رحیمی

3.اعتماد و خوش بینی

سومین اصلی که به عنوان زیربنای یک زندگی سالم و ازدواج موفق باید به آن توجه شود خوش بینی زن و شوهر به یکدیگر و اعتماد متقابل و پرهیز از هرگونه شک، تردید، دودلی و بدبینی نسبت به همدیگر است. نباید هر کاری از همسر سرزد، آن را حمل بر نیت بد و غرض و مرض کرد. اگر شوهر کمی دیر به منزل بیاید، یا با آن کسی سخن بگوید و یا زن به جایی برود و با کسی سخن بگوید و مانند آن، نباید به همدیگر شک نمایند و طرف مقابل را مؤاخذه کنند که کجا بودی؟ کجا رفتی؟ کی بود که با تو حرف می زد؟ این چیست؟ از کجا آوردی؟ و...
شک و سوءظن به یکدیگرت بنای زندگی را متلاشی می سازد و از بهشت خانواده یک جهنم سوزان به وجود می آورد. پس نباید کاری کرد که اعتماد از دست برود، اشتباه را دوستانه تذکر داد و نصیحت کرد.
قرآن با صراحت در سوره حجرات از سوءظن و تجسس نهی نموده و فرموده است:یا ایها الذین امنوا اجتنبوا من الظن ان بعض الظن اثم و لا تجسسوا....؛(58)
ای مؤمنین از بسیاری از گمان ها (که پایه اساسی ندارد)پرهیز کنید که بعضی از آن گمان گناه است و نیز در کارهای همدیگر تجسس و جاسوسی نکنید.... .
در احادیث بسیاری سوءظن مذمت شده؛ چنانچه علی (علیه السلام) فرمود:لا ایمان مع سوءظن؛(59)
بدبینی با ایمان جمع نمی شود. ونیز فرمود: بد گمان مباش که بد بینی، عبادت را فاسد و باطل می کند. و همچنین فرمود: شخص بد گمان، بی گناهان را خائن می داند.
و رسول خدا (علیه السلام) فرمود:ایاکم و الظن فان الظن اکذب الحدیث؛(60)
از بدگمانی دوری کنید؛ زیرا بد بینی؛ بدترین دروغ است. و فرمود:المریب ابدا علیل آدم شکاک، همیشه بیمار است.(61)
و علی (علیه السلام) فرمود: کاری که از دیگری سر می زند، آنرا بر خوبی حمل کن و هرگز سخن برادرت را بر غرض بد حمل نکن. مادامی که می شود، برای آن محملی پیدا کن و برای کارهای ناروایی که از برادرت سر می زند، عذری بجوی،
نیز فرمود:حسن الظن یخفف الهم و ینجی من تقلد الاثم؛(62)
خوش بینی، غصه ها را سبک می کند و انسان را از ارتکاب گناه باز می دارد.
و رسول خدا(علیه السلام) فرمود:حسن الظن راحة القلب و سلامة الدین؛(63) حسن ظن، راحتی دل و سلامتی دین است. به خصوص، مرد نباید بی جهت به همسر خود بدین بوده، غیرت نابجا نشان دهد؛ چنانکه علی (علیه السلام) فرمود:ایاک و الغایر فی غیر موضع الغیرة. مبادا بی مورد غیرت نشان دهی، که در آن صورت خوبان را به بدی می کشانی.(64)
نیز فرمود: بی مورد همسر خود را سرزنش نکن، که گناهشان بزرگ و فسادش افزون شود.
رسول اکرم (علیه السلام) فرمود:من قذف امرئته بالزنا خرج من حسناته کما تخرج الحیة من جلدها و کتب له بکل شعرة علی بدنه الف خطیئة؛(65)
هرکس همسر خود را به کار نامشروع متهم کند، کارهای خوب او می ریزد، همان گونه که مار پوست می اندازد و به شمار هر مویی که بر بدن دارد هزار گناه بر او نوشته می شود.
بنابراین ضروری است که زن و شوهر اعتماد و خوش بینی را نسبت به یکدیگر حفظ کنند و هرگز در پی وسوسه شیاطین نرود و ذهن خود را از هر آلودگی نسبت به یکدیگر پاک سازد. در این میان، خناسان وسوسه گر و سخن چینان فتنه گر برای ایجاد تفرقه نقش رسایی دارند. زن و شوهر باید مراقب افراد فتنه جو باشند؛ هر حرفی را نپذیرند و به سخن این و آن توجه نکنند، زیرا آتش بیاران موکد صفا و صمیمیت یک خانواده نتواند دید و ممکن است درصد تخریب آن برآیند و با آتش حسادت، خود را از این رو مراقب و هشیاری ضرورت زندگی است و زندگی دیگران را آتش زنند.

4.گوشی نبودن

زن و شوهر باید به بزرگترها به خصوص به پدر و مادر خود و پدر و مادر همسر خود احترام بگذارد، حرمت آنان را پاس بدارند و پندهای دلسوزانه و خردمندانه آنان را گوش کنند.
بسیارند پدر و مادران با تجربه ای که کوله باری از آموخته ها به همراه دارند و می خواهند آن تجربه ها را به فرزند دلبند خود منتقل نمایند و دلسوزانه آنان را پند دهند و دستشان را بگیرند و در فراز و نشیب زندگی زندگی برای آنان مشاوری امین باشند و در همان حال یافت می شوند پدر و مادرانی که دوستانی نادانند، و دوستان نادان به قصد سود، زیان می رسانند.
گاهی فضول باشی ها، از در و همسایه گرفته تا فامیل های دور و نزدیک که به گمان خود می خواهند به دختر یا پسرشان درس بدهد، ولی صد افسوس که همانا با دلسوزیهای ناشیانه و جاهلانه چه آشیانه هایی را که بر هم نمی زنند و چه فتنه هایی که بر پا نمی کنند و چه فرزندنی را که آواره نمی کند؟
وظیفه زن و شوهر چیست؟ خیلی ساده است. اگر دختر و پسر جوان کمی عاقل و فهمیده باشند، می توانند به راحتی پندهای سازنده را از دلسوزی های جاهلانه و احمقانه تشخیص دهند.
در همان حال که باید با تمام وجود به نصایح سازنده و خردمندانه خردمندان و اهل تجربه و دلسوخته گوش دهند و به آن عمل نمایند، باید از نصایح جاهلانه خانواده - چه والدین و چه فضول باشی - دوری کنند.
نه زن و نه شوهر نباید گوشی باشند و هر چه دیگران در ذهن و فکر و گوش آن ها می خوانند برگزیند و ترتیب اثر دهند. بلکه باید با عقل خود بسنجد و تشخیص هند که آیا که شنیده اند به خیر آنهاست یا به زیان.
به هر حال، بین سخن خیر خواهان عاقل و دلسوزان جاهل، که می خواهند بی جا در زندگی افراد دخالت کنند، فرق بگذارند و اجازه دخالت بی مورد به چنین کسانی ندهند.باید باکمال احترام از کنار سخنان شنیده بگذرد و با شنیدن سخن مغرضان و حسودان و جاهلان، به همسر خود بدبین نشود؛ زیرا شیطان سربازان خود را از آدمیان انتخاب می کند.
برخی آدمیان بسا از روی حسادت و غرض و دشمنی در لباس دوست در آیند تا زندگی را از هم متلاشی سازند. پس موفقیت یک ازدواج در گرو توجه به نصایح دلسوزانه و خردمندانه و دوری از دخالت نابجای دیگران است.

5.ایمان و تقوا

یکی دیگر از اصول زیربنایی و اساسی که در زندگی باید همواره مورد توجه قرار گیرد، ایمان، تقوا و توجه به عبادت و معنویت است.
زندگی بدون خدا و معنویت، مانند درخت بدون ثمر است، چنین زندگی ای هیچ و پوچ است و بی هدف؛ همچون میوه زیبایی که از درون؛ پوک و گندیده است.
زندگی بدون عبادت خدا، بدون روح، خشک و خسته کننده است، سرابی است که هرگز تشنگان را سیراب نخواهد ساخت، همواره با دلهره، اضطراب، تشویش و سرگردانی همراه است، هرچند که با گنج قارون و قدرت فرعون همراه باشد.
بسیارند کسانی که با قوت لایموت می سازند و صورت خود را از نداری با سیلی سرخ می کنند، ولی زندگی ای شیرین دارند. بر تمام زندگی شان، نور معنویت و دعا و توسل و قرآن حاکم است و از نورانیت بندگی خدا سیرابند، و بسیارند در دنیا کسانی که پول بادآورده دارند و زندگی مرفه و بهترین و گران ترین لباس و مسکن و خوراک و ماشین، ولی نان خوش از گلویشان پایین نمی رود، چه رسد به عالم آخرت که تازه اول بدبختی شان است.
بنابراین، خواهرم! اساس زندگی را از اول، با یاد و نام خدا و عمل به دستورهای او، عمل به واجبات و ترک محرمات، تقوا و پاکی و عفت و عزت نفس آغاز کنید تا نور خدا در تمام زندگی تان جوانه بزند و از میوه شیرین ایمان، هم خود و هم نسل آینده شما بهره مند شویدم.
نماز بخوانید، خوب هم بخوانید، در اول وقت هم بخوانید و آن را در هیچ حالی ترک نکنید؛ حتی در شب عروسی و صبح عروسی، که امام صادق (علیه السلام) فرمود: شفاعت ما به کسی که نماز از سبک بشمارد، نمی رسد.
تا می توانید به مسجد و جماعت و جلسه قرآن و مذهب انس بیایید و به عبادات اهمیت دهید، به مسائل دینی توجه کنید و بکوشید تا کسب حلال داشته باشید و هرگز لب به غذای حرام نزنید، که دل را سیاه می کند با شما باشد. و هیچ گاه حسرت زندگی مرفه ولی بی صفای دیگران را نخورید.
از حضرت عیسی (علیه السلام) نقل است که فرمود:من عبد الله حق عبادته آتاه الله فوق امانیه و کفایته؛ کسی که خداوند را به شایستگی عبادت کند، او نیز بیشتر از آنچه او می خواهد به وی عطا کند.(66)
در احادیث اسلامی، یکی از معیارهای انتخاب همسر، ایمان و تقوای اوست. دختر باید به شوهری بله بگوید که مؤمن باشد و پسر به سراغ دختری برود که صالحه باشد.
رسول خدا (علیه السلام) فرمود:ما استفاد المومن بعد تقوی الله عزوجل خیر اله من زوجه صالحة؛ مؤمن پس از تقوای خداوند از چیزی به اندازه همسر شایسته سود نمی برد.(67)
نیز فرمود:خیر متاع الدنیا الزوجه الصالحین؛(68) بهترین متاع دنیا همسر شاسیته است.
نیز فرمود:یک زن شایسته، از هزار مرد ناصالح بهتر است.(69)
امام باقر (علیه السلام) فرمود: برای بنده خدا، سودی بالاتر از همسر شایسته نیست، که چون او را می بیند، خشنودی می گردد و چون سفری رود، خود و مالش را حفظ نماید.(70)
رسول اکرم (علیه السلام) فرمود:اذا جاءکم من ترضون دینه و امانته فزوجوه؛(71)
هرگاه خواستگاری با ایمان و امانتدار آمد، به او زن بدهید.(72)
شخصی با امام موسی بن جعفر (علیه السلام) در مورد دخترش مشورت کرد.
حضرت فرمود:زوجها من تقی فانه ان احها اکرمها و ان ابغضها لم یظلمها؛ دخترت را به آدم دیندار بده؛ زیرا او اگر دخترت را دوست بدارد احترامش می کند، و اگر خشمگین شود، به او ستم نمی کند.(73)
شخصی دیگر برای مشورت، خدمت رسول خدا (علیه السلام) آمد. حصرت فرمود:انکح و علیک بذات الدین؛ دخترت را شوهر بده و حتما دامادی دین دار انتخاب کن.(74)
بنابراین معیارهای ازدواج، بر مبنای ایمان است، چه در دختر و چه در پسر و از همان گام نخست باید زندگی را بر مبنای ایمان و تقوا و عمل و تقید به دستورهای دینی پایه ریزی کرد تا زن و شوهر خوشبخت شوند.