بهشت خانواده جلد دوم

نویسنده : سید جواد مصطفوی

سر آغاز

هر گاه شخصی که اخلاق و دینش مورد رضایت شما بود به خواستگاری (دخترتان) آمد او را همسر دهید. اگر چنین نکنید در روی زمین فتنه و فساد بزرگی پیدا می شود.
پیامبر اکرم صلی (الله علیه و آله)
مردی که زن حلالی را با مال حلالی به همسری گیرد ولی مقصودش افتخار و ریاکاری خودنمایی باشد خداوند ذلت و خواری اش را زیاد کند...
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله)
در همه احوال با همسرت مدارا کن و با او به نیکی معاشرت نما تا زندگی برایت باصفا گردد.
امیرالمؤمنین علی (علیه السلام)
با زنی ازدواج کن که او را می خواهی و رها کن زنی را که پدر و مادرت می خواهند.
امام صادق (علیه السلام)

برگزیده ها

1. چرا طلاق دست مرد است در درس نود و سه پاسخ گفته شده است.
2. پاشویی عروس توسط داماد و نماز ایشان در حجله در درس شب زفاف بیان شده است.
3. درس معاشقه درباره چگونه آغاز کردن روابط آنچنان شیرین همسری است.
4. چرا با سه طلاقه نمی توان ازدواج کرد در درس هفتاد و پنج پاسخ داده شده است.
5. درس هشتاد و چهار متکفل بیان مداعبه و ملاعبه (شوخی با زبان و با دست) می باشد.
6. درس چند همسری از صدور قطعنامه کنفرانس خانمها صحبت می کند. 7. درس هشتاد و پنج مصادیق عشق به زور مهر به چنبه را توضیح می دهد.
8. کوکوی سبزی داستانی است در درس چشم و همچشمی.
9 مراقبت از یک جوال مگس آسانتر است تا از یک زن زیبا، ضرب المثلی است در درس هفتاد و شش.
10. سرگذشت مادر شوهری که خون فرزند و عروسش را در شیشه کرده بود در درس روابط فامیلی نقل شده است.
11. جمله در بریتانیا حداقل سن ازدواج بیست و یک سالگی است و حداقل سن برای احراز پست نخست وزیری هجده سالگی را در درس هفتاد و پنج بخوانید، ولی تعجب نکنید.
12. در درس عذر خواهی، از مردی صحبت شده است که همسرش را کتک می زد.
13. سی سؤال در درس هشتاد مطرح شده است که دختر و پسر باید در وقت خواستگاری از یکدیگر بپرسند.
14. خوبی، تکبر، ترس و بخل را برای زنان در درس برابری و اختلاف مرد و زن مطالعه خواهید کرد.
چند تذکر
1. این کتاب را دو گروه نباید بخوانند:
اول. کسانی که ذوق و عاطفه ندارند؛
دوم. کسانی که به اندیشه و عقل خدادادی خویش متکی نیستند و به خود اجازه نمی دهند بدون اجازه غرب و شرق فکر کنند.
2. این کتاب که مکمل جلد اول است، مقررات سعادت بخش اسلام را بیان می کند. بنابراین به دختر و پسری که می خواهند ازدواج کنند و زندگی شان قرین سعادت باشد، شفارش می کنیم برای شروط ازدواج خود عمل به دستورات این کتاب (بویژه درسهای مربوط به خواستگاری) را در نظر بگیرند و نیز به همسرانی که با یکدیگر اختلاف پیدا کرده اند، مطالعه آن را پیش از مراجعه به دادگاه توصیه کنیم.
3. بعضی از مطالب این کتاب تفصیل و توضیح مباحثی است که در جلد اول به طور اجمالی و گذرا آمده و طی سؤالاتی که خوانندگان عزیز جلد اول از مؤلف کرده اند نویسنده را بر آن داشته اند که جلد دوم را تألیف کند؛ لذا خواندن این کتاب را به کسانی که جلد اول را خوانده اند بیش از دیگران توصیه می کنیم.
4. مطالعه این کتاب برای جوانانی که هنوز قصد ازدواج ندارند، در اولویت نیست.

مقدمه

سپاس و ستایش بیکران، خداوند یگانه رحمان را سزاست که در روی کره ای متحرک و لرزان، معلق و آویزان، کوه و صحرا رقم زد، جزیره و دریا ترسیم نمود، گیاه و حیوان آفرید و انسان را پدید آورد تا ظلمتکده تیره و تاریک زمین را به نور و صفا زینت بخشد و در میان خرابی و ویرانی، عمران و آبادی آرد.
زمینهای خشک را به بوستان و گلستان سبز و خرم تبدیل کرد.
از میان کره زمینی که به صورت جمادی بی حس و بدون شعور ساخته شده بود، نبات حیوان بر افراشت و بر تارک سرش انسانی خردمند گذاشت و او را بر همه اقطار جهان حاکم و فرمانروا ساخت تا از میان کره ای خاکی و تاریک، جنبش و حرکت، سعادت و عزت و عیش و عشرت پدید آورد. مشک و عنبر، گلهای معطر، نور و صفا، نغمه و نوا، تمدن و ترقی، تکامل و تعالی، دستگیری و رحمت و نوازش و عطوفت، همگی از میان این کره تیره و ظلمانی برخاست و یکسره از برکت عقل و احساسی بود که به انسان عنایت فرمود.
خداوند مهربان، به انسان ستمگر و ناسپاس، جفتی از جنس او به صورت زن عنایت فرمود تا با وی انس و الفت گیرد. میان دختر و پسری بیگانه و نا آشنا، مودت و رحمت مقرر داشت تا یکدیگر را در آغوش گیرند، توالد و تناسل نمایند، تشریک مساعی کنند، خانه و مدرسه بسازند و در آن آموزش و پرورش دهند؛ محیط آبادی را از پدران و مادران خویش بدارث برده اند، آبادتر کنند و آن را باز هم برای آبادی بیشتر به فرزندان خود تحویل دهند.
و درود و رحمت بی پایان خداوند متعال به روان پاک رسولان و پیغام آورانش، مخصوصا شریف ترین و آخرین آنها حضرت محمد مصطفی (ص) و بر خاندان عترت آن حضرت یعنی ائمه معصومین (ع)، که در عمر عزیز خویش را در راه رسانیدن انسان به اوج تکامل و خوشبختی مصروف داشتند و در پیمودن این راه، هر گونه بلا و مصیبتی را تحمل کردند و حتی از بذل و جان شریف خویش دریغ نفرمودند - صلوات الله علیهم اجمعین من الان الی قیام یوم دین الدین -.
اما بعد: پسری و دختری که با یکدیگر ازدواج می کنند، در حقیقت تولد تازه ای می یابند و در اقیانوس تازه ای وارد می شوند که یا باید کار آموزی و تجربه قبلی کسب کنند و یا دارای هوش و فراستی باشند که بتوانند خود را با جزر و مد دریای متلاطم زندگی همانگ سازند و همچون مرغان و ماهیان با آن محیط ستزگار شوند، و گرنه عمری کوتاه و پر مشقت دارند و بزودی در گردابها غرقه و هلاک می گردند.
دین مقدس اسلام که برای راهنمایی و تأمین سعادت بشر، نازل گشته و تمام ابعاد وجودی او را در تمام مراحل زندگی اش رعایت کرده است، دختر و پسری را که می خواهند در آینده پدر و مادر خانواده و رکن اجتماع انسانی باشند، در این وادی خطرناک بدون راهنما رها نکرده است، بلکه با لطف و عنایت، دست ایشان را گرفته و قدم به قدم رهبری و راهنمایی شان نموده و آنان را از خطرات طوفانها و گردابها بر حذر داشته است.
مرحوم مؤلف برای تأمین این هدف جلد اول کتاب را در سال 1363 در قالب هفتاد درس کوتاه تألیف کرد و پس از انتشار آن در چاپهای متعدد، متوجه گردیده که لازم است یک رشته مباحث تکمیلی در همان راستا و برای تأمین همان هدف (که در جلد اول به آن اشاره شده است) به مباحث جلد اول ضمیمه گردد. لذا ابتدا مسأله خواستگاری به ذهنشان خطور کرد و کرارا می فرموند: جوانان مسلمان ما در وقت روبرو شدن با همسر آینده خود نمی دانند چطور باید صحبت کنند که زمان کوتاهی اطلاعات کافی از مخاطب خود به دست آورند تا در مسائل ریز و درشت زندگی مواجه با عدم تفاهمها و ناهماهنگهای فکری و اخلاقی نگردند و نقش پدر و مادر در این مورد چگونه است. بعد به مسأله محرم و نامحرم فکر کردند و می گفتند میل دارم این کاری را که تاکنون نشده - یعنی اینکه همه فامیلهای محرم و نامحرم (اعم از نسبی، سببی و رضاعی) در یک جدول به صورت منظم، کوتاه و دقیق ذکر گردد - من انجام دهم. همچنین تصمیم گرفتند درسهایی را که در جدول اول به طور کوتاه و گذرا اشاره کرده بودند (از قبیل روابط فامیلی) به خاطر اهمیت موضوع و سؤالاتی که در این رابطه از ایشان می شد، با تفصیل بیشتری تقریر نمایند. و بالاخره مباحث پراکنده ای مانند چشم و همچشمی، عذر خواهی و جلب محبت را با توجه به برخوردهایی که با اشخاص مختلف داشتند (که یا مبتلا به یک مشکل خانوادگی بودند، یا مشکل آنها حل شده بود و یا مسؤولیتی اجرایی در این مورد داشتند) به رشته تحریر درآورند و مجموع این نوشته ها (که در حدود بیست و دو درس نسبتا مفصل می شد) در کتابخانه شخصی شان در منزل وجود داشت تا اینکه در تاریخ 10 ر 2 ر 68 (ده روز قبل از وفاتشان) که آخرین وصیتنامه خود را نوشتند. در مورد این کتاب چنین مرقوم فرمودند: جلد دوم بهشت خانواده اندکی کسری دارد که با کمک آقای شکوهی و خزاعی و استادی می توان تکمیل نمود و به چاپ رسانید. لذا ما این درسها را به همان صورتی که ایشان نوشته بودند با تغییراتی جزئی از قبیل جابجا کردن برخی از دروس و تغییر عناوین آنها، تکمیل نمودن آیات و روایات و آوردن ترجمه مدارک آنها، و ویرایش ادبی و نکات رسم الخطی، تنظیم کرده و به چاپ می رسانیم گرچه می دانیم اگر ایشان در قید حیات بودند حاضر نمی شدند این کتاب به صورت ناتمام و ناهماهنگ چاپ گردد.
نکته دیگری که ذکر آن لازم به نظر می رسد این است که طبق توصیه سرور مطاع و دانشمند معزز جناب آقای رضا استادی - دام عزه - چون جلد دوم کتاب بهشت خانواده نخستین اثری است که بعد از وفات مرحوم والدمکرم یعنی مؤلف این کتاب - حشره الله مع اجداده المعصومین (ع) - انتشار می یابد، شرح حال جامعه ای از ایشان را آورده ایم و سایر آثار منتشر نشده شان از قبیل فهرست اصول کافی (جلد دوم)، معجم صحیفه و همچنین یادنامه ای برای آن مرحوم بزودی چاپ و منتشر خواهد شد.
در خاتمه از آقایان رضا استادی، محمد حسن خزاعی، علی شکوهی، سید حسن علم الهدائی و سایر کسانی که به هر نحو در تهیه این کتاب مرا یاری داده اند تشکر و قدر دانی می نمایم و توفیق یکایک آنها را از خداوند متعال خواستارم.
سید مهدی مصطفوی