فهرست کتاب


بهار ازدواج

امیر ملک محمودی‏

به چه خواستگاری پاسخ مثبت دهیم؟

دختر یا ولی دختر به کدام خواستگار پاسخ مثبت دهند؟ در پاسخ به این سؤال باید مطالبی را که در پاسخ سؤال معیارها و ملاکهای انتخاب همسر گفته شد، تکرار کنیم که عبارت بودند از: ایمان و دینداری، اصالت خانوادگی، اخلاق نیک، عقل و هوش، جمال و زیبایی، تناسب در سن، تناسب در شغل، تناسب در علم و سواد کفو همدیگر بودن از نظر اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و...، این ها نمونه ای از معیارهای گزینش همسر بود که اگر پسر و دختر شباهت بیشتری از نظر معیارها نسبت به همدیگر داشته باشند، زندگی شاد و با معنویت و مستحکم تری خواهند داشت. اما از نظر اسلام عزیز، ایمان و تدین و اخلاق نیک از همه مهمتر است. به پدران و مادران سفارش نموده است که اگر کسی به خواستگاری فرزند شما آمد و ایمان و اخلاق او مورد تأیید و قبول شما بود، دختر خود را به عقد ازدواج او در آورید و اگر این کار را نکنید انحراف و فسادی در زمین روی خواهد داد.
پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اذا جاءکم من ترضون دینه و امانته یخطب (الیکم) فروجوه(9)...
هر گاه کسی به خواستگاری نزد شما آمد و دینداری و امانت داری او را پسندیدید، به او زن بدهید....
امام رضا (علیه السلام) می فرماید:
اگر مردی نزد تو به خواستگاری آمد و دین و اخلاق او را پسندیدی به وی زن بده و فقر و ناداریش مانع تو از این کار نشود. خدای تعالی فرموده است: و اگر جدا شوند خدا هر یک را از گشایش خود بی نیاز کند و فرموده است: اگر تهیدست باشند خداوند از فضل و کرم خود آنان را توانگر کند(10).

به چه خواستگاری پاسخ منفی دهیم؟

در این قسمت لازم است یک نکته بسیار ضروری و سرنوشت ساز مطرح شود و آن اینکه: پدران، مادران و جوانان عزیز! منشأ و سرچشمه بسیاری از گرفتاری ها و بدبختی های انسان، غفلت است. غفلت، در تمام امور زندگی، خسارت بار است و در مسأله انتخاب همسر خسارت بارتر. ممکن است یک لحظه غفلت، یک عمر پشیمانی و حسرت را به دنبال داشته باشد. افراد زیادی را مشاهده می کنیم که پس از متلاشی شدن زندگی زناشویی و شکست های پی در پی و گرفتاری ها، علت همه ناکامی ها و بیچارگی های خود را یک لحظه غفلت در انتخاب همسر باید خیلی مواظب باشیم و به خود تلقین کنیم که در دام غفلت نیفتیم.
با توجه به آنچه در پاسخ و سؤال های معیارها و ملاکهای انتخاب همسر و در بحث تحقیق و شیوه های آن گفته شد، باید به خواستگاری که صلاحیت ازدواج ندارد، جواب منفی داد و آینده خود و فرزندان را تباه و سیاه ننمود.
افرادی که لایق ازدواج نیستند و باید در خواستگاری به آنان جواب منفی داد عبارتند از:
الف) بیمارانی که بیمارستان قابل درمان نیست و به زندگی و نسل، لطمه می زنند، مانند: دیوانه ها، بیماران جذامی و...، البته اگر اینان معالجه شوند و پزشکان متخصص این امور، گواهی دهند که این بیماران، سالم و نرمال شده اند، ازدواج با آنان مانعی ندارد.
ب) افراد لاابالی و منحرف و فاسد و بد اخلاق، هرگز نباید به خاطر ترحم به این پلنگان تیز دندان یک نسل را فاسد کرد. اگر با این ها ازدواج نشود، مجبور می شوند به فکر چاره ای بیفتند و در صدد جبران برآیند و خود را اصلاح کنند.
امام رضا (علیه السلام) می فرمایند:
ایاک ان تزوج شارب الخمر(11)...
از زن دادن به شرابخوار بپرهیز که....
و در جای دیگر می فرمایند:
... لا تزوجه ان کان سی ء الخلق(12).
... اگر بد خلق است به او زن نده.
ج) معتادان به اعتیادهای خطرناک، اینان تا اعتیاد را ترک نکنند و اخلاق و روحیه و رفتارشان را اصلاح ننمایند، به هیچ وجه نباید با آنان ازدواج کرد.

چه نکاتی را باید پسر و دختر در جلسه گفتگوی مستقیم - در مراسم خواستگاری - با همدیگر بیان کنند؟

1 - بیان خط مشی کلی زندگی آینده.
2 - گفتگو درباره اهداف آینده.
3 - بیان صادقانه صفات و اخلاق و خصوصیات خود و دیدن همدیگر همانطوری که در فصل معیارها (زیبایی همسر) گفته شد.
4 - بیان خواسته ها و انتظارات طرفین از یکدیگر.
5 - بیان نظرات خود درباره چگونگی برخورد و رفتار و رابطه با خانواده و بستگان و خویشان یکدیگر.
6 - گفتگو درباره شغل، مسکن و محل سکونت.
7 - طرح نظرات خود درباره شیوه زندگی و چگونگی فراهم نمودن امکانات و وسایل زندگی.
8 - طرح نظرات خود درباره شیوه تربیتی فرزندان آینده.
9 - طرح نظرات خود درباره تعداد فرزندان آینده و فاصله سنی بین آنها.
10 - بیان عیب ها و نواقص و بیماریهای خود (دقت!)