فهرست کتاب


بهار ازدواج

امیر ملک محمودی‏

چرا در ازدواج دختر باکره(8) اجازه پدر و نظر خواهی از او واجب و لازم می باشد؟

در سنت اسلامی، در عین این که اصل ازدواج دختر، به نظر شخصی او بستگی دارد. لازم است رعایت نظر پدر (و احترام مادر را هم بکند) و از پدر نظر خواسته و نظرش را رعایت کند. این امر رضایت و اجازه پدر به عقیده اکثر فقهای اسلامی، امری است واجب و دلایل آن عبارتند از:
1 - حق شناسی از پدر. 2 - استفاده از تجارب پدر. 3 - آمیختن عقل و احساس. 4 - وجود رابطه برای رعایت احترام.

به چه خواستگاری پاسخ مثبت دهیم؟

دختر یا ولی دختر به کدام خواستگار پاسخ مثبت دهند؟ در پاسخ به این سؤال باید مطالبی را که در پاسخ سؤال معیارها و ملاکهای انتخاب همسر گفته شد، تکرار کنیم که عبارت بودند از: ایمان و دینداری، اصالت خانوادگی، اخلاق نیک، عقل و هوش، جمال و زیبایی، تناسب در سن، تناسب در شغل، تناسب در علم و سواد کفو همدیگر بودن از نظر اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و...، این ها نمونه ای از معیارهای گزینش همسر بود که اگر پسر و دختر شباهت بیشتری از نظر معیارها نسبت به همدیگر داشته باشند، زندگی شاد و با معنویت و مستحکم تری خواهند داشت. اما از نظر اسلام عزیز، ایمان و تدین و اخلاق نیک از همه مهمتر است. به پدران و مادران سفارش نموده است که اگر کسی به خواستگاری فرزند شما آمد و ایمان و اخلاق او مورد تأیید و قبول شما بود، دختر خود را به عقد ازدواج او در آورید و اگر این کار را نکنید انحراف و فسادی در زمین روی خواهد داد.
پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند:
اذا جاءکم من ترضون دینه و امانته یخطب (الیکم) فروجوه(9)...
هر گاه کسی به خواستگاری نزد شما آمد و دینداری و امانت داری او را پسندیدید، به او زن بدهید....
امام رضا (علیه السلام) می فرماید:
اگر مردی نزد تو به خواستگاری آمد و دین و اخلاق او را پسندیدی به وی زن بده و فقر و ناداریش مانع تو از این کار نشود. خدای تعالی فرموده است: و اگر جدا شوند خدا هر یک را از گشایش خود بی نیاز کند و فرموده است: اگر تهیدست باشند خداوند از فضل و کرم خود آنان را توانگر کند(10).

به چه خواستگاری پاسخ منفی دهیم؟

در این قسمت لازم است یک نکته بسیار ضروری و سرنوشت ساز مطرح شود و آن اینکه: پدران، مادران و جوانان عزیز! منشأ و سرچشمه بسیاری از گرفتاری ها و بدبختی های انسان، غفلت است. غفلت، در تمام امور زندگی، خسارت بار است و در مسأله انتخاب همسر خسارت بارتر. ممکن است یک لحظه غفلت، یک عمر پشیمانی و حسرت را به دنبال داشته باشد. افراد زیادی را مشاهده می کنیم که پس از متلاشی شدن زندگی زناشویی و شکست های پی در پی و گرفتاری ها، علت همه ناکامی ها و بیچارگی های خود را یک لحظه غفلت در انتخاب همسر باید خیلی مواظب باشیم و به خود تلقین کنیم که در دام غفلت نیفتیم.
با توجه به آنچه در پاسخ و سؤال های معیارها و ملاکهای انتخاب همسر و در بحث تحقیق و شیوه های آن گفته شد، باید به خواستگاری که صلاحیت ازدواج ندارد، جواب منفی داد و آینده خود و فرزندان را تباه و سیاه ننمود.
افرادی که لایق ازدواج نیستند و باید در خواستگاری به آنان جواب منفی داد عبارتند از:
الف) بیمارانی که بیمارستان قابل درمان نیست و به زندگی و نسل، لطمه می زنند، مانند: دیوانه ها، بیماران جذامی و...، البته اگر اینان معالجه شوند و پزشکان متخصص این امور، گواهی دهند که این بیماران، سالم و نرمال شده اند، ازدواج با آنان مانعی ندارد.
ب) افراد لاابالی و منحرف و فاسد و بد اخلاق، هرگز نباید به خاطر ترحم به این پلنگان تیز دندان یک نسل را فاسد کرد. اگر با این ها ازدواج نشود، مجبور می شوند به فکر چاره ای بیفتند و در صدد جبران برآیند و خود را اصلاح کنند.
امام رضا (علیه السلام) می فرمایند:
ایاک ان تزوج شارب الخمر(11)...
از زن دادن به شرابخوار بپرهیز که....
و در جای دیگر می فرمایند:
... لا تزوجه ان کان سی ء الخلق(12).
... اگر بد خلق است به او زن نده.
ج) معتادان به اعتیادهای خطرناک، اینان تا اعتیاد را ترک نکنند و اخلاق و روحیه و رفتارشان را اصلاح ننمایند، به هیچ وجه نباید با آنان ازدواج کرد.