شرح صد کلمه قصار از امام علی علیه السلام

حاج شیخ عباس قمی (رضوان الله علیه)

کلمه 10:

متن حدیث :
استنزلوا الرزق بالصدقة و من ایقن بالخلف جاد بالعطیة.(25)
ترجمه :
طلب کنید فرود آمدن روزی را بصدقه دادن.
کما قال الله تعالی: و من قدر علیه رزقه فلینفق مما اتیه الله.(26)
و کسیکه یقین کند که عوض آنچه می دهد جایش می آید جوانمردی خواهد کرد در عطا کردن زیرا که میداند بدل این عطا باو میرسد در دنیا و عقبی.
و الیه اشار (ع) فی قوله تنزل المعونة علی قدر المؤنة.(27)
یعنی بهمین معنی نیز اشاره نموده آنحضرت که فرموده فرود میآید یاری دادن بقدر مؤنه و گرانی بار.
و هم فرموده اذا املقتم فتاجروا الله باصدقة.(28)
چون درویش و فقیر گشتید تجارت کنید با خدای تعالی بدادن صدقه.
فان الله یجزی المتصدقین.(29)

کلمه 11:

متن حدیث :
اشرف الغنی ترک المنی.(30)
ترجمه :
شریفترین اقسام غنی و توانگری ترک تمنی و آرزوها است زیرا که آن لازم قناعت است و قناعت مستلزم غنی بدلیل القناعة کنزلا یفنی: قناعت گنجی است که تمام نمیشود.

کلمه 12:

متن حدیث :
اضاعة الفرصة غصة.(31)
ترجمه :
ضایع کردن اوقات فرصت و فراغت را به بیکاری و کسالت باعث غصه و اندوه است در آن وقتی که فرصت از دسته رفته و کار گذشته است پس عاقل آنست که اوقات فراغ خود را غنیمت شمرد و نگذارد که بیخود از دستش برود.
و فی المثل: انتهزوا الفرص فانها تمرمر السحاب.
یعنی در مثل است که غنیمت بشمرید فرصتها را چه آنکه زمان فرصت می گذرد مانند گذشتن ابر.(32)
تا توانستم ندانستم چه سود - چونکه دانستم توانستن نبود
و فی الحدیث: من ساوی یوماه فهو مغبون.(33)
جوانا ره طاعت امروز گیر - که فردا جوانی نیاید زپیر
قضا روزگاری ز من در ربود - که هر روزش از پی شب قدر بود
من آنروز را قدر نشناختم - بدانستم اکنون که درباختم
بغفلت بدادم زدست آب پاک - چه چاره کنون جز تیمم بخاک
چه شیبت در آمد بروی شباب - شبت روز شد دیده برکن زخواب
کنون کوش کاب از کمر درگذشت - نه وقتی که سیلاب از سرگذشت
مکن عمر ضایع بافسوس و حیف - که فرصت عزیز است و الوقت ضیف(34)