ترجمه کامل الزیارات

نویسنده : محدّث نامی أبو القاسم جعفر بن محمّد بن جعفر بن موسی بن قولویه قمّی مترجم : مرحوم حجه الاسلام و المسلمین سید محمد جواد ذهنی

مقدمه مترجم

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ
حمد و سپاس خالقی را که بهترین و کامل ترین شرایع را برای ما قرار داد و اکمل و اشرف انبیاء عظام را هادی ما نمود و اعظم و اعلم اوصیاء را ولیّ و قائد ما گرداند.
بهترین تهنیت و خالص ترین تحیّت ما بر وجود مبارک خاتم الأنبیاء حضرت محمّد صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم و بر سیّد الاوصیاء اعلی حضرت علوی صلوات اللَّه و سلامه علیه و ابناء طیّبین و طاهرینش که جملگی اختران تابناک آسمان ولایت و اعلام بارزه سبل هدایت می باشند.
و لعنت ابدی و نفرین سرمدی بر اعداء و غاصبین حقوق این خاندان آمین یا ربّ العالمین.
محضر سروران و خوانندگان محترم می رساند که بهترین و ارزشمندترین سرمایه های معنوی مسلمین بالاخص طائفه حقّه امامیّة اثنی عشریّة دعاء و توسّل به اذیال پرفیض وسائط بین خالق و مخلوق و انوار درخشان مظاهر کامله حضرت احدیّت یعنی ذوات مقدّسه حضرات چهارده معصوم سلام اللَّه علیهم اجمعین می باشد.
لازم به تذکّر است که عالی ترین نوع توسّل و تقرّب جستن به درگاه حقّ عزّ و جلّ ذکر مصائب و گریستن بر مظلومیّت های عزیزترین موجودات نزد خداوند تبارک و تعالی یعنی معصومین علیهم السّلام بالاخص حضرت سیّد الشهداء سلام اللَّه علیه می باشد و در این نحو از توسّل و تقرّب فرقی نیست بین اقامه عزاء و شرکت در مجالسی که به همین منظور به پا می شود یا به منظور زیارتشان به مشاهد مشرّفه کوچ کردن و رنج سفر به خود وارد نمودن چه آنکه همه این توسّلات دارای اجر و فضیلت بوده و بر طبق روایات صحیحه ای که از طرق معتبره به ما رسیده جملگی موجب نجات و فلاح انسان می باشند.
در طول غیبت حجّت بالغه حق سلام اللَّه علیه علماء ربّانی و دانشمندان صمدانی کتبی در این زمینه به رشته تألیف و تصنیف درآورده اند که اقدم و استوارترین آنها کتاب شریف «کامل الزّیارات» تألیف فقیه ماضی و محدّث نامی أبو القاسم جعفر بن محمّد بن جعفر بن موسی بن قولویه القمّی می باشد که به تصدیق ارباب فن از بهترین مسفوراتی است که در این باره تألیف و تصنیف شده است و چون طبق معمول این کتاب به زبان عربی است و فارسی زبانانی که از علوم عربیه بی بهره هستند نمی توانند از آن استفاده کنند بر حسب پیشنهاد مکرّر بسیاری از دوستان و آشنایان و تشویق کثیری از سروران و اعزّه و لطف و عنایتی که به این حقیر دارند داعی تصمیم گرفتم آن را به زبان فارسی سلیس ترجمه کرده و از هر گونه شرح و توضیحی در ذیل آن امساک نموده تا موجب تطویل و تکبیر کتاب نشده و بدین وسیله برای خوانندگان موجب ملال و سبب کلال نباشد، بحمد اللَّه این تصمیم از مرحله طرح به مرتبه اجراء و از قوّه به فعل مبدّل گشت و اکنون تمام کتاب من البدو الی الختم به زبان فارسی برگردانده شده و آماده بهره برداری گردیده است و از آنجایی که قرعه سعادت بنام انتشارات پیام حق در آمده از این رو کتاب حاضر توسّط این انتشارات و با هزینه پر برکت آن تحت مدیریّت آقایان حاج فخر الدّین جواهریان و فاضل محترم حاج محمّد جاسبی ایّدهما اللَّه طبع و تکثیر و منتشر می شود خداوند منّان به تمام اهل خیر و بانیان علم و فضیلت توفیق دهد که مال و عمر عزیزشان را صرف آنچه ترویج دین و مذهب در آن است نمایند که خیر دنیا و آخرت در آن می باشد.
قم: سیّد محمّد جواد ذهنی تهرانی

الباب الأول ثواب زیارة رسول الله و زیارة أمیر المؤمنین و الحسن و الحسین ص

باب اوّل ثواب زیارت پیغمبر اکرم و امیر المؤمنین و حسنین صلوات اللَّه علیهم اجمعین

حدیث اوّل:
1 أَخْبَرَنَا أَبُو الْقَاسِمِ جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ قُولَوَیْهِ الْقُمِّیُّ الْفَقِیهُ قَالَ حَدَّثَنِی أَبِی رَحِمَهُ اللَّهُ عَنْ سَعْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِی خَلَفٍ الْأَشْعَرِیِّ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ الْبَرْقِیِّ عَنْ قَاسِمِ بْنِ یَحْیَی عَنْ جَدِّهِ الْحَسَنِ بْنِ رَاشِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ بَیْنَمَا الْحُسَیْنُ بْنُ عَلِیٍّ ع فِی حَجْرِ رَسُولِ اللَّهِ ص إِذْ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ لَهُ یَا أَبَتِ مَا لِمَنْ زَارَکَ بَعْدَ مَوْتِکَ فَقَالَ یَا بُنَیَّ مَنْ أَتَانِی زَائِراً بَعْدَ مَوْتِی فَلَهُ الْجَنَّةُ وَ مَنْ أَتَی أَبَاکَ زَائِراً بَعْدَ مَوْتِهِ فَلَهُ الْجَنَّةُ وَ مَنْ أَتَی أَخَاکَ زَائِراً
بَعْدَ مَوْتِهِ فَلَهُ الْجَنَّةُ وَ مَنْ أَتَاکَ زَائِراً بَعْدَ مَوْتِکَ فَلَهُ الْجَنَّةُ
ترجمه:
ابو القاسم جعفر بن محمّد بن قولویه قمی فقیه می گوید:
پدرم رحمة الله علیه از سعد بن عبد اللَّه بن ابی خلف اشعری و او از احمد بن محمّد بن عیسی و او از محمّد بن خالد برقی و او از قاسم بن یحیی، و او از جدّش حسن بن راشد و او نیز از عبد اللَّه بن سنان و او از حضرت ابی عبد الله امام صادق علیه السّلام نقل نمود که آن جناب فرمودند:
حضرت حسین بن علی علیهما السّلام در دامن پیامبر صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم بودند، سپس سر مبارک بالا نموده و عرضه داشت:
ای پدر ثواب کسی که پس از رحلتتان شما را زیارت کند چیست؟
پیامبر صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم فرمودند:
پسرم، کسی که من را پس از رحلت زیارت کند مستحق بهشت بوده و در صورتی که بعد از ارتحال پدرت او را زیارت نماید به بهشت داخل می گردد و اگر برادرت را پس از ممات زیارت نماید بهشت حق او بوده و آن کس که بعد از شهادتت تو را زیارت کند بهشت از آن او می باشد.
حدیث دوّم:
2 عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَی عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَسْبَاطٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَی عَنِ الْمُعَلَّی بْنِ أَبِی شِهَابٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ قَالَ الْحُسَیْنُ ص لِرَسُولِ اللَّهِ ص مَا جَزَاءُ مَنْ زَارَکَ- فَقَالَ یَا بُنَیَّ مَنْ زَارَنِی حَیّاً أَوْ مَیِّتاً أَوْ زَارَ أَبَاکَ أَوْ زَارَ أَخَاکَ أَوْ زَارَکَ کَانَ حَقّاً عَلَیَّ أَنْ أَزُورَهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ حَتَّی أُخَلِّصَهُ مِنْ ذُنُوبِهِ
ترجمه:
از سعد بن عبد اللَّه و او از احمد بن محمد بن عیسی، و او از علی بن اسباط، و او از عثمان بن عیسی، و او از معلی بن ابی شهاب و او از حضرت ابی عبد الله علیه السّلام نقل نمود که آن حضرت فرمودند: حضرت ابی عبد الله الحسین صلوات اللَّه علیه به جناب رسول صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم عرض کردند:
پاداش کسی که شما را زیارت کند چیست؟ پیامبر صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم فرمودند:
پسرم، کسی که من را در حال حیات و بعد از آن زیارت کند یا به زیارت تو و برادرت آید بر من لازم است که در روز قیامت به زیارتش رفته تا او را از عذاب گناهانش برهانم.
حدیث سوّم:
3 حَدَّثَنِی أَبِی رَحِمَهُ اللَّهُ وَ مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ إِدْرِیسَ عَمَّنْ ذَکَرَهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ رَفَعَهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص یَا عَلِیُّ مَنْ زَارَنِی فِی حَیَاتِی أَوْ بَعْدَ مَوْتِی أَوْ زَارَکَ فِی حَیَاتِکَ أَوْ بَعْدَ مَوْتِکَ أَوْ زَارَ ابْنَیْکَ فِی حَیَاتِهِمَا أَوْ بَعْدَ مَوْتِهِمَا ضَمِنْتُ لَهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ أَنْ أُخَلِّصَهُ مِنْ أَهْوَالِهَا وَ شَدَائِدِهَا حَتَّی أُصَیِّرَهُ مَعِی فِی دَرَجَتِی
ترجمه:
پدرم علیه الرحمه و محمّد بن یعقوب از احمد بن ادریس نقل نمودند و او از شخصی که یادش نموده و وی از محمّد بن سنان و او از محمّد بن علی به طور مرفوعه نقل نموده که رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم فرمودند: یا علی، کسی که من را در حال حیات یا پس از آن زیارت کند یا به زیارت تو و دو فرزندت در حال حیات و پس از آن آید من ضامنم که در روز قیامت او را از وحشت ها و سختی های آن روز رهانیده تا جایی که از نظر درجه و مقام با من باشد.
حدیث چهارم:
4حَدَّثَنِی مُحَمَّدُ بْنُ یَعْقُوبَ قَالَ حَدَّثَنِی عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا مِنْهُمْ أَحْمَدُ بْنُ إِدْرِیسَ وَ مُحَ بْنُ حْیَی عَنِ الْعَمْرَکِیِّ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ یَحْیَی وَ کَ خَادِماً لِأَبِی جَعْفَرٍ الثَّانِی ع عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا رَفَعَهُ إِلَی مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ زَارَنِی أَوْ زَارَ أَحَداً مِنْ ذُرِّیَّتِی زُرْتُهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ فَأَنْقَذْتُهُ مِنْ أَهْوَالِهَا
ترجمه:
محمد بن یعقوب برایم چنین نقل نمود:
عدّه ای از اصحاب ما که از جمله ایشان: احمد بن ادریس و محمّد بن یحیی هستند از عمر کی بن علی و او از یحیی که خادم حضرت ابی جعفر ثانی علیه السّلام است و وی از برخی اصحاب ما به طور مرفوعه از حضرت محمد بن علی بن الحسین علیهم السّلام نقل نموده که آن جناب فرمودند:
پیغمبر اکرم صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم فرمودند:
کسی که من یا یکی از فرزندانم را زیارت کند روز قیامت به زیارت او آمده و وی را از هول و وحشت های آن روز می رهانم.
حدیث پنجم:
5 حَدَّثَنِی مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ عَلِیِّ بْنِ مَهْزِیَارَ عَنْ أَبِیهِ الْحَسَنِ عَنْ أَبِیهِ عَلِیِّ بْنِ مَهْزِیَارَ قَالَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عِیسَی عَنِ الْمُعَلَّی بْنِ أَبِی شِهَابٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ قَالَ الْحُسَیْنُ بْنُ عَلِیٍّ ع لِرَسُولِ اللَّهِ ص یَا أَبَتَاهْ مَا جَزَاءُ مَنْ زَارَکَ فَقَالَ ص یَا بُنَیَّ مَنْ زَارَنِی حَیّاً أَوْ مَیِّتاً أَوْ زَارَ أَبَاکَ أَوْ زَارَ أَخَاکَ أَوْ زَارَکَ کَانَ حَقّاً عَلَیَّ أَنْ أَزُورَهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ فَأُخَلِّصَهُ مِنْ ذُنُوبِهِ
ترجمه:
پدرم حسن از پدرش علی بن مهزیار، وی گفت:
عثمان بن عیسی از معلّی بن ابی شهاب نقل نمود و وی از حضرت ابی عبد الله علیه السّلام که آن جناب فرمودند:
حضرت حسین بن علی علیهما السّلام به رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم عرض نمود:
ای پدر، پاداش کسی که شما را زیارت کند چیست؟ پیامبر صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم فرمودند:
فرزندم، کسی که من را در حال حیات و بعد از آن زیارت کند یا به زیارت پدر و برادر تو و شما بیاید بر من است که او را در روز قیامت زیارت کرده و از گرفتاری گناهانش برهانمش.