فهرست کتاب


مراسم عروسی

علی اکبر بابازاده‏

پیامبر خدا و تزویج مستمندان

رسول گرامی در کنار سایر وظایف مردمی خود جوانان مجرد را فراموش نمی کرد، و در تزویج افراد بی بضاعت سعی و کوشش می نمود، و حتی بردگان زیر چتر اسلام نیز از این الطاف آن حضرت محروم نمی ماندند
اینک توجه شما خوانندگان محترم را به گوشه ای از احادیث و قضایای تاریخی معطوف می دارم:
1 - عن ابی عبدالله (علیه السلام): اتت الموالی امیرالمؤمنین فقالوا: نشکو الیک هولاء العرب ان رسول الله کان یعطینا معهم العطایا بالسویه، و زوج سلمان و بلالا و سهیباً، و ابوا علینا هولاء...(287)
: حضرت امام صادق (علیه السلام) می فرمایند: گروهی از بردگان و مساکین به حضور امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) آمده و عرض کردند: ما از این اعراب به شما شکایت می کنیم، زیرا رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) به ما نیز همچون سایر مردم بخشش و محبت می کرد، و بر این اساس سلمان، بلال، سهیب را که سابقه بردگی داشتند تزویج نموده، و بر ایشان خانواده تشکیل داد، در حالی که اینان با ما چنین نمی کنند... .
آنچه از این حدیث به بحث ما مربوط است این که: رسول خدا به عنوان مسؤول نظام حکومتی عصر خویش، زمینه ازدواج حتی بردگان را نیز نادیده نگرفته، و رفاه و زندگی خانوادگی را بر ایشان فراهم ساخته است، و این خود درس بزرگی به تمام زمامداران اسلامی می باشد.
2 - قال الصادق (علیه السلام): ان رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم) زوج المقداد بن الاسود ضباعه ابنه الزبیر بن عبد المطلب...(288).
: امام جعفر صادق (علیه السلام) می فرمایند: پیامبر اسلام مقداد را با دختر زبیر بن عبد المطلب به نام ضباعه تزویج کرد، تا از این طریق رسوم جاهلی را که با افراد بی بضاعت ازدواج نمی کردند بشکند... .
قابل توجه است که مقداد اگر چه مرد با ایمانی بود، ولی سابقه بردگی داشت، و از نظر معیارهای ارزشی آن عصر شخصیت مهمی نداشت، و در عوض زبیر بن عبد المطلب از جهت نژاد و ثروت... جزو بدترین اشخاص زمان خود به حساب می آمد، رسول گرامی اسلام با این پیوند زناشویی، هم خط قرمز به آن افکار و فرهنگ جاهلانه کشیده، و هم به مسؤولین امور نشان داد که حتی از تزویج بردگان غفلت ننمایند!
3 - عن ابی جعفر (علیه السلام): جائت امراه الی النبی فقالت: زوجنی، فقال: من لهذه؟ فقام رجل فقال: انا یا رسول الله...(289).
: امام باقر (علیه السلام) می فرمایند: زنی به خدمت رسول خدا رسیده و عرض کرد: مرا شوهر ده، پیامبر خدا پس از شنیدن تقاضای زن، خطاب به جمع حاضر فرمودند: چه کسی حاضر است با وی ازدواج کند؟ مردی در این اثنا به پا خاست، و آمادگی خویش را اعلان نمود... .
از این حدیث استفاده می شود که پیامبر گرامی اسلام پناهگاه مطلق مردم بود، حتی بدون دلهره و نگرانی زنی می توانست به حضور او رسیده، و مشکل جنسی خود را بر طرف سازد... .
بر این اساس، جوانی مجرد به محضر او شرفیاب گردیده، و از بحران جنسی شکوه کرد، و آن بزرگوار نیز متقابلاً وی را راهنمائی نمود...(290).
و در همین رابطه مرد دیگری نیز چون از پیدا کردن همسر مناسب مأیوس می گردد، به حضور آن پناهگاه بی پناهان رسیده، حتی ویژگی های آلت تناسلی خود را بیان می کند، و سپس با راهنمائی رسول گرامی، زن مورد علاقه اش را پیدا کرده، و مشکل خود را بر طرف می سازد(291).
خوانندگان عزیز توجه می فرمایند که رئیس حکومت اسلام (نبی اعظم) آن چنان محرم اسرار جوانان، و پناه بی پناهان بوده است، که توده های مردم ظریف ترین مسائل جنسی خویش را بدون دلهره به وی بیان می کردند و مشکلات خویش را بر طرف می ساختند، و این خود درسی است که تمام جانشینان حکومتی آن سرور چنین باشند، و از پدر و مادر خود آنان به آنها انیس تر و مهربانتر گردند... .
در تاریخ زندگی پیامبر خدا آمده است که:
روزی آن حضرت به سراغ گروهی از اصحابش آمده و با آنان به گفتگو پرداخت، آن عده که به اصحاب صفه معروف بودند، خیلی در تنگنا قرار گرفته و خانه و کاشانه نداشتند... .
در میان آن دسته، مردی به نام جویبر زندگی می کرد، وی از نظر نژاد سیاه پوست و برده ای از مردم حبشه به شمار می آمد، و از جهت قیافه و قامت نیز بسیار کوتاه قد و زشت بود، ولی ایمانی سرشار و اراده ای کم نظیر داشت، رسول خدا در کنار او نشست، و همچون پدر مهربان از وی دلجوئی کرد، و پس از مذاکراتی پای مسائل جنسی و ازدواج جویبر به میان کشیده شده، و پیامبر خدا دستور داد: از سوی من به خانه زیاد بن لبید برو، و از دختر زیبایش ذلفا خواستگاری کن... .
جویبر به امر آن حضرت به خانه زیاد آمده و سر انجام با دختر او ازدواج کرد (292)
این قضیه نیز ثابت می نماید که پیامبر خدا محرومترین و مأیوس ترین فرد اصحاب خود را فراموش ننموده و زمینه ازدواج و رفاه وی را فراهم ساخته، و از این طریق درس مسؤولیت و فداکاری به متصدیان امور داده است.

امیرالمؤمنین و مسأله جنسی نیازمندان

همان طوری که امیرالمؤمنین در تأمین سایر نیازمندی های مردم، و در بسط و گسترش عدالت اجتماعی... آرام نمی نشست، در مورد تزویج و تشکیل خانواده افراد بی بضاعت و بی چاره نیز به وظائف حکومتی خویش عمل نموده، و جوانان مجرد را به خانه و زندگی مشترک امیدوار می ساخت.
امام باقر (علیه السلام) می فرمایند:
زوج امیرالمؤمنین امراه من بنی عبد المطلب و کان یلی امرها...(293).
: حضرت امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) اداره امور زنی از طایفه عبد المطلب را به عهده داشت، و سپس وی را به خانه بخت گسیل نمود... .
این حدیث مسؤولیت آن حضرت را در مورد مسائل مالی و جنسی افراد بی پناه نشان می دهد. و می رساند که سر پرست حکومت اسلامی نمی تواند از کنار نیازمندی های مالی و جنسی اشخاص مستمند بی تفاوت بگذرد. چنانچه در حدیث دیگری امام باقر (علیه السلام) می فرمایند:
قضی امیرالمؤمنین (علیه السلام) فی امراه زنت و شردت ان یربطها امام المسلمین بالزوج کما یربط العبیر الشارد بالعقال(294).
: امیرالمؤمنین (علیه السلام) در مورد حفاظت زن نابکار فرمودند: بر رهبر و پیشوای مسلمان است که از طریق تزویج و شوهر دادن، وی را نگهدارد، چنانچه شتر نافرمان را با زنجیر و بند کردن حفظ می کنند.
قابل توجه است که در این حدیث دو مطلب مهم به چشم می خورد:
نخست: مسؤولیت تمام پیشوایان اسلامی در تزویج افرادی که در بحران جنسی قرار گرفته اند.
دوم: درمان واقعی منحرفان جنسی که چاره اصلی شان ازدواج می باشد.
و به همین نکته حضرت امام صادق (علیه السلام) اشاره نموده و می فرمایند:
ان امیرالمؤمنین (علیه السلام) اتی برجل عبث بذکره فضرب یده حتی احمرت ثم زوجه من بیت المال(295)
: مردی را که در زمان حضرت امیرالمؤمنین (علیه السلام) به عمل کثیف استمناء مرتکب شده بود، به محضر آن حضرت آوردند، آن بزرگوار پس از اجرای حکم الهی تعزیر دستور داد: هزینه ازدواج او را از بیت المال فراهم ساخته، و بدین وسیله وی را متأهل نمودند.
خوانندگان عزیز توجه دارند که مولای متقیان در این رفتار سازنده اش ضمن این که به طور ریشه ای و عملی با گناه مبارزه می کند، و به جای معلول، علت و عامل فساد را می خشکاند، در عین حال با پرداخت هزینه ازدواج از بیت المال مسلمانان، اشعار دارد زمامداران و متصدیان امور در هر عصری این شیوه علوی و اسلامی را سر مشق خود قرار داده، و به جای مبارزه سطحی با معلول گناهان به عوامل اصلی و ریشه ای توجه نمایند... .
از مجموع این مطالب نتیجه می گیریم که: رسول خدا و امیرالمؤمنین هر یک به عنوان رئیس حکومت اسلامی در عصر خود به داد فقرا و مستمندان رسیده، و در چاره جوئی از مسائل جنسی نیز پناهگاه جوانان دردمند بوده اند، و چنانچه هر یک از ائمه اطهار علیهم السلام را در نظر بگیریم، و سیره آنان را در این زمینه مورد تحلیل قرار دهیم، به همان نتیجه خواهیم رسید که پیامبر عالی قدر و علی (علیه السلام) داشته اند، اگر چه سایر حضرات معصومین بعد از امام حسن (علیه السلام) مسؤولیت حکومتی نداشته اند.
در پایان این فصل توجه شما را به یک حدیث از امام صادق (علیه السلام) جلب می کنم:
جوان مجردی در حالی که به شدت در بحران شهوت جنسی قرار داشت در مدینه زندگی می کرد، کنیز بسیار زیبائی نیز در همسایگی او بود، وی از دیدن آن کنیز تحریک می شد، و در عین حال چاره ای نداشت، او درد خود را به امام صادق عرضه داشت، و حضرت ضمن راهنمائی وی دعائی را تعلیم او کرد، و سر انجام با تقدیرات الهی همان کنیز نصیب او شد...(296).
از این حدیث استفاده می کنیم که حضرت امام صادق (علیه السلام) پناهگاه جوانان در مسائل جنسی نیز بوده است.

فصل 19: ازدواج موقت و سوء استفاده از آن

گروه زیادی از مردم در اثر نداشتن امکانات مالی از یک طرف، و مسافرت های طولانی و دوره تحصیل و دانشجوئی از طرف دیگر، دسترسی به ازدواج دائم که بسیار پر مشقت و دارای هزینه های سنگین و مسؤولیت آور گردیده است را ندارند. از سوی سوم زنان و همسرانی که شوهران خویش را از دست داده، و گرفتار پرستاری فرزندان یتیم خود می مباشند، معمولاً شانس ازدواج دائم را از دست داده اند، و بالاخره اشخاص زیادی هستند که در اثر بیماری های گوناگون همسرانشان نمی توانند از آنان بهره مند گردیده، و غریزه جنسی خود را آرام سازند، بنابراین در این موارد، و احیاناً مصادیق دیگر، برای آرامش غریزه پر قدرت جنسی که هر آن انسان را ممکن است به زحمت انداخته و عامل رسوائی ها گردد چه باید کرد؟ آیا استفاده از داروهای مخدر و کشنده معقول است؟ و آیا سزاوار است برای تسکین شهوت، در همچو مواقعی به دنبال هوسرانی گردیده، و عفت عمومی و امنیت نوامیس مردم را به خطر افکند؟
اگر مکتب های مادی، راههای انحراف و بی عفتی و آزادی مطلق جنسی را در این زمینه چاره ساز معرفی می کنند، اسلام آن را خطرناک توصیف نموده، و برای رفع مشکل در این باره ها ازدواج موقت را با شرائطی تجویز نموده است... .