فهرست کتاب


مراسم عروسی

علی اکبر بابازاده‏

فلسفه زفاف در شب:

از آنچه بحث شد روشن گردید که شب برای استراحت، و روز برای فعالیت و تلاش مناسب است، و زفاف و عروسی در حال آرامش و نشاط سازنده تر، و آثارش در اولاد و خود عروس و داماد مطلوب تر است.
از سوی دیگر تاریکی شب برای حفظ عفت و شرم و حیاء و کارهای عروسی بهتر از روز است و بر این مضمون روایاتی از حضرات معصومین علیهم السلام وارد گردیده، که توجه شما را به بخشی از آنها جلب می نمایم:
1 - عن النبی (صلی الله علیه و آله و سلم): زفوا اعرایسکم لیلاً و اطعموا ضحی(203)
: رسول خدا می فرماید: زفاف و عروسی را در شب، و اطعام و ولیمه را در روز انجام دهید.
2 - عن ابی عبدالله (علیه السلام): تزوجوا بالیل فان الله جعله سکناً، و لا تطلبوا الحوائج باللیل فانه مظلم(204)
: از حضرت امام صادق (علیه السلام) آمده است: همیشه شبانه ازدواج کنید، زیرا خداوند شب را مایه آرامش و آسایش قرار داده، و هرگز در طول شب مشغول کارهای دنیا نشوید، زیرا تاریکی آن مناسب کار نیست.
3 - قال رسول الله (صلی الله علیه و آله و سلم): لا سهر الا فی ثلاث: متهجد بالقرآن، او فی طلب العلم، او عروس تهدی الی زوجها(205)
: پیامبر خدا می فرمایند! بیداری شب صحیح نیست مگر در سه مورد:
الف - کسی که قرآن بخواند.
ب - اهل علم و دانشجو.
ج - شب زفافی که عروس را به خانه داماد می برند.
4 - عن الرضا (علیه السلام): من السنه التزویج باللیل لان الله جعل اللیل سکنا و النساء انما هن سکن(206)
: حضرت امام رضا (علیه السلام) می فرمایند: سنت پیامبر اسلام این است که زفاف و عروسی در شب صورت گیرد، زیرا: خداوند شب را مایه آرامش قرار داده، و زنان نیز چنین می باشند.
5 - عن ابی جعفر (علیه السلام): یا میسر! تزوج باللیل فان الله جعله سکنا، و لا تطلب حاجه باللیل(207).
: امام باقر (علیه السلام) می فرمایند: ای میسر! شب برای امر ازدواج و زفاف مناسب است زیرا: خداوند آن را مایه سکون و آسایش قرار داده، و مواظب باش که در طول آن به حاجات دنیوی نپردازی.
از مجموع این احادیث نتیجه می گیریم که: اولا: زفاف انبیاء و اولیاء و رسول خدا در شب صورت گرفته، و این مسأله یک سنت اسلامی است.
ثانیاً: خداوند متعال طبق آیاتی که ذکر نمودیم شب را برای آسایش و آرامش آفریده، و علم روز نیز آن را ثابت می نماید، بنابراین اگر این مسأله در شب صورت گیرد، تناسب بیشتری دارد، زیرا خداوند زنان را نیز مایه آرامش آفریده است، و هر دو از یک قرابت برخوردارند(208) (تأمل می فرمائید).
و فقهای عالی مقام ما نیز در این زمینه می فرمایند:
و کذا یستحب ان یکون الدخول لیلاً لما تقدم، و لقوله (صلی الله علیه و آله و سلم)... و لانه اوفق بالستر و الحیاء...(209)
: و همین طور مستحب است که عروسی و زفاف شبانه صورت گیرد، به دلیل های مختلفی که قبلاً اشاره شده، و رسول خدا در احادیثی به آن دستور داده، و از این جهت که این کار در ساعات شبانه از جهت حفظ شرم و حیا و عفت مناسب تر است.
با توجه به این عبارات توصیه می شود که دامادها و تمام مسلمانان غیرتمند در هنگام انتقال عروس به حجله و مراسم دیگر صفات مردانگی داشته، و ناموس خویش را از دید نامحرمان حفظ کرده، و رسومات بی غیرتی را که از سوغات فرهنگ غرب و مردان بی غیرت سرچشمه می گیرد نپذیرند... .

فصل 14: مراسم شب زفاف

شب زفاف و عروسی شب بسیار مبارک و ایده آل است، شبی است که از جهات مختلف ارزش دارد، و تمام مقدمات و زحمت ها و هزینه ها و رفت و آمدها همگی در آن شب به نتیجه می رسد، ولی برداشت های همگان از آن شب تاریخی و خاطره ها یکسان نمی باشد.
اگر اکثر جوانان دستخوش طوفان های سهمگین جنسی قرار می گیرند، و تمام فکرها و هدف ها در یک بعد حیوانی و شهوی متمرکز می گردد، و با دست پاچگی و شتاب آنهم با اضطراب و عدم تعادل آمال هوسرانی را در فکر می پرورانند، در عوض، هستند اشخاص خویشتن دار و متقی که لحظه های آن شب عزیز و خدایی را گرامی داشته، و با رنگ مذهبی و معنوی امور زناشوئی را دنبال می کنند.
دین مقدس اسلام در کنار برنامه های جامع خود، برای چنین شب پر خاطره و عشقی نیز برنامه و مراسمی دارد، و دعاها و نیایش در دل آن شب را ارزشمند دانسته، و به هر یک از عروس و داماد سفارش می کند: قدر آن را بدانند، و از دعا و نماز... غفلت نکنند.
در شب زفاف دعاها مستجاب است، و جوانان سعی کنند پیش از اقدام به اعمال خلوت با خدای خویش ارتباط معنوی برقرار نموده، و نخست شکر و سپاس او را به جا آورند، آنگاه برای پیشرفت اسلام و مسلمین و ظهور حضرت ولی عصر ارواحنافداه، و رفع مشکلات شخصی خویش دعا نمایند، و باور کنند که دعا با شرائط خاصی در آن شب مستجاب می گردد.
به جهت ارزش واقعی و معنوی شب زفاف اینک به بخش اعظم اعمال آن شب عشق پرداخته، و به بحث خود ادامه می دهیم:

1 - تکبیر در شب زفاف:

بر خلاف مراسم جاهلیت که با کمال تأسف در عصر ما به بخش مهمی از آنها گرفتارند، و شب زفاف را به بی عفتی و بی غیرتی تبدیل می سازند، در اسلام محمدی نخستین حرکت سازنده آن با شعار تکبیر آغاز می گردد، و آن، فلسفه و سرچشمه بسیار عالی تاریخی دارد که ذیلاً از خاطرتان می گذرد:
یک ماه از عقد ازدواج فاطمه (علیه السلام) می گذشت، برنامه حرکت آن بانوی دو عالم به خانه عروسی فراهم گشت، پدر آن حضرت، رسول گرامی اسلام استر خود را آماده ساخت، و قطیفه زیبائی را بر روی آن افکند، و افسار آن حیوان را به دست ارزشمند نخستین مسلمان ایرانی جناب سلمان داد، و عروس ولایت را بر مرکب خود سوار کرد، و خود پیامبر اسلام در این برنامه از پشت سر حرکت نمود، ناگاه او کاروان آسمانی را مشاهده کرد، و گام ها از حرکت باز ماند
مگر چه رویدادی رخ داده بود؟ و گروه کاروان از آن چه کسانی بوده است؟
جواب این سؤال از جابر بن عبدالله انصاری است، او می گوید:
جبرئیل با هفتاد هزار نفر ملائکه به محضر پیامبر خدا رسید، و به همین تعداد ملائکه در کنار هر یک از میکائیل و اسرافیل بودند، نبی اعظم پرسید: با این همه گروه ملائکه چه هدفی را دنبال می کنید؟ و برای چه مأموریتی به روی زمین آمده اید؟!
جبرئیل گفت:
جئنا نزف فاطمه الی زوجها، و کبر جبرئیل و کبر میکائیل، و کبر اسرافیل، و کبرت الملائکه، و کبر محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) فوضع التکبیر علی العرائس من تلک اللیله(210)
: ما برای مشایعت فاطمه زهرا آمده ایم که او را به خانه علی (علیه السلام) برسانیم، در این هنگام به ترتیب جبرئیل و میکائیل و اسرافیل تکبیر گفتند، و به تبعیت آنان دویست و ده هزار نفر ملائکه همراه آنان الله اکبر سر دادند، و سپس رسول خدا نیز تکبیر گفت، و از همان شب در دین اسلام گفتن الله اکبر در شب های عروسی تشریع و معمول شد.
جوانان عزیز بدانند که این شعار معنی و مفهوم دارد که نیاز به توضیح نمی بینم، و خلاصه اش خدا را بر همه چیز مقدم بداریم، و بر مشکلات فائق آئیم.