فهرست کتاب


مراسم عروسی

علی اکبر بابازاده‏

صورت جهیزیه حضرت زهرا علیها السلام

چون حضرت زهرا با علی علیه السلام ازدواج کرد، امیرالمؤمنین زره خود را فروخته، و به عنوان مهریه به خدمت رسول خدا تقدیم داشت، و از همان پول ها جهیزیه زهرا تهیه گردید.پیامبر خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) پول ها را گرفته، و سپس به هر یک از اصحابش مقداری از آنها را داده و فرمود:
از بازار مدینه خرید کنید، و نیازهای ضروری خانه علی و فاطمه را در نظر بگیرید، و مسئولیت خرید را به ابوبکر واگذار کرد، و او در خریدن اثاث منزل، سایر اصحاب پیامبر را راهنمائی می نمود.
اشیاء و لوازمی که خریداری گشت بدین قرار بود:
1 - پیراهن زنانه به مبلغ هفت درهم.
2 - روسری بلند به ارزش چهار درهم.
3 - قطیفه مشکی خیبری.
4 - تخت مخصوص عربی که از چوب و لیف خرما می ساختند.
5 - دو عدد تشک که یکی پشمی و دیگری از لیف خرما تهیه شده بود.
6 - چهار عدد بالش که از پشم و لیف خرما پر شده بود.
7 - پرده خانگی.
8 - حصیری برای فرش خانه.
9 - آسیاب دستی.
10 - کاسه ای مسی.
11 - مشکی از پوست.
12 - کاسه چوبی برای شیر.
13 - ظرف مخصوص آب.
14 - آفتابه برای وضو و دستشویی.
15 - دو بازو بند نقره ای.
16 - چند کوزه سفالین.
17 - سبوی سبز رنگ.
اصحاب رسول خدا چون این لوازم و ابزار ساده زندگی را به حضور آن حضرت آوردند، آن حضرت یک نگاهی به آنها کرد، و سپس با دستش آنها را ملاحظه نمود، آنگاه فرمود: خداوند به اهل بیت من برکت عطا فرماید(175).
این بود جهیزیه زهرا که با زندگی ساده ولی با اخلاقی اسلامی دنیا را مبهوت گذاشت، و یار و یاور شوهر گشت، و شیوه زندگی و شوهر داری و تربیت فرزندان را به جهان زنان آموخت، او با رفتار محبت آمیز خود پناهگاه علی (علیه السلام) بود، تا جایی که امیرالمؤمنین در فقدان وی بی صبر گشت، و از خدا طلب یاری نمود، و شب ها خواب به چشمش فرو نرفت...(176).

فصل 12: اطعام و ولیمه در عروسی

احسان و بخشش از اوصاف و ویژگی های بندگان الهی است، و خداوند چنین اشخاص را دوست داشته، و دهها آیه قرآنی این حقیقت را تأیید می نماید... .
انفاق و نیکوکاری علاوه بر دستورات دینی، آثار مثبت و سودمندی در جامعه می گذارد، و مردم را نسبت به یکدیگر مهربان نموده، و کینه ها و دشمنی ها را ریشه کن ساخته، و در تعدیل ثروت و ساختار زندگی فقرا و نیازمندان... مؤثر می باشد.
بدین جهت و عوامل دیگر قرآن مجید می فرماید:
مؤمنین و انسان ها، در گردن یکدیگر حقوقی دارند، و از جمله آنها رسیدگی به امور مالی و اقتصادی همدیگر است(177)، حتی در شرائط استثنائی اقوام و بستگان و دوستان نزدیک بدون اجازه صاحبان اموال می توانند از امکانات مالی یکدیگر استفاده کنند (178)
بر این اساس بندگان ایثارگر و احسان کنندگان، به مقام قرب الهی رسیده، و آوای خلیل الله در حقشان به گوش می رسد، و صدای دلنشین پیامبر خدا را در بر می گیرد که می فرمایند:
خداوند، ابراهیم را خلیل خود نساخت مگر به جهت بخشش و مهمان نوازی او(179).
و برای همین اهداف مقدس است که امیرالمؤمنین چون در طول هفته صاحب مهمان نمی شود گریه می کند؟(180)
و در همین راستا می باشد، هنگامی که رسول خدا مرد گرسنه و فقیری را به اصحابش معرفی نموده و می فرماید:
چه کسی امشب از او پذیرائی می کند، و من بهشت را برای وی ضمانت می کنم؟
امیرالمؤمنین جواب مثبت داده، و مرد دردمند را به خانه می آورد، و از همسر جوانش می پرسد: یا فاطمه! ای دختر رسول خدا! چه داریم؟ او در جواب می گوید: فقط به مقدار نیاز یکنفر غذا در اختیار داریم، و آن را به مهمان خویش می خورانیم و خود گرسنه می خوابیم (181)
آری احسان و نیکوکاری و اطعام و ولیمه در تمام زمینه های مشروع و در تمام مراحل زندگی خوب و مطلوب بوده، ولی شرع مقدس اسلام در چند مورد بالخصوص آن را سفارش نموده است.

ولیمه عروسی:

از جمله موارد ولیمه هنگام عروسی است که رسول خدا می فرمایند:
لا ولیمه الا فی خمس: فی عرس، او خرس، او عذار، او وکار، او رکاز(182)
: ولیمه و اطعام در پنج مورد بیشتر تأکید شده است:
1 - عروسی.
2 - هنگام تولد نوزاد.
3 - ختنه اولاد.
4 - موقع خرید خانه.
5 - در مراجعت از زیارت خانه خدا کعبه.
و در حدیث دیگری می فرمایند:
ان من سنن المؤمنین الاطعام عند التزویج(183)
: از رسومات اهل ایمان این است که هنگام ازدواج، به سایر مردم طعام و ولیمه می دهند.
فقهاء و بزرگان دین نیز در این زمینه بر اساس روایات مربوطه، اطعام و میهمانی را در هنگام تزویج مستحب دانسته، و می فرمایند:
سزاوار است پیش از زفاف و یا پس از آن گروهی از مؤمنین را دعوت نموده، و در ولیمه عروسی برایشان طعام دهند...(184).
بر این اساس انبیاء الهی، به ویژه پیامبر خدا و امیرالمؤمنین و سایر پیشوایان معصوم هر یک در ازدواج خود و فرزندانشان این رسم اسلامی را مراعات می نمودند.