نسخه شفا

نویسنده : دکتر صفدر صانعی

خارخسک

Tribulus Terrestris
ترکیب شیمیای :
ریشه و میوه گیاه اثر مقوی و اشتهاآور دارد و از آن در مواردی که ادرار به سختی و به مقدار کم با حالت دردناک دفع می شود و همچنین دفع سنگ کلیه و مثانه استفاده می گردد. در رفع ناراحتی های پوستی، بواسیر و آسم مفید واقع می گردد. برگ آن، اثر مقوی و تصفیه کننده خون دارد و مانند ریشه و میوه گیاه التهاب مجاری ادرار را درمان می کند. برای ریشه میوه و خاکستر برگ آن اثر مقوی باء قائل اند. عده ای معتقدند که ریشه گیاه مقوی معده، بادشکن و قاعده آور نیز می باشد و درمان لمباگو مؤثر واقع می گردد.

سداب

Ruts Graveolems
ترکیب شیمیایی :
سداب دارای دو ماه اصلی یکی با حالت گلوکزیدی به نام روتین Rutineیا روتوزید Rutosideو دیگری اسانس است. از هیدرولیز این گلوکزید دو مولکول قند (گلوکزرامنوز) و کوئرستین Quercetineحاصل می شود.
اسانس دورو EssencedeRueکه از تقطیر گیاه با آب به دست می آید دارای راندمان کم و برابر 100 گرم برای هر 100 کیلوگرم است. مایعی است بی رنگ یا به رنگ مایل به زرد که بوی قوی و طعم تلخ و خیلی تند دارد.
وزن مخصوص این اسانس بین 835/0 و 840/0 است. در درجه گرمای 228، نیز به جوش می آید اسانس رو در گرمای 20 درجه در 2 تا 3 برابر حجم خود الکل 70 درجه حل می گردد 90 درصد آن را نیز ماده ای به نام متیل ستن نونیل Methlnonylcetoneتشکیل می دهد در الجزیره، اسانس رو از گونه دیگری از این گیاه به نام Rutamuntanaتهیه می گردد که دارای همان نوع ستن است. از Ruta Bracteosaنیز اسانس گیری به عمل می آید.

سماق

Rhus Coriaria
ترکیب شیمیای :
تمام قسمتهای گیاه دارای تانن فراوان است. برگ خشک شده آن دارای 13 تا 27 درصد تانن و حتی بیشتر است (نمونه های موجود در ایتالیا و سیسیل) به علاوه دارای دکستروز، یک ماده مومی، یک ماده رنگی زرد میریستین myrecetine یا اکسی کوئرستین oxyqurcetineمی باشد.
ساقه آن دارای 4/3 درصد تانن و 11 درصد اسید تانیک است. در میوه آن مقداری زیاد اسید سیتریک، اسید وینیک، اسید مالیک، مالات قلیایی و غیره یافت می گردد.
مسمومیت میوه تازه سماق ایجاد مسمومیت می کند به همین جهت میوه خشک شده آن به مقدار کم به صورت چاشنی اغذیه به کار می رود. برگ آن اگر توسط حیواناتی مانند بز و گوسفند مصرف گردد، ایجاد ناراحتیهای شدید مانند سوءهضم و اختلالات گوارشی منجر به مرگ می نماید.