گنجینه معارف جلد 1

نویسنده : محمد رحمتی شهرضا

ارزش یقین

عن أبی الحسن (علیه السلام) قال سمعته یقول الایمان فوق الاسلام بدرجه و التقوی فوق الایمان بدرجه و الیقین فوق التقوی بدرجه و ما قسم فی الناس شی ء أقل من الیقین؛(2639) راوی می گوید از حضرت ابوالحسن (امام کاظم) (علیه السلام) شنیدم که می فرمود: ایمان یک درجه فراتر از اسلام است و پرهیزگاری یک درجه فراتر از ایمان و یقین یک درجه فراتر از تقوی است. و هیچ چیزی کمتر از یقین میان مردم تقسیم نشده است.

یقین از مکارم اخلاقی

عن أبی عبد الله (علیه السلام) قال ان الله عزوجل خص رسله بمکارم الأخلاق فامتحنوا أنفسکم فان کانت فیکم فاحمدوا الله و اعلموا أن ذلک من خیر و ان لا تکن فیکم فاسألوا الله و ارغبوا الیه فیها قال فذکرها عشرة الیقین و القناعة و الصبر و الشکر و الحلم و حسن الخلق و السخاء و الغیرة و الشجاعة و المروءة قال و روی بعضهم بعد هذه الخصال العشرة و زاد فیها الصدق و أداء الأمانة؛(2640) امام صادق (علیه السلام) فرمودند: همانا خدای عزوجل فرستادگانش را به بزرگواریهای اخلاقی مخصوص نمود. شما خودتان را بیازمایید، اگر از آن بزرگواریها داشتید، خدا را سپاس گفته، بدانید که آن خیر شماست و اگر چیزی در شما نبود، از خداوند درخواست کرده و در پی آن بروید. آنگاه ده چیز را ذکر کرد: یقین، قناعت، صبر، شکر، حلم، حسن خلق، سخاوت، غیرت، شجاعت و مردانگی. راوی گفته است که بعضی هم راستگویی و امانت را به این ده مورد افزوده اند.

نشانه یقین

عن أبی عبد الله (علیه السلام) قال من صحه یقین المرء المسلم أن لا یرضی الناس بسخط الله و لا یلومهم علی ما لم یؤته الله فان الرزق لا یسوقه حرص حریص و لا یرده کراهیه کاره و لو أن أحدکم فر من رزقه کما یفر من الموت لأدرکه رزقه کما یدرکه الموت ثم قال ان الله بعدله و قسطه جعل الروح و الراحه فی الیقین و الرضا و جعل الهم و الحزن فی الشک و السخط؛(2641) امام صادق (علیه السلام) فرمودند: از درستی یقین مرد مسلمان این است که مردم را با خشمگین نمودن خدا، خشنود نکند و آنان را به جهت آنچه خداوند به ایشان نداده، سرزنش نکند؛ زیرا نه حرص حریص روزی را پیش می آورد و نه ناخرسندی کسی آن را عقب می زند و اگر یکی از شما از روزی اش چنان بگریزد که از مرگ بگریزد در نهایت به او خواهد رسید، چنانکه مرگ به او می رسد. سپس فرمودند: همانا خداوند به سبب عدل و داد خود نشاط و آسایش را در یقین و خرسندی و غم و اندوه را در شک و خشم نهاد.