گنجینه معارف جلد 1

نویسنده : محمد رحمتی شهرضا

تشبیه غیبت

یأیها الذین ءامنوا اجتنبوا کثیراً من الظن ان بعض الظن اثم و لا تجسسوا و لا بغتب بعضکم بعضا أیحب أحدکم أن یأکل لحم أخیه میتا فکر هتموه و اتقوا الله ان الله تواب رحیم؛(2204) ای کسانی که ایمان آورده اید! از بسیاری از گمانها بپرهیزید، چرا که بعضی از گمانها گناه است؛ و هرگز (در کار دیگران) تجسس نکنید؛ و هیچ یک از شما دیگری را غیبت نکند، آیا کسی از شما دوست دارد که گوشت برادر مرده خود را بخورد؟! (به یقین) همه شما از این امر کراهت دارید؛ تقوای الهی پیشه کنید که خداوند توبه پذیر و مهربان است!

بدگویی منافقان نسبت به مؤمنین

قد یعلم الله المعوقین منکم و القائلین لا خونهم هلم الینا و لا یأتون البأس الا قلیلا أشحة علیکم فاذا جاء الخوف رأیتهم ینظرون الیک تدور أعینهم کالذی یغشی علیه من الموت فاذا ذهب الخوف سلقوکم بألسنة حداد أشحة علی الخیر أولئک لم یؤمنوا فأحبط الله أعملهم و کان ذلک علی الله یسیرا؛(2205) خداوند کسانی که مردم را از جنگ باز می داشتند و کسانی را که به برادران خود می گفتند: بسوی ما بیایید (و خود را از معرکه بیرون کشید بخوبی می شناسد؛ و آنها (مردمی ضعیفند و) جز اندکی پیکار نمی کنند! آنها در همه چیز نسبت به شما بخیلند؛ و هنگامی که (لحظات) ترس (و بحرانی) پیش آید، می بینی آنچنان به تو نگاه می کنند، و چشمهایشان در حدقه می چرخد، که گویی می خواهند قالب تهی کنند! اما وقتی حالت خوف و ترس فرو نشست، زبانهای تندی و خشن خود را با انبوهی از خشم و عصبانیت بر شما می گشایند (و سهم خود را از غنایم مطالبه می کنند!) در حالی که در آن نیز حریص و بخیلند؛ آنها (هرگز) ایمان نیاورده اند، از این رو خداوند اعمالشان را حبط و نابود کرد؛ و این کار بر خدا آسان است.

ناسازگاری قلب در زبان مشرک

کیف و ان یظهروا علیکم لا یرقبوا فیکم الا و لاذمه یرضونکم بأفواههم و تأبی قلوبهم و أکثرهم فسقون اشتروا بئایت الله ثمنا قلیلا فصدوا عن سبیله انهم ساء ما کانوا یعملون لا یرقبون فی مؤمن الا و لاذمه و أولئک هم المعتدون؛(2206) چگونه (پیمان مشرکان ارزش دارد)، در حالی که اگر بر شما غالب شوند، نه ملاحظه خویشاوندی با شما را می کنند، و نه پیمان را؟! شما را با زبان خود خشنود می کنند، ولی دلهایشان ابا دارد؛ و بیشتر آنها فرمانبردار نیستند! آنها آیات خدا را به بهای کمی فروختند؛ و (مردم را) از راه او باز داشتند؛ آنها اعمال بدی انجام می دادند! (نه تنها درباره شما)، درباره هیچ فرد با ایمانی رعایت خویشاوندی و پیمان را نمی کنند؛ و آنها همان تجاوز کارانند!