گنجینه معارف جلد 1

نویسنده : محمد رحمتی شهرضا

امام سجاد و فرو بردن خشم

آورده اند که: روزی یکی از خدمتکاران امام سجاد (علیه السلام) در هنگام شست و شوی سر و صورت آن حضرت، ظرف آب از دستش افتاد و سر مبارک امام (علیه السلام) را زخمی کرد. امام (علیه السلام) به او نگاهی کرد. او دریافت که حضرت ناراحت شده است بلافاصله گفت: والکاظمین الغیظ؛(2196) پرهیزکاران کسانی هستند که خشم خود را فرو می برند.
امام (علیه السلام) فرمود: خداوند تو را عفو کرد. او گفت: والله یحب المحسنین؛ و خداوند نیکوکاران را دوست می دارد.
امام (علیه السلام) فرمود: تو در راه خدا آزاد هستی(2197).

خشم نگیر!

مردی از اعراب به خدمت رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) آمد و از او نصیحتی خواست، رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) در جواب او یک جمله کوتاه فرمود و آن اینکه: خشم نگیر! آن مرد به همین قناعت کرد و به قبیله خود برگشت. تصادفاً وقتی رسید که در اثر حادثه ای بین قبیله او و یک قبیله دیگر نزاع رخ داده بود و دو طرف صف آرایی کرده و آماده حمله به یکدیگر بودند. آن مرد، روی خود و عادت قدیم و تعصب قومی تهییج شد و برای حمایت از قبیله خود، سلاح به تن کرد و در صف قوم خود ایستاد. در همین حال، گفتار رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) به یادش آمد که نباید خشم و غضب را در خود راه بدهد، خشم خود را فرو خورد و به اندیشه فرو رفت.
تکانی خورد و منطقش بیدار شد، با خود فکر کرد چرا بی جهت باید دو دسته از افراد بشر به روی یکدیگر شمشیر بکشند، خود را به صف دشمن نزدیک کرد و حاضر شد آنچه آنها به عنوان دیه و غرامتی می خواهند، از مال خود بدهد. قبیله مقابل نیز که چنین فتوت و مردانگی را از او دیدند از دعاوی خود چشم پوشیدند. غائله ختم شد و آتشی که از غلیان احساسات افروخته شده بود، با آب عقل و منطق خاموش گشت.(2198)

نصیحت شیطان!

هنگامیکه حضرت نوح (علیه السلام) بر قوم خود نفرین کرد و عذاب جهانی فرا رسید، شیطان با همه اعوان و انصارش نزد حضرت نوح (علیه السلام) آمد و گفت: ای نوح! تو بر گردن من حق داری و من می خواهم به عنوان تشکر از تو خدمتی که به من کردی، جبران نمایم.
حضرت نوح (علیه السلام) فرمود: برای من ناگوار و بد است که تو بر گردن من حقی داشته باشی، بگو بدانم آن حق چیست؟
ابلیس گفت: تو بر قوم خود نفرین کردی و خداوند همه آنها را غرق کرد. اکنون من راحت شدم زیرا تا چند سال دیگر، کسی وجود ندارد تا به زحمت بیفتم و او را گمراه کنم.
حضرت نوح (علیه السلام) فرمود: اکنون بگو بدانم که تو می خواهی با چه چیزی جبران کنی؟
ابلیس گفت: مرا در سه مورد یاد کن که بسیار در این سه مورد به انسان نزدیک هستم تا او را گمراه کنم: 1 - هنگام خشم 2 - هنگام داوری بین دو نفر 3 - هنگامی که با زن نامحرمی خلوت کردی و شخص دیگری در آنجا نبود.(2199)