گنجینه معارف جلد 1

نویسنده : محمد رحمتی شهرضا

آلودگی جامه

در شأن من به دردی کشی ظن بد مبر کالوده گشت جامه ولی پاکدامنم
حافظ

از صفات مؤمنین

ز خوش خوئی بهم یار و کمک کار هم با عشق بنمایند دیدار
بخم خانه محبت جمله ساقی بهم نوشانده می از جام باقی
بدلشان شک و ریب و بدگمانی نیابد راه از پاکیزه جانی

نکات

اگر ظن و گمان در برابر علم باشد، مورد انتقاد است ما لهم به من علم ان یتبعون الا الظن اما اگر مراد از گمان، اطمینان باشد ارزش است.
برای حفظ اعتماد و خوش بینی به همدیگر و آرامش روحی طرفین و جلوگیری از فراموشی، انکار و سوء ظن، باید بدهی ها نوشته شود.
هیچ کس حتی انبیا، از سوءظن مردم به دور نیست. ما کان لنبی أن یغل (ضعف ایمان از یک سو و حب دنیا از سوی دیگر، انسان را وادار می کند به انبیا سوءظن ببرد).
نجوا، جز در موارد استثنایی، ناپسند است، چون سبب سوءظن میان مؤمنان می شود.
اسلام، هم به طهارت ظاهر توجه دارد، هم باطن، هم باید از گناهان عملی دوری کرد و هم از گناهان قلبی، مانند سوءظن. اگر به جای علم و یقین، در پی ظن و گمان باشیم، گمراه خواهیم شد.
گاهی بهترین برگزیده های خداوند، بیشترین سختی ها را کشیده اند. برخی از مشکلات و سختی هایی که حضرت مریم تحمل کرد عبارت است از: الف: تهمت و سوءظن مردم ب: بارداری و زایمان در تنهایی و غربت ج: نداشتن محل استراحت و پناه بردن به کنار درخت خرما د: نگه داری کودک بدون پدر با آن برخوردها و نگاه های بد مردم تهمت و ایجاد سوءظن نسبت به مردان خدا، شیوه استکباری است.
جلو حساسیت ها، سوءظن ها و چشم زخم ها را بگیرید، ورود گروهی جوان به منطقه بیگانه، عامل سوءظن و سعایت است. (در قضیه ورود برادران یوسف و سفارش حضرت یعقوب که از درهای متفرقه وارد شوند).
در جامعه اسلامی باید زوحیه حسن ظن حاکم باشد. ظن المؤمنون و المؤمنات بأنفسهم خیرا.
حسن ظن، یکی از آثار ایمان است. دامن زدن به سوءظن و افترا، سبب محو ایمان است. در روایات داریم که وقتی حاکمیت با شر و فساد است، به هر چیزی سوءظن داشته باشید، اما وقتی حامیت با خیر و صلاح در جامعه است، سوءظن ها را رها کنید، به یکدیگر حسن ظن داشته باشید، حرفهای هم را با چشم قبول بنگرید و گوش کنید. بدیهای دیگر را نبینید، و خوبی های هم را مشاهده کنید.(1111)