گنجینه معارف جلد 1

نویسنده : محمد رحمتی شهرضا

درجات توکل

عن أبی الحسن الاول (علیه السلام) قال سألته (علیه السلام) قول الله عزوجل و من یتوکل علی الله فهو حسبه فقال التوکل علی الله درجات منها أن تتوکل علی الله فی أمورک کلها فما فعل بک کنت عنه راضیاً تعلم أنه لا یألوک خیراً و فضلا و تعلم أن الحکم فی ذلک له فتوکل علی الله بتفویض ذلک الیه و ثق به فیها و فی غیرها؛(958) راوی می گوید از امام کاظم (علیه السلام) درباره این سخن خداوند عزوجل پرسیدم: (هر کس به خدا توکل کند، او را بس است. طلاق 3).
فرمودند: توکل به خدا درجاتی دارد، یکی از آنها این است که در همه کارهایت به او تکیه کنی و هر چه با تو بکند تو از او خشنود باشی. بدانی که او از خوبی و احسان به تو کوتاهی نمی کند و بدانی که در این جهت، فرمان با او است. پس با سپردن امورت به او، بر خدا تکیه کن و از همه جهت به او اعتماد داشته باش.

معنای توکل

التوکل التبری من الحول و القوه و انتظار مایأتی به القدر؛(959) توکل، دوری جستن و چشم پوشیدن از حول و قوه (غیر خدایی) و انتظار کشیدن برای پیش آمدهای مقرر است.

تفاوت ره...

عن أمیرالمؤمنین (علیه السلام) أنه مر یوماً علی قوم فرآهم أصحاء جالسین فی زاویة المسجد فقال (علیه السلام) من أنتم قالوا نحن المتوکلون قال (علیه السلام) لا بل أنتم المتأکلة فان کنتم متوکلین فما بلغ بکم توکلکم قالوا اذا وجدنا أکلنا و اذا فقدنا صبرنا قال (علیه السلام) هکذا تفعل الکلاب عندنا قالوا فما نفعل قال کما نفعل قالوا کیف تفعل قال (علیه السلام) اذا وجدنا بذلنا و اذا فقدنا شکرنا؛(960) علی (علیه السلام) روزی بر جمعی گذر کرد. دید همه صحیح و سالم هستند و در گوشه ای از مسجد نشسته اند. حضرت فرمودند: شماها کیستید؟ پاسخ دادند: ما متوکلین هستیم. حضرت فرمودند: چنین نیست که شما متوکل هستید. بلکه متاکل هستید و از اموال ضعفا ارتزاق می کنید. اگر شما متوکلید، توکل شما را به کجا رسانده است؟ گفتند: ما اینجا نشسته ایم، اگر چیزی یافتیم، می خوریم و اگر نیافتیم، صبر می کنیم. حضرت فرمودند: سگ های شهر ما نیز این چنین هستند. گفتند: پس ما چه کنیم؟ حضرت فرمود: همانند ما عمل کنید. گفتند: شما چه می کنید؟ حضرت فرمودند: وقتی چیزی به دست آوردیم، به مسحقین بذل می کنیم و اگر چیزی به دست نیاوردیم، شکر می کنیم.