گنجینه معارف جلد 1

نویسنده : محمد رحمتی شهرضا

انسان به خاطر تعصب به کفر از انسانیت و فهم و شعور محروم می شود

و نقلب أفئدتهم و أبصرهم کما لم یؤمنوا به أول مرة و نذرهم فی طغینهم یعمهون؛ و لو أننا نزلنا الیهم الملئکة و کلمهم الموتی و حشرنا علیهم کل شی ء قبلا ما کانوا لیؤمنوا الا أن یشاء الله و لکن أکثرهم یجهلون؛(759) و ما دلها و چشمهای آنها را واژگونه می سازیم؛ (آری آنها ایمان نمی آورند) همان گونه که در آغاز، به آن ایمان نیاوردند! و آنان را در حال طغیان و سرکشی، به خود وامی گذاریم تا سرگردان شوند! (و حتی) اگر فرشتگان را بر آنها نازل می کردیم، و مردگان با آنان سخن می گفتند، و همه چیز را در برابر آنها جمع می نمودیم، هرگز ایمان نمی آوردند؛ مگر آنکه خدا بخواهد! ولی بیشتر آنها نمی دانند!

تعصب و لجاجت، کافر را غیر قابل اصلاح می کند و به بن بست می کشاند

ان الذین کفروا سواء علیهم ءأنذرتهم أم لم تنذرهم لا یؤمنون؛(760) کسانی که کافر شدند، برای آنان تفاوت نمی کند که آنان را (از عذاب الهی) بترسانی یا نترسانی؛ ایمان نخواهند آورد.

تعصب جاهلان به تقلید از گذشته

ما جعل الله من بحیرة و لا سائبة و لا وصیلة و لا حام و لکن الذین کفروا یفترون علی الله الکذب و أکثرهم لا یعقلون و اذا قیل لهم تعالوا الی ما أنزل الله و الی الرسول قالوا حسبنا ما وجدنا علیه ءاباءنا أو لو کان ءاباؤهم لا یعلمون شیئاً و لا یهتدون؛(761) خداوند هیچ گونه بحیره و سائبه و وصیله و حام قرار نداده است [اشاره به چهار نوع از حیوانات اهلی است که در زمان جاهلیت، استفاده از آنها را به عللی حرام می دانستند؛ و این بدعت، در اسلام ممنوع شد.] ولی کسانی که کافر شدند، بر خدا دروغ می بندند دو بیشتر آنها نمی فهمند! و هنگامی که به آنها گفته شود: به سوی آنچه خدا نازل کرده، و به سوی پیامبر بیایید! می گویند: آنچه از پدران خود یافته ایم، ما را بس است!؛ آیا اگر پدران آنها چیزی نمی دانستند، و هدایت نیافته بودند (باز از آنها پیروی می کنند؟!)