فهرست کتاب


حقوق فرزندان در مکتب اهل بیت علیهم السلام

محمد جواد طبسی‏

الف - تربیت فرزندان بر محبت اهل بیت

روایات فراوانی داریم که پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) به پدران و مادران سفارش فرموده که فرزندان خود را بر محبت اهل بیت پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) بخصوص علی بن ابی طالب (علیه السلام) تربیت نمایند.
امام علی (علیه السلام) از پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) نقل می فرماید: أدبوا اولادکم علی ثلاث خصال: حب نبیکم و حب أهل بیته و قراءه القرآن، فان حملة القرآن فی ظل الله یوم لاظل الا ظله مع انبیاءه واصفیاءه.(276)
فرزندان خود را بر سه خصلت تربیت کنید: محبت پیامبرتان و محبت اهل بیت او و خواندن قرآن؛ زیرا حاملان قرآن - در آن روز که هیچ سایه ای جز سایه خدا نخواهد بود - در سایه خدا همنشین انبیا و برگزیدگان او خواهند بود.
ابو زبیر مکی نقل می کند: جابربن عبدالله انصاری را در حالی دیدم که با تکیه بر عصای خود در کوچه های انصار و مجالس آنان (در مدینه) گردش می کرد و این جمله را می گفت: علی خیر البشر فمن أبی فقد کفر.
علی بهترین بشر است و هر کس منکر شود کافر است، سپس می گفت: ای گروه انصار: فرزندان خود را بر محبت علی بن ابی طالب (علیه السلام) تربیت کنید.(277)
محبت علی (علیه السلام) ملاک ایمان و کفر است، دوست داشتن او ایمان، و کینه و عداوت او کفر است. این همه تأکید بر مخر و محبت اهل بیت که در روایات ئ بعضی از آیات آمده به این دلیل است که مهر و محبت به هر چیز و هر کس نقش و تأثیر بزرگی در زندگی دارد و آثار و عوارضی بر آن مترتب است که جای تردید نیست.
به همین دلیل دشمنان اسلام بخصوص معاویه فرزند ابوسفیان بسیار کوشیدند تا ریشه محبت علی را در دلهای مردم بخشکانند، اما این مهر آتشین همچنان فروزان و ماندگار است و خواهد بود.

فریب دادن دوستان علی به وسیله عسل

مرحوم شیخ عباس قمی در سفینه البحار می نویسد: روایت شده که روزی معاویه برای ابوالاسود دئلی (شاعر اهل بیت) حلوایی هدیه فرستاد به این منظور که در قلب ابوالأسود نفوذ کرده و وی را از دوستی و محبت علی منصرف کند.
در این هنگام دختر خردسال (پنج یا شش ساله) ابوالأسود مقداری از آن حلوا را به دهان گذاست.
ابوالأسود گفت: دخترم زود آنرا بیرون بینداز که زهر است، این حلوایی است که معاویه برای فریب ما فرستاده است تا از محبت علی و اهل بیت او دست بکشیم.
دختر ابوالأسود گفت: خدا روسیاهش کند. او می خواهد ما را با این حلوا فریب دهد تا دست از علی و محبت او برداریم! بریده باد دست فرستنده و خورنده اش.
سپس آنچه را که به دهان برده بود بیرون ریخت.
آنگاه این شعر را سرود:
أبا الشهد المزعفر یابن هند - نبیع علیک احسابا و دینا
فلاوالله کیف یکون هذا - و مولانا امیر المؤمنینا
ای فرزند هند! آیا خیال کردی که به وسیله این حلوای شیرین زعفرانی می توانی ما را فریب دهی که دین خود و شرافت نیاکانمان را به تو بفروشیم. نه به خدا سوگند چنین چیزی شدنی نیست، که مولای ما امیر مؤمنان علی (علیه السلام) است.(278)

ب- مسلح کردن فرزند در برابر افکار انحرافی

یکی دیگر از سفارشهای مهم اهل بیت (علیه السلام)، تسریع در امر آموزش احادیث و علوم اهل بیت - علیهم السلام - به فرزندان است تا در سنین جوانی آمادگی لازم برای رویارویی و مقابله با افکار انحرافی و الحادی را داشته باشند و با درک درست و روشن و عمیقی که از معارف اسلامی پیدا می کنند هرگز تحت تأثیر این گونه اندیشه ها قرار نگیرند.
امام صادق (علیه السلام) فرمود: بادروا أحداثکم بالحدیث قبل أن تسبقکم الیهم المرجئه.(279)
روایات اسلامی را به نوجوانان خود بیاموزید و در انجام این وظیفه تربیتی، تسریع نمایید، پیش از آنکه دشمنان گمراه بر شما پیشی گیرند و افکار نادرست خویش را در ضمیر پاک آنان جای دهند و گمراهشان سازند.