فهرست کتاب


آداب و مستحبات نماز

عباس عزیزی‏

2 - لباس نمازگزار

قال الصادق (علیه السلام): خیر لباسک ما لا یشغلک عن الله عز و جل بل یقربک من شکره و ذکره و طاعته:
نیکوترین لباس آن است که تو را از یاد خدا غافل نکند و مشغول به غیر ننماید، بلکه به شکر و ذکر و طاعتش نزدیک کند.
(مصباح الشریعه، الباب السابع، فی اللباس)
1 - مستحب است در حال نماز انسان با لباس سنگین و موقر باشد(13).
2 - لباس از پنبه یا کتان باشد.
3- لباس سفید و بهترین لباسهای خود را بپوشد(14).
4 - پوشیدن عبا، و دست کردن انگشتری عقیق.
5 - عمامه با تحت الحنک(15).
پیغمبر اکرم (صلی الله علیه آله و سلم) فرمود: دو رکعت نماز با عمامه، بهتر است از چهار رکعت نماز بدون عمامه(16).
6 - استعمال بوی خوش(17).
از امام صادق (علیه السلام) آمده: دو رکعت نماز که با بوی خوش گزارده شود بهتر است از هفتاد رکعت نماز که بی بوی خوش گزارده شود(18).
7 - مستحب است در نماز جامه سیاه نپوشد، به این معنی که پوشیدن آن در نماز مکروه است، مگر سه چیز: عبا، عمامه، چکمه(19).
8 - مستحب است کسی که می خواهد لباس بپوشد یا از تن در آورد، بسم الله الرحمن الرحیم بگوید(20).
9 - برای نماز جای مخصوص، لباس مخصوص، سجاده یا فرش مخصوص انتخاب کنند.

3 - نماز جماعت

عن ابی جعفر (علیه السلام) قال : قال علی (علیه السلام): من سمع النداء فلم یجبه من غیر علة فلا صلاة له
هر کس صدای اذان جماعت را بشنود و بدون هیچ عذری پاسخ ندهد نماز ندارد (نمازش مقبول نیست).
(وسائل الشیعه، ج 5، ص 375)
مستحب است نماز با جماعت خوانده شود. فضیلت نماز جماعت بیست و پنج برابر نماز فرادی می باشد(21).
1 - اگر مأموم یک مرد باشد، مستحب است طرف راست امام بایستد. و اگر زن باشد مستحب است در طرف راست امام طوری بایستد که جای سجده اش مساوی زانو یا قدم امام باشد.
2 - اگر یک مرد و یک زن و یا یک مرد و چند زن باشد، مستحب است مرد طرف راست امام و باقی پشت سر امام بایستند.
3 - اگر چند مرد یا چند زن باشند، مستحب است مردها عقب امام و زنها پشت مردها بایستند.
4 - مستحب است امام در وسط صف بایستد و اهل علم و کمال و تقوی در صف اول بایستند.
5 - مستحب است صفهای جماعت منظم باشد و بین کسانی که در یک صف ایستاده اند فاصله نباشد و شانه آنان ردیف یکدیگر باشد.
6 - مستحب است بعد از گفتن قد قامت الصلوة مأمومین برخیزند.
7 - مستحب است امام جماعت حال مأمومی را که از دیگران ضعیفتر است رعایت کند، و عجله نکند تا افراد ضعیف به او برسد.
8 - مستحب است قنوت و رکوع و سجود را طول ندهد، مگر بداند همه کسانی که به او اقتدا کرده اند مایلند.
9 - مستحب است امام جماعت در حمد و سوره و ذکرهایی که بلند می خواند صدای خود را به قدری بلند کند که دیگران بشنوند، ولی باید بیش از اندازه صدا را بلند نکند.
10 - اگر امام در رکوع بفهمد کسی تازه رسیده و می خواهد اقتدا کند، مستحب است رکوع را دو برابر همیشه طول بدهد و بعد برخیزد، اگر چه بفهمد کس دیگری هم برای اقتدا وارد شد(22).

4 - نماز اول وقت

قال الصادق (علیه السلام): امتحنوا شیعتنا عند مواقیت الصلوة کیف محافظتهم علیها
شیعیان ما را در اوقات نماز آزمایش کنید، که چگونه بر خواندن نماز در موعد مقرر محافظت می کنند.
(سفینة البحار، باب الصلوة)
مستحب است انسان نماز را در اول وقت آن بخواند که راجع به آن خیلی سفارش شده و هرچه به اول وقت نزدیکتر باشد بهتر است، مگر آنکه تأخیر آن از جهتی بهتر باشد، مثلا صبر کند نماز را به جماعت بخواند(23).