فهرست کتاب


روزها و رویدادها (جلد سوم)

علی بری دیزجی , محمد رضا مطیعان , مجید ترکاشوند

هفته تربیت بدنی و ورزش: 26 مهر تا 2 آبان

قو علی خدمتک جوارحی
هفته تربیت بدنی همه ساله به منظور آشنایی جامعه با اهمیت و اثرات کاربرد ورزش در زندگی فردی و اجتماعی، اشاعه و توسعه و ترویج ورزش در خانه و خانواده و هدایت و ارشاد جامعه به ورزشهای همگانی، برگزار می گردد.
در چند دهه اخیر گسترش شهر نشینی و توسعه، تغییراتی بنیادین در شیوه زیست محیطی به وجود آورده است. این امر باعث عدم تعادل بین غذای دریافتی و میزان انرژی مصرف شده، گردیده است که نتیجه آن چیزی جز چاقی و بیماری نمی باشد. امروزه بیماریهای مزمن حتی در فقیرترین کشورها، دلیل عمده مرگ زودرس بزرگسالان شده است. شیوه زیست کم تحرک بعنوان یک عامل سببی، عامل اصلی بیش از یک سوم مرگهای ناشی از بیماریهای کرونری قلب، سرطان کولون و دیابت شناخته شده است.
بیماریهای قلبی و عروقی اولین عامل مرگ و میر در کشورهای صنعتی و در حال توسعه به حساب می آید. احتمال مرگ ناشی از بیماریهای قلبی و عروقی در افراد کم تحرک، 2 الی 3 برابر، خونریزی داخل مغز 4 برابر و خونریزی فضای زیر عنکبوتیه 3 برابر بیشتر از افراد خیلی فعال گزارش می شود. عدم فعالیت جسمانی به اندازه بالا بودن سطح کلسترول خون و پرفشاری آن در بروز بیماریهای قلبی و عروقی، نقش دارد. فعالیت فیزیکی از طریق کاهش تری گلیسریدها و کلسترول خون ابتلا به بیماریهای قلبی و عروقی را کاهش می دهد. ورزشهای سبک مانند پیاده روی باعث مصرف انرژی شده و سهم بسیار مهمی در کنترل وزن و کاهش چربی در بدن دارد. فعالیت فیزیکی سبک و منظم از طریق تقویت کارکردهای ایمنی، باعث افزایش سطح فعالیت سیستم ایمنی در بدن شده و در پیشگیری از سرطان موثر می باشد.
ورزش و فعالیت فیزیکی نه تنها در سلامت جسمانی بلکه در سلامت روان نیز موثر است. مطالعات نشان می دهد که موارد افسردگی، اضطراب و... در اثر فعالیت فیزیکی بهبود یافته و ورزش به عنوان یک عامل حمایتی در درمان بیماران روانی پذیرفته شده است.

فواید فعالیت در کودکان

بطور کلی اثرات فعالیت فیزیکی بر روی عوامل خطر بیماریهای قلبی و عروقی در دوران کودکی همانند بزرگسالی است. از فعالیت های فیزیکی معمولاً در درمان کودکان مبتلا به بیماری آسم استفاده می شود. ورزش و فعالیت فیزیکی برای دختران بیش از پسران مفید است، زیرا توان استخوان ها را برای ذخیره کردن کلسیم افزایش می دهد. از این رو بانوانی که در دوران جوانی مقدار بیشتری کلسیم ذخیره می کنند در سالهای بعد، زمانی که کلسیم شروع به حل شدن می کند، از آن استفاده خواهند کرد، در حالی که دختران کمتر از پسران فعال هستند. در منزل وجود تلویزیون و انواع وسایل بازی کامپیوتری، بیشتر وقت کودکان را می گیرد که برای آنها خطرناک است. بررسی و تحقیقات پیرامون آسیبها و خطرات سلامتی انسان نشان می دهد که سبک زندگی و رفتار فرد نه تنها عامل بسیاری از مشکلات بهداشتی، بلکه بعنوان یکی از راه حلهای اساسی نیز محسوب می شود. لذا سازمان جهانی بهداشت تغییر در رفتار و شیوه زندگی را بعنوان یکی از عوامل موثر در ارتقای سلامت پیشنهاد می کند. زندگی با شیوه رفتارهای سالم از آغاز کودکی بایستی شروع شود تا بتوان از فواید و اثرات آن در بزرگسالی بهره مند شد.
ورزش و فعالیت جسمانی به همراه رژیم غذایی متعادل و مناسب، عدم استعمال مشروبات الکلی و دخانیات، انجام مراقبتهای دوره ای، در پیشگیری از بیماریها و رسیدن به بالاترین سطح سلامتی و بازدهی اقتصادی و اجتماعی نقش دارند. برای ارتقای سلامتی و پیشگیری از بیماریها، باید به نکات زیر توجه نمود.
1- آموزش بهداشت و افزایش آگاهی های عموم در زمینه اهمیت ورزش.
2- ادغام برنامه آموزش ورزش با مراقبتهای اولیه بهداشتی.
3- همگانی کردن ورزش.
4- گسترش امکانات ورزشی در مدارس، اداره ها، محیطهای نظامی و...

ورزش از دیدگاه اسلام

در اسلام، توصیه های فراوانی راجع به ورزش و اهمیت آن داریم.
پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) مسلمانان را به فراگیری و انجام ورزشهای شنا، تیراندازی و اسب دوانی تشویق فرموده و بعضا ترک این اعمال را مورد نکوهش قرار داده اند و از جمله حقوق فرزندان بر والدین تعلیم شنا و تیراندازی را نیز ذکر فرموده اند.
حق الولد علی الوالد ان یعلمه الکتابه و السباحه و الرمایه و ان لایرزقه الا طیبا و ان یزوجه اذا بلغ(30)
حق فرزند بر پدر این است که به او سواد، شنا و تیراندازی یاد بدهد و رزق و روزی او را حلال گرداند و هنگامی که به بلوغ رسید برای او همسر گزیند.
در این حدیث، پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) تعلیم سواد، شنا و تیراندازی را مورد تأکید قرار داده اند تا فرزندان همراه با رشد، از سلامت جسمانی هم برخوردار باشند.
در حدیث دیگری از پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) فرموده اند:
احب اللهو الی الله تعالی اجزاء الخیل و الرمی(31).
بهترین بازیها در پیشگاه خداوند اسب دوانی و تیراندازی است.
و در حدیث دیگر به تیراندازی و سوارکاری ترغیب و تشویق نموده اند و سرگرمی بوسیله هر چیزی را بیهوده دانسته، مگر آنکه مردان با کمان خود تیراندازی کنند و یا اسب خود را تربیت نمایند و سوارکاری کنند.
علموا ابناءکم السباحه و الرمایه(32)
در این حدیث فرموده اند که به فرزندان خویش شنا کردن و تیر اندازی بیاموزند.