فهرست کتاب


روزها و رویدادها (جلد سوم)

علی بری دیزجی , محمد رضا مطیعان , مجید ترکاشوند

جاذبه های جهانگردی

جاذبه های جهانگردی در کشورهای مختلف متفاوت بوده و دارای زمینه های تاریخی، طبیعی، دینی و سیاسی می باشد. بعضی از کشورها از نظر تاریخی دارای جاذبه بوده و برخی از نظر طبیعی. در بین کشورهای جهان، کشورما دارای همه زمینه های جهانگردی بوده و به عنوان کشوری کهن سال با فرهنگی آمیخته از فرهنگ کهن باستانی و فرهنگ اسلامی و داشتن شرایط گوناگون آب و هوایی در طول سال، یکی از پر جاذبه ترین و استثنایی ترین کشورهای جهان در این زمینه است. بدین جهت لازم است که با برنامه ریزی و تبلیغات صحیح و سالم نسبت به جلب جهانگردان برای سفر به ایران اقدام کرد. قابل توجه اینکه وقتی از جهانگردی خارجی صحبت می شود، نباید فقط شهروندان کشورهای غربی را مد نظر داشت، زیرا کشورهای پیرامون ایران مسلمان بوده و مردم آنها علاقه مند به شناخت دستاوردهای تمدن و فرهنگ اسلام و بطور کلی جاذبه های آن هستند.
البته باید این نکته را هم به خاطر داشته باشیم که به علت غنی بودن فرهنگ ملی و دینی جامعه، همواره ما بوده ایم که بر روی جهانگردان خارجی تأثیر مثبت داشته ایم و تأثیر فرهنگهای مختلف دنیا که توسط جهانگردان خارجی تأثیر مثبت داشته ایم و تأثیر فرهنگهای مختلف دنیا که توسط جهانگردان به ایران منتقل شده، بسیار کم بوده است. از این گذشته، جهانگردانی که امروز به ایران سفر می کنند با آنهایی که در گذشته می آمدند ، فرق دارند. جهانگرد امروز معمولاً علاقه مند به تبادلات فرهنگی بوده و مجذوب آثار هنری و فرهنگی و آداب و رسوم ما ایرانیان است، بخصوص اروپاییها، که نوعی از محبت و دوستی را در مردم ما مشاهده می کنند که برای آنها تازگی دارد. آنها پس از گشت و گذار در ایران و مراجعه به وطن معمولاً سفیران فرهنگی خوبی برای جمهوری اسلامی ایران هستند و بر طبق آمار و مصاحبه هایی که انجام گرفته 95 درصد کسانی که از ایران دیدن می کنند هنگام رفتن دیدگاهشان نسبت به ملت و کشور ایران تغییر نموده و از پیشرفت، ترقی و مهمان نوازی ایرانیان صحبت می کنند. جاذبه ویژه توریستی ایران مذهب تشیع می باشد. کشور ما به عنوان تنها کشور شیعه دنیا از نظر دینی برای مسلمانان جهان دارای اهمیت خاصی است. وجود بارگاه ملکوتی حضرت علی بن موسی الرضا (علیه السلام)، قوی ترین جاذبه دینی در این زمینه می باشد. علاوه بر آن، آستان مقدس حضرت فاطمه معصومه علیها السلام در قم هم که پویاترین پایگاه تدریس و نشر علوم اسلامی در جهان اسلام است یکی از جاذبه های قوی مذهبی ایران به شمار می آید و نیز حضرت عبد العظیم حسنی در ری و آستان حضرت شاهچراغ در شیراز و مرقد مطهر امام خمینی (ره) و دیگر امامزادگان مشهور در اقصی نقاط مملکت، خود جاذبه های مذهب دیگر می باشند که همه ساله پذیرای جهانگردان مسلمان از کشورهای اسلامی و غیر اسلامی می باشند.
از نظر سیاسی نیز کشور ما دارای جاذبه جهانگردی است. ویژگیهای انقلاب شکوهمند اسلامی و بروز حوادث مختلف و اتفاقهای غیر مترقبه سیاسی که طی سالهای گذشته روی داده و عکس العمل هایی که ملت شجاع و قهرمان ایران در مقابل فشارهای سیاسی نظامی و اقتصادی دشمنان از خود نشان داده اند و همچنین اتکال انقلاب بر قرآن و اسلام، باعث جلب توجه جهانیان به ایران و ملت ایران شده است. بدین جهت بسیاری از مردم دنیا، خصوصاً اندیشمندان مایلند که بدانند موفقیتهای ایرانی در دو دهه اخیر چه بوده، فلذا به ایران سفر می کنند تا از نزدیک با کشور ما آشنا شده و آثار انقلاب را در بین ملت جستجو نمایند و این جاذبه ای است که در دنیا نظیر ندارد. از نظر وجود آثار باستانی هم کشور ما جزء کهنسال ترین و متمدن ترین کشورهای جهان است. آثار و بقایای زندگی پشینیان در گوشه و کنار کشور، که حاکی از وجود زندگی اقوام مختلف با تمدنهای گوناگون در این سرزمین بزرگ بوده و می باشد. نمونه بارز تمدن و فرهنگ اقوام گذشته ایران، آثاری مانند تخت جمشید در شیراز، معبد تخت رستم - طاق بستان - بیستون و... و صدها آثار دیگر می باشد. اخیراً هم توسط نمایشگاه بین المللی جهانگردی انگلستان، که یکی از بزرگترین و معتبرترین مؤسسه های جهانگردی است قلعه تاریخی ارگ بم به عنوان بزرگترین بنای خشت و گلی جهان معرفی شده است.
وجود آثار و دیدنیهای طبیعی مانند غار زیبا و شگفت انگیز علیصدر در همدان و مناطق زیبای جنگلی و ساحلی کناره های دریای خزر نیز از جاذبه های طبیعی است که در جذب جهانگردان خارجی جایگاه خاصی دارند.

جهانگردی از دیدگاه اسلام

سیر و سفر در جهان به منظور کشف حقایق هستی و تفرج در صنع الهی و عبرت از آثار به جا مانده ملل و گذشتگان از نظر اسلام، یک پدیده مطلوب به حساب می آید. از اینرو در قرآن کریم در چند آیه به این امر اشاره گردیده است.
قل سیروا فی الارض فانظروا کیف کان عاقبه المجرمین(12)
بگو در روی زمین سیر کنید تا بنگرید که عاقبت حال گنهکاران به کجا کشید؟
قل سیروا فی الارض فانظروا کیف بدا الخلق ثم الله ینشی النشاه الاخره(13)
ای رسول بگو به مردم که در زمین سیر کنید و ببینید چگونه خلقت شروع شد. سپس خداوند نشأه آخرت را ایجاد خواهد کرد و حیات فانی را به حیات ابدی پیوند دهد.
افلم یسیروا فی الارض فتکون لهم قلوب یعقلون بهآ او اذان یسمعون بها(14)
آیا این کافران در روی زمین سیر نمی کنند تا دلهاشان بینش و هوش یابد و گوششان به حقیقت شنوا گردد.
قد خلت من قبلکم سنن فسیروا فی الارض فانظروا کیف کان عاقبه المکذبین(15)
پیش از شما مللی بودند و رفتند. پس گردش کنید در زمین تا ببینید چگونه هلاک شدند آنان که وعده های خدا را تکذیب کردند.
در این آیات خداوند توجه انسانهای هر عصر و زمان را به دو نکته معطوف کرده است. اول آنکه در تاریخ حیات انسانی بر روی زمین، اقوام و گروههای انسانی اجتماعی مختلفی پدید آمده و زندگی کرده اند که هر کدام قوانین و آداب و رسوم خاصی داشته اند. دوم آنکه هر کدام از این اقوام گروهها دارای سرنوشتی نیک یا بد بوده اند. سر نوشت ملتهای مجاهد و با ایمان، پیشرفت، توسعه و سربلندی و سرنوشت ملتهای کافر و ظالم و ستمگر، نابودی و خسران بوده است و این مطلبی است که در جای جای کره زمین مصداق داشته و آثار و مکتوبات باقی مانده از تمدنهای مختلف بشری که در زمانهای مختلف زندگی می کردند، گویای این مطلب است و می توان گفت جهانگردی در همه ادیان الهی مطرح بوده و پیامبران (علیهم السلام) به آن اشاره داشته اند. اسلام و ادیان الهی هدف از جهانگردی را عبرت گرفتن از سرگذشت و عاقبت کار اقوام گذشته می دانند نه گردش و تفریح محض. انبوه سفرنامه های باقی مانده رجال اسلامی گذشته مؤید این مطلب است.
به هر حال، جهانگردی در زندگی همه جوامع بشری، جایگاه خاص و با ارزشی دارد، زیرا دارای فواید مختلفی از جمله، کسب علم و دانش، تجدید قوا، آشنایی با فرهنگ دیگران و... می باشد. جا دارد که در این زمینه هم کشور ما با برنامه ریزی صحیح و منطقی نسبت به جلب جهانگرد، بخصوص از کشورهای مسلمان اقدام مقتضی بنماید. البته با دید اقتصادی محض نباید به مسئله بنگریم بلکه باید هدف از ایجاد تسهیلات و امکانات و برنامه ریزی برای این امر اشاعه فرهنگ ناب اسلام محمدی (صلی الله علیه و آله و سلم) باشد. به همین جهت جمهوری اسلامی ایران باید تمام برنامه های خود را در زمینه جهانگردی، بر اساس موازین معنوی و اخلاقی طرح ریزی کند و در یک چارچوب مشخص اقدام به جذب جهانگرد نماید.

روز سالمندان: 9 مهر

وقضی ربک الا تعبدوا الا ایاه و بالوالدین احساناً اما یبلغن عندک الکبر احد هما او کلا هما فلا تقل لهما اف و لا تنهر هما و قل لهما قولا کریما و احفض لهما جناح الذل من الرحمه و قل رب ارحمهما کما ربیانی صغیرا(16)
و خدای تو حکم فرمود که جز او هیچکس را نپرستید و درباره پدر و مادر نیکویی کنید و چنانچه در پیش شما یکی از آنان یا هردوشان پیر و سالخورده شوند، زینهار کلمه ای که رنجیده خاطر شوند نگویید و کمترین آزاری به آنها نرسانید و با ایشان با احترام و اکرام سخن گویید و همیشه پر و بال تواضع و تکریم را با کمال مهربانی بپرورند تو در حق آنها رحمت و مهربانی بفرما.
دوران سالمندی همانند دوران کودکی یا جوانی، یکی از مراحل زندگی است، با این تفاوت که دوران کودکی و جوانی، سرشار از انرژی و تلاش، ولی دوران سالمندی، همراه با تحلیل قوا و کاهش میزان فعالیتهای فیزیکی می باشد.
جوامع مختلف، تعابیر گوناگونی از آغاز مرحله سالمندی دارند. این تفاوتها ناشی از به هم آمیختگی عوامل متعدد جمعیتی، اقتصادی، فرهنگی و... است.
بصور مثال، در برخی از جوامع صنعتی که عامل اقتصادی تولید دارای ارزش بسیار زیادی است، با کاهش نقش فرد در امر تولید، وی سالخورده محسوب می شود و از رده تولید کنندگان خارج و به گروه مصرف کنندگان می پیوندد.