فهرست کتاب


احکام خانواده مطابق با فتاوای حضرت امام خمینی (ره)

عبدالرحیم موگهی‏

بیدار کردن اعضای خانواده برای نماز

1. بیدار نمودن افراد خانواده برای نماز صبح با چه کیفیتی مجاز است؟
باسمه تعالی؛ اگر بیدار کردن آنها موجب سهل انگاری و استخفاف به امر نماز باشد، باید آنها را بیدار نماید.(484)
2. اگر سر سوزنی خون حیض یا نفاس در بدن یا لباس نمازگزار باشد، نماز او باطل است؛ و بنابر احتیاط واجب باید خون استحاضه در بدن یا لباس نمازگزار نباشد. ولی خونهای دیگر مثل خون بدن انسان یا خون حیوان حلال گوشت و خون سگ و خوک و کافر و مردار و حیوان حرام گوشت اگر چه در چند جای بدن و لباس باشد، در صورتی که روی هم کمتر از درهم باشد، که تقریبا به اندازه یک اشرفی می شود(485) نماز خواندن با آن اشکال ندارد. ولی احتیاط مستحب آن است که از خون سگ و کافر و مردار و حیوان حرام گوشت اجتناب کنند.(486)
3. دختری هستم که به علت فقر مالی، پدرم قادر نیست برایم لباس تهیه کند و درآمدی که دارد جز به خوراک و بعضی از مخارج ضروری دیگر نمی رسد، لذا لباسهایم را از دیگران میگیرم؛ مثلا مقداری از لباسهایم را از خواهرم می گیرم که او بدون اجازه شوهرش برایم می آورد و... آیا نماز خواندن با این لباسها صحیح است؟
باسمه تعالی؛ اگر پارچه یا لباس با رضایت صاحب آن به شما داده می شود، می توانید بپوشید و نماز شما در آن صحیح است.(487)
4. محلی را که انسان برای اقامت و زندگی خود اختیار کرده وطن اوست، چه در آنجا به دنیا آمده و وطن پدر و مادرش باشد، یا خودش آنجا را برای زندگی اختیار کرده باشد.(488)

ازدواج و تغییر شهر سکونت

زنانی که بدون التفات از اعراض و عدم اعراض از وطن اصلیشان به شهر دیگر به خانه شوهر می روند، و پس از التفات هم لابد قصد دارند که اگر زناشویی شان تا آخر عمر برقرار و باقی ماند از شهر شوهر اقامت کنند و الا به وطن اصلیشان برگشت بنمایند. بفرمایید که حکم نماز و روزه این زنها در ورود به وطن اصلیشان چه می باشد؟
باسمه تعالی؛ وطن اصلی تا از آن اعراض نشده به حکم وطن باقی است.(489)
منزل پدری که هنوز در حیات است برای فرزندی که خودش شخصا مستقل زندگی می کند، آیا وطن محسوب شده و در آنجا به جا آوردن نماز و روزه به طور کامل صحیح است؟ همچنین منزل فرزند از پسر برای پدر که البته از نظر مادی با هم جدا هستند؟
باسمه تعالی؛ میزان منزل پدر یا فرزند نیست، بلکه میزان وطن به حساب شخص مکلف است.
جایی که وطن مکلف بوده تا ازآن اعراض نکرده به حکم وطن باقی است.(490)
دختری در وطن خود متولد شده، پس از 5 سال به شهری کوچ می کنند که در آن شهر ازدواج می کند و سپس به تهران مهاجرت می کند. نماز این دختر در کجا شکسته است و در کجا درست؟
باسمه تعالی؛ در زادگاه که وطن اصلی اوست نماز تمام است، مگر از آنجا اعراض کرده باشد.
و در سایر جاها حکم مسافر دارد، مگر در محلی که وطن قرار دهد.(491)
شخصی هستم اهل و ساکن بیارجمند شاهرود، اما همسرم اهل طرزه دامغان و هرچند ماه یک مرتبه 2 تا 3 روز به وطن همسرم می رویم، حکم نماز و روزه من و همسرم چیست؟
ضمنا بچه این جانب در شهرستان شاهرود متولد شده است، اما الان ساکن بیارجمند است وطن اصلی او کجاست و آیا می تواند در شاهرود نماز تمام و روزه به جا آورد یا خیر؟
باسمه تعالی؛ همسر شما در زادگاهش نماز او تمام و روزه او صحیح است، مگر این که اعراض نماید. و شما در آنجا حکم مسافر دارید، مگر این که قصد ماندن ده روز نمایید. و قصد سفر در اثنای ده روز با قصد ماندن ده روز منافات دارد. و بچه شما اگر بزرگ شده محل تولدش هست، محل تولد وطن اوست و تا از آن اعراض نکرده، باقی به حکم وطن است، و در محل سکونت بدون قصد توطن و قصد ده روز حکم مسافر دارد.(492)
در مورد همسر و یا فرزندی که مکلف شده و در منزل تابع شوهر و یا پدر خود می باشند، آیا در مساله ترک وطن تابع پدر و یا شوهر خود هستند، و اگر پدر و یا شوهر ترک وطن نمود، آنها هم همان حکم را پیدا می کنند و یا باید مستقلا تصمیم بگیرند؟
باسمه تعالی؛ زن و فرزندی که از حد تبعیت بالطبع بیرون آمده و صاحب اراده است، در اتخاذ وطن و اعراض از آن و قصد اقامه تابع نیست و میزان تصمیم خود اوست.(493)
فردی از شمال تهران ازدواج کرده و حال این که شمال وطن شوهر است، وظیفه همسر در قبال اعمال عبادی در وطن شوهر چه کیفیت دارد؟
باسمه تعالی؛ وطن یکی از دو همسر حکم وطن برای دیگری ندارد.(494)
وطن حقیر ورامین است و وطن همسرم کرج، فرزندم در تهران متولد شده و پس از چند روز به کرج برده شده و پس از یک ماه به شاهرود برده شد چون حقیر کارمند و محل کارم شاهرود بوده است پس از حدود دو سال با انتقال حقیر به سمنان، به سمنان آمد و اکنون هفت سال است که در سمنان می باشد، وطن فرزندم کدام یک از این شهرهاست؟
باسمه تعالی؛ در فرض مرقوم جای معینی برای فرزند شما وطن محسوب نمی شود تا خودش بعد از بلوغ محلی را برای خود وطن انتخاب کند.(495)

در آغوش گرفتن و یا شیر دادن بچه در نماز

سوال: آیا در آغوش گرفتن و یا شیر دادن بچه در نماز با رعایت حجاب واجب، نماز را باطل می کند؟
جواب: اگر موالات و پی در پی اجزاء نماز رعایت شود و صورت نماز به هم نمی خورد، نماز را باطل نمی کند.(496)