چهره های درخشان سامرّاء حضرت امام هادی و امام عسکری علیهماالسلام

نویسنده : حاج شیخ علی ربانی خلخالی

آستانه سامرّا در قرن هشتم

پس از تأسیس دولت جلایریان در ایران به دست شیخ حسن ایلکانی در سال 740 هجری قمری، همو تعمیرات وسیعی در آستانه عسکریین علیهماالسلام به سال 750 هجری قمری انجام داد که شامل گنبد، گلدسته ها، حرم و رواق های مطهر آستانه می شد و همچنین ضریح مطهر را تزئین کرد و در خارج از شهر، محلی را جهت دفن اموات اختصاص داد و دستور داد تا دیگر در صحن مطهر کسی را دفن نکنند.

آستانه سامرّا در قرن صفویه

پس از به قدرت رسیدن سلسله صفویه در ایران، شاه اسماعیل صفوی در روز 25 جمادی الثانی سال 914 قمری به عنوان فاتح بغداد وارد این شهر گشت و شیعیان عراق از وی استقبال نمودند.
سپس راهی کربلا و نجف شد و بعد به سمت کاظمیه و سامرّا شتافت و هدایای ارزنده ای به عتبات مقدسه اهدا کرد، و در سامرّا تمام حرم و رواق های این آستانه را با فرش های ابریشمی مفروش ساخت. قندیل های طلا و نقره به حرم آستانه اهدا کرد و دستور تعمیرات این آستانه را صادر نمود.
وی پس از مراجعت از زیارت عتبات مقدسه تعیین نمود و دستور داد که درودگران، مهندسان و معماران را از اطراف و اکناف بلاد جمع کنند تا شش عدد صندوق خاتم دارای نقش های خطایی و اسلیمی در نهایت ابداع و استواری بسازند و آنها را در حرم آستانه های مشرف بگذارند.

آتش سوزی دوم آستانه سامرّا

در سال 1106 هجری قمری فتنه بزرگی در سامرّا از طرف سلاطین عثمانی به راه افتاد و اکثر شیعیان را قتل عام نمودند، چنان که شهرت دارد، یک نفر از شیعیان در شهر سامرّا نماند و از روی سهو یا عمد آستانه مقدس سامرّا را آتش زدند.
موقعی که این خبر موحش به اصفهان رسید، شاه سلطان حسین صفوی دخالت نمود و جمعی از علما و اعیان اصفهان را به سامرّا گسیل داشت که تمام خرابی ها را ترمیم نمودند و تزیین و تعمیرات وسیعی را در آستانه انجام دادند.
وی ضریحی از فولاد به حرم مطهر اهدا نمود و صندوق مطهر را تعمیر کرد و کف حرم شریف و صحن را با سنگ مرمر مفروش ساخت.