امام حسین (علیه السلام) شهید فرهنگ پیشرو انسانیت

نویسنده : علامه محمدتقی جعفری

بعد دوم - اصول و قوانین کلی و ثابتِ وقایعِ تاریخ است که بدون توجه دقیق به آن ها، برای تطبیق و تفسیر و توجیه وقایع، نمی توان از آن ها بهره برداری نمود.

این اصول و قوانین به دو دسته مهم تقسیم می شوند:

دسته اول - اصول و قوانین درجه اول

از نظر وسعت دایره و فراگیری آن ها، مانند عامل محرک تاریخ و زیر بناهای اصلیِ قواعد علوم انسانی، مانند قواعد کلی و ثابت حقوق، اقتصاد، سیاست و اخلاق.
به عنوان مثال، این که عامل محرک تاریخ مرکب است از: 1- هر حقیقت سودمند واقعی برای انسان ها، 2- مدیریت انسان درباره زندگی خود یک اصل کلی ثابت است که می تواند ابعاد مربوط به زیربنای حوادث و حرکت های تاریخی را توضیح بدهد. هم چنین، به عنوان مثال؛ مبنای اصلی حقوق در تاریخ عبارت است از این که چون هر انسانی، دارای تمایلات و خواسته های نامحدود است و بدیهی است که اگر همه انسان ها درصدد اشباع تمایلاتِ نامحدودِ خود برآیند، زندگی دسته جمعی امکان ناپذیر خواهد بود، لذا برای امکان پذیر ساختن زندگی اجتماعی و برای تحقق بخشیدن به آن، مجبورند از تمایلات نامحدود که به تزاحم و کشتار منتهی می گردد، دست بردارند و تمایلات محدود را که زندگی مزبور را امکان پذیر می سازد، بپذیرند.

دسته دوم - اصول و قوانین درجه دوم،

اصل تقسیم حقایق سودمند به حقایق مادی و معنوی و اصول ناشی از تحلیل هر یک از آن حقایق کلی، مانند قواعد کشاورزی، قواعد اخلاقی، سیاسی و حقوقی.