فهرست کتاب


شرح دعای کمیل

استاد حسین انصاریان

معاشرت و معاشر

حضرت رسول اكرم (صلی الله علیه وآله وسلم) فرمود :
أوحَشُ الوَحشَةِ قَرینُ السُّوءِ(667).
« وحشتناك ترین وحشت مصاحب و رفیق بد است ».
حضرت علی (علیه السلام) فرمود :
إحذَر مُجَالَسةَ قَرینِ السّوءِ، فَإنَّهُ یُهلِكُ مُقارِنَهُ وَیُردِی مُصاحِبَهُ(668).
« از همنشینی با رفیق بد بپرهیز، زیرا او رفیقش را هلاك می كند و مصاحبش را از جهت مادی و معنوی ساقط می نماید ».
حضرت جواد (علیه السلام) فرمود :
إیّاكَ وَمُصَاحَبَةَ الشَّریرِ فَإنَّهُ كَالسَّیفِ المَسْلُولِ یَحسنُ مَنظَرُهُ وَیَقبَحُ أثَرُهُ(669).
« از همنشینی با شریر بپرهیز، زیرا او مانند شمشیر كشیده است كه منظره اش

﴿صفحه 491﴾
زیبا و نتیجه اش زشت است ».
امام صادق (علیه السلام) فرمود :
إحذَر مِنَ النّاسِ ثَلاثَةً : الخائِنَ وَالظَّلومَ وَالنَّمامَ، لاِنَّ مَن خَانَ لَكَ خَانَكَ، وَمَن ظَلَمَ لَكَ سَیَظْلِمُكَ، وَمَن نَمَّ إلَیكَ سَیَنُمُّ عَلَیكَ(670).
« از دوستی و همنشینی با سه گروه بپرهیز : خائن، ستمكار و سخن چین ; زیرا كسی كه روزی به سود تو خیانت كند، روز دیگر به زیان تو خیانت خواهد كرد، و كسی كه برای تو به دیگری ستم ورزد، طولی نمی كشد كه به تو ستم كند، و كسی كه از دیگران نزد تو سخن چینی نماید، به زودی از تو نزد دیگران سخن چینی خواهد كرد ».
حضرت علی (علیه السلام) فرمود :
صَاحِبِ الحُكَمَاءَ وَجالِسِ الحُلَمَاءَ وَاعرِض عَنِ الدُّنیَا تسكن جَنَّةَ المَأوَی(671).
« با حكیمان همنشین باش، با بردباران مجالست كن و از دنیا روی بگردان، در جنت المأوی مسكن گزین ».

لقمه ی حرام

رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) در روایاتی فرموده :
مَن أَكَلَ لُقمَةً مِن حَرام لَم تُقبَل لَهُ صَلاةُ أربَعینَ لَیلةً(672).
« كسی كه یك لقمه از حرام بخورد، نماز چهل شبش پذیرفته نخواهد شد ».

﴿صفحه 492﴾
إنَّ اللّهَ عَزَّ وَجَلَّ حَرَّمَ الجَنَّةَ جَسَداً غُذِیَ بِحَرام(673).
« یقیناً خدا بهشت را بر جسدی كه از حرام تغذیه شده حرام كرده است ».
إذَا وَقَعَتِ اللُّقمَةُ مِن حَرام فِی جَوفِ العَبدِ لَعَنَهُ كُلُّ مَلَكِ فِی السَّماواتِ وَالأرضِ(674).
« هنگامی كه لقمه ای از حرام در شكم عبد قرار گیرد، همه ی فرشتگان در آسمان ها و زمین لعنتش می كنند ».
امام باقر (علیه السلام) فرمود :
إنَّ الرَّجُلَ إذا أَصابَ مَالاً مِن حَرام لَم یُقبَل مِنهُ حَجٌّ وَلا عُمرَةٌ وَلا صِلَةُ رَحِم...(675).
« انسان هنگامی كه به مال حرامی دست یابد، حج و عمره و صله ی رحم از او پذیرفته نخواهد شد ».

رذایل اخلاقی

حضرت سجاد (علیه السلام) در دعای هشتم « صحیفه » بخشی از رذایل اخلاقی را بیان می كند و از آنها به خدا پناه می برد :
طغیان حرص، تندی خشم، چیرگی حسد، سستی صبر، كمی قناعت، بدی اخلاق، افراط در شهوت، پافشاری در عصبیّت، پیروی از هوای نفس، مخالفت با هدایت، خواب غفلت، كوشش بیش از اندازه و برتر از حدّ طاقت، انتخاب باطل بر حق، پافشاری بر گناه، كوچك شمردن معصیت، بزرگ شمردن طاعت، فخر و مباهات ثروتمندان، تحقیر تهی دستان، كوتاهی در حق زیردستان،

﴿صفحه 493﴾
ناسپاسی نسبت به خوبی كنندگان، یاری ستمكار، واگذاشتن ستمدیده....
به رسول خدا (صلی الله علیه وآله وسلم) گفتند : فلان زن روز را روزه می دارد و شب را به عبادت بر می خیزد، ولی بداخلاق است، همسایگانش را با زبانش می آزارد. فرمود : خیری در او نیست، او اهل آتش است(676).
امام صادق (علیه السلام) فرمود :
إنَّ سُوءَ الخُلُقِ لَیُفسِدُ العَمَلَ كَمَا یُفسِدُ الخِلُّ العَسَلَ(677).
« بدخلقی عمل را تباه می كند، چنان كه سركه عسل را تباه می نماید ».