فهرست کتاب


اصول کافی جلد سوم

ابی‏جعفر محمد بن یعقوب کلینی مشهور به شیخ کلینی ترجمه و شرح : حاج سید جواد مصطفوی

باب: اطعام مؤمن

بَابُ إِطْعَامِ الْمُؤْمِنِ
(2165)1- مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى عَنْ أَبِى یَحْیَى الْوَاسِطِیِّ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ أَشْبَعَ مُؤْمِناً وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّةُ وَ مَنْ أَشْبَعَ كَافِراً كَانَ حَقّاً عَلَى اللَّهِ أَنْ یَمْلَأَ جَوْفَهُ مِنَ الزَّقُّومِ مُؤْمِناً كَانَ أَوْ كَافِراً
اصول كافى جلد3 صفحه: 287 روایة: 1
امام صادق (ع) فرمود: هر كه مؤمنى را سیر كند، بهشت برایش واجب شود و هر كه كافرى را سیر كند، بر خدا سزاوار است كه درونش را از زقوم پركند چه مؤمن باشد و چه كافر.
2- عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَى عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِنَا عَنْ أَبِى بَصِیرٍ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ لَأَنْ أُطْعِمَ رَجُلًا مِنَ الْمُسْلِمِینَ أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ أَنْ أُطْعِمَ أُفُقاً مِنَ النَّاسِ قُلْتُ وَ مَا الْأُفُقُ قَالَ مِائَةُ أَلْفٍ أَوْ یَزِیدُونَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 287 روایة: 2
ابو بصیر گوید: امام صادق علیه السلام فرمود: یك مسلمان را خوراك دهم، از خوراك دادن افقى از مردم نزد من بهتر است، عرضكردم: افق چقدر است؟ فرمود صدهزار كس یا بیشتر.
شرح - مراد به مردم مخالفین مستضعف یا مؤمنین مستضعف است مجلسی (ره).
3- عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ عَنْ صَفْوَانَ بْنِ یَحْیَى عَنْ أَبِى حَمْزَةَ عَنْ أَبِى جَعْفَرٍ ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ أَطْعَمَ ثَلَاثَةَ نَفَرٍ مِنَ الْمُسْلِمِینَ أَطْعَمَهُ اللَّهُ مِنْ ثَلَاثِ جِنَانٍ فِى مَلَكُوتِ السَّمَاوَاتِ الْفِرْدَوْسِ وَ جَنَّةِ عَدْنٍ وَ طُوبَى [وَ ]شَجَرَةٍ تَخْرُجُ مِنْ جَنَّةِ عَدْنٍ غَرَسَهَا رَبُّنَا بِیَدِهِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 287 روایة: 3
رسول خدا صلى الله علیه و آله فرمود: هر كه سه نفر از مسلمین را اطعام كند، خدا او را از سه بهشت در ملكوت آسمانها اطعام كند: 1 - فردوس. 2 - جنت عدن. 3 – طوبى و آن درختى است كه از جنت عدن بیرون آید و پروردگار ما آنرا بدست خود كاشته است (یعنى آنرا تنها بقدرت خود بدون وساطت فرشته و اسباب دیگرى آفریده است).
4- عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عِیسَى عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ عُمَرَ الْیَمَانِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَا مِنْ رَجُلٍ یُدْخِلُ بَیْتَهُ مُؤْمِنَیْنِ فَیُطْعِمُهُمَا شِبَعَهُمَا إِلَّا كَانَ ذَلِكَ أَفْضَلَ مِنْ عِتْقِ نَسَمَةٍ
اصول كافى جلد3 صفحه: 287 روایة: 4
امام صادق (ع) فرمود: مردى نیست كه دو تن از مؤمنین را بخانه خود برد و بقدر سیرى بآنها بخوراند: جز آنكه این عملش بهتر از آزاد كردن یك بنده باشد.
5- عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنْ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِى حَمْزَةَ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ ع قَالَ مَنْ أَطْعَمَ مُؤْمِناً مِنْ جُوعٍ أَطْعَمَهُ اللَّهُ مِنْ ثِمَارِ الْجَنَّةِ وَ مَنْ سَقَى مُؤْمِناً مِنْ ظَمَإٍ سَقَاهُ اللَّهُ مِنَ الرَّحِیقِ الْمَخْتُومِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 288 روایة: 5
على بن الحسین علیهما السلام فرمود: هر كه مؤمنى را از گرسنگى سیر كند، خدایش از میوه هاى بهشت خوراند و هر كه مؤمن تشنه ئى را آب دهد، خدایش از شراب بهشتى سر بمهر بنوشاند.
(2170)6- عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِیَادٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَشْعَرِیِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَیْمُونٍ الْقَدَّاحِ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ أَطْعَمَ مُؤْمِناً حَتَّى یُشْبِعَهُ لَمْ یَدْرِ أَحَدٌ مِنْ خَلْقِ اللَّهِ مَا لَهُ مِنَ الْأَجْرِ فِى الْ آخِرَةِ لَا مَلَكٌ مُقَرَّبٌ وَ لَا نَبِیٌّ مُرْسَلٌ إِلَّا اللَّهُ رَبُّ الْعَالَمِینَ ثُمَّ قَالَ مِنْ مُوجِبَاتِ الْمَغْفِرَةِ إِطْعَامُ الْمُسْلِمِ السَّغْبَانِ ثُمَّ تَلَا قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ أَوْ إِطْعامٌ فِى یَوْمٍ ذِى مَسْغَبَةٍ یَتِیماً ذا مَقْرَبَةٍ أَوْ مِسْكِیناً ذا مَتْرَبَةٍ
اصول كافى جلد3 صفحه: 288 روایة: 6
امام صادق (ع) فرمود: هر كه مؤمنى را اطعام كند تا سیر شود، هیچ یك از مخلوق خدا اجر اخروى او را نداند، نه فرشته مقرب و نه پیغمبر مرسل جز خداوند پروردگار جهانیان، سپس فرمود: از اسباب آمرزش اطعام كردن مسلمان گرسنه است، آنگاه قول خداى عزوجل را تلاوت فرمود: «یا اطعام كردن یتیم خویشاوند یا مستمند خاكنشین در روز قطحى و گرسنگى، 16 سوره 90».
7- عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ النَّوْفَلِیِّ عَنِ السَّكُونِیِّ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ سَقَى مُؤْمِناً شَرْبَةً مِنْ مَاءٍ مِنْ حَیْثُ یَقْدِرُ عَلَى الْمَاءِ أَعْطَاهُ اللَّهُ بِكُلِّ شَرْبَةٍ سَبْعِینَ أَلْفَ حَسَنَةٍ وَ إِنْ سَقَاهُ مِنْ حَیْثُ لَا یَقْدِرُ عَلَى الْمَاءِ فَكَأَنَّمَا أَعْتَقَ عَشْرَ رِقَابٍ مِنْ وُلْدِ إِسْمَاعِیلَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 288 روایة: 7
رسول خدا صلى الله علیه و آله فرمود: هر كه شربت آبى در جائیكه بدان توانائى دارد بمؤمنى آشاماند، خدا در برابر هر شربتى 70 هزار حسنه باو دهد، و اگر در جائیكه بآب توانائى ندارد (یعنى بسختى فراهم مى شود) باو آشاماند، مثل اینستكه ده بنده از فرزندان اسماعیل را آزاد كرده است.
8- عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَى عَنْ حُسَیْنِ بْنِ نُعَیْمٍ الصَّحَّافِ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع أَ تُحِبُّ إِخْوَانَكَ یَا حُسَیْنُ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ تَنْفَعُ فُقَرَاءَهُمْ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ أَمَا إِنَّهُ یَحِقُّ عَلَیْكَ أَنْ تُحِبَّ مَنْ یُحِبُّ اللَّهُ أَمَا وَ اللَّهِ لَا تَنْفَعُ مِنْهُمْ أَحَداً حَتَّى تُحِبَّهُ أَ تَدْعُوهُمْ إِلَى مَنْزِلِكَ قُلْتُ نَعَمْ مَا آكُلُ إِلَّا وَ مَعِیَ مِنْهُمُ الرَّجُلَانِ وَ الثَّلَاثَةُ وَ الْأَقَلُّ وَ الْأَكْثَرُ فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع أَمَا إِنَّ فَضْلَهُمْ عَلَیْكَ أَعْظَمُ مِنْ فَضْلِكَ عَلَیْهِمْ فَقُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أُطْعِمُهُمْ طَعَامِى وَ أُوطِئُهُمْ رَحْلِى وَ یَكُونُ فَضْلُهُمْ عَلَیَّ أَعْظَمَ قَالَ نَعَمْ إِنَّهُمْ إِذَا دَخَلُوا مَنْزِلَكَ دَخَلُوا بِمَغْفِرَتِكَ وَ مَغْفِرَةِ عِیَالِكَ وَ إِذَا خَرَجُوا مِنْ مَنْزِلِكَ خَرَجُوا بِذُنُوبِكَ وَ ذُنُوبِ عِیَالِكَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 288 روایة: 8
حسین بن نعیم صحاف گوید: امام صادق (ع) بمن فرمود: اى حسین برادرانت را دوست دارى؟ گفتم: آرى، فرمود: بمستمندانشان سود رسانى، گفتم: آرى، فرمود: همانا بر تو لازم است كه دوست داشته باشى كسیرا كه خدایش دوست دارد، همانا بخدا بهیچ یك از آنها سود نرسانى جز آنكه دوستش داشته باشى، آیا آنها را بمنزلت دعوت مى كنى؟ گفتم: آرى، غذا نمى خورم مگر آنكه دو تن و سه تن یا كمتر و بیشتر از آنها همراهم باشند. امام صادق (ع) فرمود: همانا فضیلت تو بر آنهاست، عرضكردم: قربانت گردم غذاى خود را با آنها خورانم و آنها را از روى فرشم نشانم و باز فضیلت آنها بر من بیشتر است؟! فرمود: آرى هرگاه بمنزلت درآیند، همراه آمرزش تو و عیالت درآیند، و چون از منزلت بیرون روند با گناه تو و عیالت بیرون روند (گناه را از شما بزدایند).
9- عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ أَبِی مُحَمَّدٍ الْوَابِشِیِّ قَالَ ذُكِرَ أَصْحَابُنَا عِنْدَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع فَقُلْتُ مَا أَتَغَدَّى وَ لَا أَتَعَشَّى إِلَّا وَ مَعِیَ مِنْهُمُ الِاثْنَانِ وَ الثَّلَاثَةُ وَ أَقَلُّ وَ أَكْثَرُ فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع فَضْلُهُمْ عَلَیْكَ أَعْظَمُ مِنْ فَضْلِكَ عَلَیْهِمْ فَقُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ كَیْفَ وَ أَنَا أُطْعِمُهُمْ طَعَامِى وَ أُنْفِقُ عَلَیْهِمْ مِنْ مَالِى وَ أُخْدِمُهُمْ عِیَالِى فَقَالَ إِنَّهُمْ إِذَا دَخَلُوا عَلَیْكَ دَخَلُوا بِرِزْقٍ مِنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ كَثِیرٍ وَ إِذَا خَرَجُوا خَرَجُوا بِالْمَغْفِرَةِ لَكَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 289 روایة: 9
ابو محمد وابشى گوید: خدمت امام صادق (ع) از اصحاب ما (شیعیان) یاد شد، من گفتم: من صبحانه و شامى نخورم مگر با دو تن و سه تن و كمتر و بیشتر از آنها، امام صادق (ع) فرمود: فضیلت آنها بر تو بیش از فضیلت تو بر آنهاست. عرضكردم: قربانت، چگونه چنین است، در صورتیكه من خوراك خودم را بآنها خورانم و از مالم بآنها انفاق كنم و عیالم را خدمتگزارشان سازم! فرمود: آنها چون وارد شوند همراه روزى بسیارى از جانب خداى عزوجل وارد شوند و چون خارج گردند، آمرزش را براى تو بجا گذارند.
10- عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِى عُمَیْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُقَرِّنٍ عَنْ عُبَیْدِ اللَّهِ الْوَصَّافِیِّ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ لَأَنْ أُطْعِمَ رَجُلًا مُسْلِماً أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ أَنْ أُعْتِقَ أُفُقاً مِنَ النَّاسِ قُلْتُ وَ كَمِ الْأُفُقُ فَقَالَ عَشَرَةُ آلَافٍ
اصول كافى جلد3 صفحه: 289 روایة:10
امام باقر (ع) فرمود: اطعام دادنم مرد مسلمانى را نزد من محبوبتر است از اینكه افقى از مردم را آزاد كنم، راوى گوید: عرضكردم: افق چه مقدار است؟ فرمود: ده هزار.
(2175)11- عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عِیسَى عَنْ رِبْعِیٍّ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع مَنْ أَطْعَمَ أَخَاهُ فِی اللَّهِ كَانَ لَهُ مِنَ الْأَجْرِ مِثْلُ مَنْ أَطْعَمَ فِئَاماً مِنَ النَّاسِ قُلْتُ وَ مَا الْفِئَامُ مِنَ النَّاسِ قَالَ مِائَةُ أَلْفٍ مِنَ النَّاسِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 289 روایة:11
رابعى گوید امام صادق (ع) فرمود: هر كه برادرش را براى خدا اطعام كند، پاداشش مانند كسى است كه فئامى از مردم را اطعام كند، عرضكردم: فئام چقدر است؟ فرمود: صدهزار از مردم.
12- عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنِ ابْنِ أَبِی عُمَیْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ سَدِیرٍ الصَّیْرَفِیِّ قَالَ قَالَ لِی أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع مَا مَنَعَكَ أَنْ تُعْتِقَ كُلَّ یَوْمٍ نَسَمَةً قُلْتُ لَا یَحْتَمِلُ مَالِى ذَلِكَ قَالَ تُطْعِمُ كُلَّ یَوْمٍ مُسْلِماً فَقُلْتُ مُوسِراً أَوْ مُعْسِراً قَالَ فَقَالَ إِنَّ الْمُوسِرَ قَدْ یَشْتَهِى الطَّعَامَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 290 روایة:12
سدیر صیرفى گوید: امام صادق (ع) بمن فرمود: چه مانعى دارى كه در هر روز بنده ئى آزاد نمى كنى؟ گفتم: دارائیم باین مقدار نمى رسد، فرمود: در هر روز مسلمانى را اطعام كن، عرضكردم: ثروتمند باشد یا فقیر؟ ثروتمند هم گاهى اشتهاى طعام دارد.
13- عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِى نَصْرٍ عَنْ صَفْوَانَ الْجَمَّالِ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ أَكْلَةٌ یَأْكُلُهَا أَخِى الْمُسْلِمُ عِنْدِى أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ أَنْ أُعْتِقَ رَقَبَةً
اصول كافى جلد3 صفحه: 290 روایة:13
امام صادق (ع) فرمود: خوراكى كه برادر مسلمانم نزدم مى خورد، پیش من محبوبتر است از اینكه بنده ئى آزاد كنم.
14- عَنْهُ عَنْ إِسْمَاعِیلَ بْنِ مِهْرَانَ عَنْ صَفْوَانَ الْجَمَّالِ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ لَأَنْ أُشْبِعَ رَجُلًا مِنْ إِخْوَانِى أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ أَنْ أَدْخُلَ سُوقَكُمْ هَذَا فَأَبْتَاعَ مِنْهَا رَأْساً فَأُعْتِقَهُ
اصول كافى جلد3 صفحه: 290 روایة:14
و فرمود: مردى از برادرانم را سیر كنم، نزد من محبوبتر است از اینكه باین بازار شما درآیم و از آن بنده ئى بخرم و آزاد كنم.
15- عَنْهُ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ أَبَانِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ لَأَنْ آخُذَ خَمْسَةَ دَرَاهِمَ وَ أَدْخُلَ إِلَى سُوقِكُمْ هَذَا فَأَبْتَاعَ بِهَا الطَّعَامَ وَ أَجْمَعَ نَفَراً مِنَ الْمُسْلِمِینَ أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ أَنْ أُعْتِقَ نَسَمَةً
اصول كافى جلد3 صفحه: 290 روایة:15
امام صادق (ع) فرمود: اگر پنج درهم برگیرم و باین بازار شما درآیم و طعامى بخرم و چند نفر از مسلمین را گرد آورم، نزدم من محبوبتر است از اینكه بنده ئى آزاد كنم.
(2180)16- عَنْهُ عَنِ الْوَشَّاءِ عَنْ عَلِیِّ بْنِ أَبِی حَمْزَةَ عَنْ أَبِی بَصِیرٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ سُئِلَ مُحَمَّدُ بْنُ عَلِیٍّ ص مَا یَعْدِلُ عِتْقَ رَقَبَةٍ قَالَ إِطْعَامُ رَجُلٍ مُسْلِمٍ
اصول كافى جلد3 صفحه: 290 روایة:16
و فرمود: از محمد بن على (امام باقر) علیهما السلام پرسیدند: چه عملى برابر آزاد كردن بنده است؟ فرمود: اطعام دادن بمرد مسلمانى.
17- مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَیْنِ بْنِ أَبِى الْخَطَّابِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِیلَ عَنْ صَالِحِ بْنِ عُقْبَةَ عَنْ أَبِى شِبْلٍ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع مَا أَرَى شَیْئاً یَعْدِلُ زِیَارَةَ الْمُؤْمِنِ إِلَّا إِطْعَامَهُ وَ حَقٌّ عَلَى اللَّهِ أَنْ یُطْعِمَ مَنْ أَطْعَمَ مُؤْمِناً مِنْ طَعَامِ الْجَنَّةِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 291 روایة:17
امام صادق (ع) فرمود: چیزى را نمى بینم كه برابر زیارت كردن از مومن باشد، جز اطعام او، و بر خدا سزاوار است كه هر كه مؤمنى را اطعام كند، او را از طعام بهشت خوراند.
18- مُحَمَّدٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَیْنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِیلَ عَنْ صَالِحِ بْنِ عُقْبَةَ عَنْ رِفَاعَةَ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ لَأَنْ أُطْعِمَ مُؤْمِناً مُحْتَاجاً أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ أَنْ أَزُورَهُ وَ لَأَنْ أَزُورَهُ أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ أَنْ أُعْتِقَ عَشْرَ رِقَابٍ
اصول كافى جلد3 صفحه: 291 روایة:18
و فرمود: اطعام كردنم مؤمن محتاجى را نزدم محبوبتر است از اینكه بدیدارش روم و بدیدارش رفتنم، نزدم محبوبتر است از اینكه ده بنده آزاد كنم.
19- صَالِحُ بْنُ عُقْبَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدٍ وَ یَزِیدَ بْنِ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ أَطْعَمَ مُؤْمِناً مُوسِراً كَانَ لَهُ یَعْدِلُ رَقَبَةً مِنْ وُلْدِ إِسْمَاعِیلَ یُنْقِذُهُ مِنَ الذَّبْحِ وَ مَنْ أَطْعَمَ مُؤْمِناً مُحْتَاجاً كَانَ لَهُ یَعْدِلُ مِائَةَ رَقَبَةٍ مِنْ وُلْدِ إِسْمَاعِیلَ یُنْقِذُهَا مِنَ الذَّبْحِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 291 روایة:19
و فرمود: هر كه مؤمن دارائى را اطعام كند پاداشش برابر است با نجات دادن یكى از فرزندان اسماعیل را از سر بریدن و هر كه مؤمن محتاجى را اطعام كند، پاداشش برابر است با نجات دادن صد تن از فرزندان اسماعیل را از سر بریدن.
20- صَالِحُ بْنُ عُقْبَةَ عَنْ نَصْرِ بْنِ قَابُوسَ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ لَإِطْعَامُ مُؤْمِنٍ أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ عِتْقِ عَشْرِ رِقَابٍ وَ عَشْرِ حِجَجٍ قَالَ قُلْتُ عَشْرِ رِقَابٍ وَ عَشْرِ حِجَجٍ قَالَ فَقَالَ یَا نَصْرُ إِنْ لَمْ تُطْعِمُوهُ مَاتَ أَوْ تَدُلُّونَهُ فَیَجِى ءُ إِلَى نَاصِبٍ فَیَسْأَلُهُ وَ الْمَوْتُ خَیْرٌ لَهُ مِنْ مَسْأَلَةِ نَاصِبٍ یَا نَصْرُ مَنْ أَحْیَا مُؤْمِناً فَكَأَنَّمَا أَحْیَا النَّاسَ جَمِیعاً فَإِنْ لَمْ تُطْعِمُوهُ فَقَدْ أَمَتُّمُوهُ وَ إِنْ أَطْعَمْتُمُوهُ فَقَدْ أَحْیَیْتُمُوهُ
اصول كافى جلد3 صفحه: 291 روایة:20
نصر بن قابوس گوید: امام صادق (ع) فرمود: اطعام دادن بیك مؤمن نزد من محبوبتر است از آزاد كردن ده بنده و گزاردن ده حج، عرضكردم: ده بنده و ده حج؟! فرمود: اى نصر اگر شما طعامش ندهید مى میرد یا زبونش مى سازید، زیرا او (از فشار گرسنگى) نزد ناصبى مى رود و از او سؤال مى كند، و مردن برایش از سؤال كردن از ناصبى بهتر است، اى نصر هر كه مؤمنى را زنده كند، چنان است كه همه مردم را زنده كرده، و اگر باو اطعام نكنید، او را كشته اید و اگر اطعامش كنید او را زنده كرده اید.

باب: درباره كسیكه مؤمنى را بپوشاند

بَابُ مَنْ كَسَا مُؤْمِناً
(2185)1- مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِیزِ عَنْ جَمِیلِ بْنِ دَرَّاجٍ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ كَسَا أَخَاهُ كِسْوَةَ شِتَاءٍ أَوْ صَیْفٍ كَانَ حَقّاً عَلَى اللَّهِ أَنْ یَكْسُوَهُ مِنْ ثِیَابِ الْجَنَّةِ وَ أَنْ یُهَوِّنَ عَلَیْهِ سَكَرَاتِ الْمَوْتِ وَ أَنْ یُوَسِّعَ عَلَیْهِ فِى قَبْرِهِ وَ أَنْ یَلْقَى الْمَلَائِكَةَ إِذَا خَرَجَ مِنْ قَبْرِهِ بِالْبُشْرَى وَ هُوَ قَوْلُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِى كِتَابِهِ وَ تَتَلَقَّاهُمُ الْمَلائِكَةُ هذا یَوْمُكُمُ الَّذِى كُنْتُمْ تُوعَدُونَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 292 روایة: 1
امام صادق (ع) فرمود: هر كه لباسى زمستانى یا تابستانى ببرادرش بپوشاند، سزاوار است بر خدا كه او را از جامه هاى بهشتى بپوشاند، و سختى هاى مردن را بر او آسان كند و در قبرش بر او گشایش دهد، و چون از قبر درآید فرشتگان با مژدگانى از او ملاقات كنند، این است قول خداى عزوجل در كتابش: «و فرشتگان به پیشواز آنها روند كه امروز است آن روزى كه بشما وعده داده شده، 103 سوره 21».
2- عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ بَكْرِ بْنِ صَالِحٍ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ كَسَا أَحَداً مِنْ فُقَرَاءِ الْمُسْلِمِینَ ثَوْباً مِنْ عُرْیٍ أَوْ أَعَانَهُ بِشَیْ ءٍ مِمَّا یَقُوتُهُ مِنْ مَعِیشَتِهِ وَكَّلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِهِ سَبْعَةَ آلَافِ مَلَكٍ مِنَ الْمَلَائِكَةِ یَسْتَغْفِرُونَ لِكُلِّ ذَنْبٍ عَمِلَهُ إِلَى أَنْ یُنْفَخَ فِى الصُّورِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 292 روایة: 2
امام صادق (ع) فرمود: هر كه یكى از فقراء مسلمانها را بوسیله لباسى از برهنگى بپوشاند یا او را بچیزى از قوت زندگى یارى دهد، خداى عزوجل 7 هزار فرشته بر او گمارد كه تا زمانیكه در صور دمیده شود، براى هر گناهى كه مرتكب شده آمرزش خواهند.
3- مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ صَفْوَانَ عَنْ أَبِى حَمْزَةَ عَنْ أَبِى جَعْفَرٍ ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ كَسَا أَحَداً مِنْ فُقَرَاءِ الْمُسْلِمِینَ ثَوْباً مِنْ عُرْیٍ أَوْ أَعَانَهُ بِشَیْ ءٍ مِمَّا یَقُوتُهُ مِنْ مَعِیشَتِهِ وَكَّلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِهِ سَبْعِینَ أَلْفَ مَلَكٍ مِنَ الْمَلَائِكَةِ یَسْتَغْفِرُونَ لِكُلِّ ذَنْبٍ عَمِلَهُ إِلَى أَنْ یُنْفَخَ فِى الصُّورِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 292 روایة: 3
رسول خدا صلى الله علیه و آله فرمود: هر كه یكى از فقراء مسلمانها را بوسیله لباسى از برهنگى بپوشاند یا او را بچیزى از قوت زندگى یارى كند، خداى عزوجل 70 هزار فرشته بر او گمارد كه تا دمیدن صور براى هر گناهیكه مى كند آمرزش خواهند.
4- عَلِیُّ بْنُ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِیهِ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عِیسَى عَنْ إِبْرَاهِیمَ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِی حَمْزَةَ الثُّمَالِیِّ عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ ع قَالَ مَنْ كَسَا مُؤْمِناً كَسَاهُ اللَّهُ مِنَ الثِّیَابِ الْخُضْرِ وَ قَالَ فِى حَدِیثٍ آخَرَ لَا یَزَالُ فِى ضَمَانِ اللَّهِ مَا دَامَ عَلَیْهِ سِلْكٌ
اصول كافى جلد3 صفحه: 293 روایة: 4
على بن الحسین علیهما السلام فرمود: هر كه مؤمنى را پوشاند، خدایش از جامه هاى سبز (بهشتى) پوشاند، و در حدیث دیگر فرمود: تا زمانیكه نخى از آن جامه باقى باشد در ضمانت خدا باشد.
5- عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عِیسَى عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع أَنَّهُ كَانَ یَقُولُ مَنْ كَسَا مُؤْمِناً ثَوْباً مِنْ عُرْیٍ كَسَاهُ اللَّهُ مِنْ إِسْتَبْرَقِ الْجَنَّةِ وَ مَنْ كَسَا مُؤْمِناً ثَوْباً مِنْ غِنًى لَمْ یَزَلْ فِى سِتْرٍ مِنَ اللَّهِ مَا بَقِیَ مِنَ الثَّوْبِ خِرْقَةٌ
اصول كافى جلد3 صفحه: 293 روایة: 5
امام صادق (ع) مى فرمود: هر كه مؤمنى را بوسیله جامه ئى از برهنگى بپوشاند، خدایش از استبرق بهشتى پوشاند و هر كه بمؤمن مالدارى جامه ئى پوشاند، تا پاره ئى از آن باقى باشد، در پرده خدا باشد (یعنى گناهانش را بپوشاند یا از عقوبت و رسوائى دنیایش برهاند).

باب: مهربانى بمؤمن و گرامى داشتن او

بَابٌ فِى إِلْطَافِ الْمُؤْمِنِ وَ إِكْرَامِهِ
(2190)1- مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى عَنْ عَلِیِّ بْنِ الْحَكَمِ عَنِ الْحُسَیْنِ بْنِ هَاشِمٍ عَنْ سَعْدَانَ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ أَخَذَ مِنْ وَجْهِ أَخِیهِ الْمُؤْمِنِ قَذَاةً كَتَبَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ لَهُ عَشْرَ حَسَنَاتٍ وَ مَنْ تَبَسَّمَ فِى وَجْهِ أَخِیهِ كَانَتْ لَهُ حَسَنَةٌ
اصول كافى جلد3 صفحه: 293 روایة:1
امام صادق (ع) فرمود: هر كه خاشاكى از چهره برادر مؤمنش برگیرد، خداى عزوجل برایش ده حسنه نویسد، و هر كه بچهره برادرش تبسم كند یك حسنه براى او است.
2- عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِیزِ عَنْ جَمِیلِ بْنِ دَرَّاجٍ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ قَالَ لِأَخِیهِ الْمُؤْمِنِ مَرْحَباً كَتَبَ اللَّهُ تَعَالَى لَهُ مَرْحَباً إِلَى یَوْمِ الْقِیَامَةِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 293 روایة:2
امام صادق (ع) فرمود: هر كه ببرادر مؤمنش مرحبا گوید: خداى تعالى تا روز قیامت برایش مرحبا نویسد.
شرح - مرحبا كلمه ایست كه در لغت عرب براى خوش آمد و اظهار سرور و خوشحالى از ملاقات شخصى گفته مى شود.
3- عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى عَنْ یُونُسَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ مَنْ أَتَاهُ أَخُوهُ الْمُسْلِمُ فَأَكْرَمَهُ فَإِنَّمَا أَكْرَمَ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ
اصول كافى جلد3 صفحه: 294 روایة:3
و فرمود: هر كه نزد برادر مسلمانش رود و او را گرامى دارد، همانا خداى عزوجل را گرامى داشته است.
4- عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ نَصْرِ بْنِ إِسْحَاقَ عَنِ الْحَارِثِ بْنِ النُّعْمَانِ عَنْ الْهَیْثَمِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَبِى دَاوُدَ عَنْ زَیْدِ بْنِ أَرْقَمَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَا فِى أُمَّتِى عَبْدٌ أَلْطَفَ أَخَاهُ فِى اللَّهِ بِشَیْ ءٍ مِنْ لُطْفٍ إِلَّا أَخْدَمَهُ اللَّهُ مِنْ خَدَمِ الْجَنَّةِ
اصول كافى جلد3 صفحه: 294 روایة:4
رسول خدا صلى الله علیه و آله فرمود: بنده ئى از امتم نیست كه نسبت ببرادرش لطفى كند، جز آنكه خدا برخى از خدمتگزاران بهشترا خادمش سازد.
5- وَ عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ بَكْرِ بْنِ صَالِحٍ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِیٍّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ إِبْرَاهِیمَ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مَنْ أَكْرَمَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ بِكَلِمَةٍ یُلْطِفُهُ بِهَا وَ فَرَّجَ عَنْهُ كُرْبَتَهُ لَمْ یَزَلْ فِى ظِلِّ اللَّهِ الْمَمْدُودِ عَلَیْهِ الرَّحْمَةُ مَا كَانَ فِى ذَلِكَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 294 روایة:5
رسول خدا صلى الله علیه و آله فرمود: هر كه ببرادر مسلمانش سخن محبت آمیزى گوید و گرفتاریش را گشایش دهد، تا زمانیكه در این كار باشد، زیر سایه رحمت واسع و فراخ خدا باشد.
(2195)6- عَنْهُ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِیزِ عَنْ جَمِیلٍ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ سَمِعْتُهُ یَقُولُ إِنَّ مِمَّا خَصَّ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِهِ الْمُؤْمِنَ أَنْ یُعَرِّفَهُ بِرَّ إِخْوَانِهِ وَ إِنْ قَلَّ وَ لَیْسَ الْبِرُّ بِالْكَثْرَةِ وَ ذَلِكَ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ یَقُولُ فِى كِتَابِهِ وَ یُؤْثِرُونَ عَلى أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ ثُمَّ قَالَ وَ مَنْ یُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ وَ مَنْ عَرَّفَهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِذَلِكَ أَحَبَّهُ اللَّهُ وَ مَنْ أَحَبَّهُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى وَفَّاهُ أَجْرَهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ بِغَیْرِ حِسَابٍ ثُمَّ قَالَ یَا جَمِیلُ ارْوِ هَذَا الْحَدِیثَ لِإِخْوَانِكَ فَإِنَّهُ تَرْغِیبٌ فِى الْبِرِّ
اصول كافى جلد3 صفحه: 294 روایة:6
امام صادق (ع) مى فرمود: از جمله آنچه خداى عزوجل مؤمن را بدان اختصاص داده اینستكه: او را شناسا و قدردان احسان برادران خود نماید اگر چه كم باشد (تا از آنها سپاسگزارى كند و خودش هم در مقام احسان برآید) و احسان و نیكى بكمیت زیاد نیست (بلكه مراعات كیفیت مهمتر است) از اینرو خداى عزوجل در كتابش فرماید: «اگر چه تنگدست و در مضیقه باشند دیگران را بر خود ترجیح دهند 9 سوره 59» (پس در موردیكه مؤمن چیزیرا خود بدان محتاجست بدیگران بخشد، احسانى با ارزش نموده اگر چه آن چیز از لحاظ كمیت اندك باشد) سپس خداى عزوجل فرماید: «هر كه بخل خود را نگه دارد (و بدیگران احسان كند) آنان رستگارند» و هر كه را خداى عزوجل باین خصلت شناخت او را دوست دارد و هر كه را خداى تبارك و تعالى دوست داشت، مزدش را روز قیامت بدون حساب، كامل دهد، سپس فرمود: اى جمیل این حدیث را ببرادرانت بگو كه موجب تشویق آنها باحسانست.
7- مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَیْنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِیلَ عَنْ صَالِحِ بْنِ عُقْبَةَ عَنِ الْمُفَضَّلِ عَنْ أَبِى عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ إِنَّ الْمُؤْمِنَ لَیُتْحِفُ أَخَاهُ التُّحْفَةَ قُلْتُ وَ أَیُّ شَیْ ءٍ التُّحْفَةُ قَالَ مِنْ مَجْلِسٍ وَ مُتَّكَإٍ وَ طَعَامٍ وَ كِسْوَةٍ وَ سَلَامٍ فَتَطَاوَلُ الْجَنَّةُ مُكَافَأَةً لَهُ وَ یُوحِى اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَیْهَا أَنِّى قَدْ حَرَّمْتُ طَعَامَكِ عَلَى أَهْلِ الدُّنْیَا إِلَّا عَلَى نَبِیٍّ أَوْ وَصِیِّ نَبِیٍّ فَإِذَا كَانَ یَوْمُ الْقِیَامَةِ أَوْحَى اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَیْهَا أَنْ كَافِئِی أَوْلِیَائِی بِتُحَفِهِمْ فَیَخْرُجُ مِنْهَا وُصَفَاءُ وَ وَصَائِفُ مَعَهُمْ أَطْبَاقٌ مُغَطَّاةٌ بِمَنَادِیلَ مِنْ لُؤْلُؤٍ فَإِذَا نَظَرُوا إِلَى جَهَنَّمَ وَ هَوْلِهَا وَ إِلَى الْجَنَّةِ وَ مَا فِیهَا طَارَتْ عُقُولُهُمْ وَ امْتَنَعُوا أَنْ یَأْكُلُوا فَیُنَادِى مُنَادٍ مِنْ تَحْتِ الْعَرْشِ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ حَرَّمَ جَهَنَّمَ عَلَى مَنْ أَكَلَ مِنْ طَعَامِ جَنَّتِهِ فَیَمُدُّ الْقَوْمُ أَیْدِیَهُمْ فَیَأْكُلُونَ
اصول كافى جلد3 صفحه: 295 روایة:7
امام صادق (ع) فرمود: همانا مؤمن ببرادرش تحفه میدهد، گفتم: تحفه چیست؟ فرمود: مانند جاى نشستن، متكا، خوراك، پوشاك، سلام. پس بهشت براى پاداش او گردن كشد، و خداى عزوجل ببهشت وحى فرماید كه: من طعام ترا بر اهل دنیا حرام ساختم مگر بر پیغمبر و وصى پیغمبر، و چون روز قیامت شود، خداى عزوجل ببهشت وحى كند كه دوستانم را در برابر تحفه هایش پاداش ده، پس غلمان و حوریانى بیرون آیند كه طبقهایى كه از مروارید سرپوش دارد، همراه داشته باشند، چون آنها بدوزخ و هراسش نگرند و بهشت را با آنچه در آنست مشاهده كنند، عقلشان بپرد و نتوانند از آنها طبقها بخورند، سپس یك جارچى از زیر عرش فریاد كند كه: همانا خداى عزوجل دوزخ را حرام كرده بر كسیكه از طعام بهشتش خورد، آنگاه ایشان دست دراز كنند و بخورند (زیرا از هراس دوزخ ایمن شوند).
8- مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْفُضَیْلِ عَنْ أَبِى حَمْزَةَ عَنْ أَبِى جَعْفَرٍ ع قَالَ یَجِبُ لِلْمُؤْمِنِ عَلَى الْمُؤْمِنِ أَنْ یَسْتُرَ عَلَیْهِ سَبْعِینَ كَبِیرَةً
اصول كافى جلد3 صفحه: 295 روایة:8
امام باقر (ع) فرمود: بر مؤمن واجبست كه هفتاد گناه كبیره را بر مؤمن بپوشاند (ولى اگر از هفتاد گذشت، او خود پرده خویشتن دریده و احترامى براى خود باقى نگذاشته و ممكن است كلمه هفتاد را حمل بر كثرت نمود پس دریدن پرده مؤمن هیچگاه جایز نیست).
9- الْحُسَیْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ وَ مُحَمَّدُ بْنُ یَحْیَى جَمِیعاً عَنْ عَلِیِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیِّ بْنِ عَدِیٍّ قَالَ أَمْلَى عَلَیَّ مُحَمَّدُ بْنُ سُلَیْمَانَ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَمَّارٍ قَالَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع أَحْسِنْ یَا إِسْحَاقُ إِلَى أَوْلِیَائِى مَا اسْتَطَعْتَ فَمَا أَحْسَنَ مُؤْمِنٌ إِلَى مُؤْمِنٍ وَ لَا أَعَانَهُ إِلَّا خَمَشَ وَجْهَ إِبْلِیسَ وَ قَرَّحَ قَلْبَهُ
اصول كافى جلد3 صفحه: 295 روایة:9
اسحاق بن عمار گوید: امام صادق (ع) بمن فرمود: اى اسحاق تا توانى بدوستانم نیكى كن، زیرا هر مؤمنى نسبت بمؤمن دیگر احسان كند و او را یارى نماید، چهره ابلیس را خراشیده و دلش را زخم كرده است.