ده درس پیرامون امر به معروف و نهی از منکر

نویسنده : حجه الاسلام محسن قرائتی

اصلاح ذات البین

افراد جامعه در مقابل اختلاف ها و نزاع هایى كه میان برخى مردم وجود دارد مسئولیت دارند و باید میان آنها را اصلاح كنند و آشتى دهند. خداوند مؤمنان را به این امر سفارش نموده و مى فرماید: «وَأَصْلِحُوا ذَاتَ بَیْنِكُمْ »(203) البته قرآن براى پیشگیرى از بروز چنین اختلاف هایى همواره مؤمنان را به عفو و گذشت از یكدیگر سفارش نموده و مى فرماید: شما كه مى خواهید خداوند از شما بگذرد، چرا خودتان از یكدیگر نمى گذرید. «وَلْیَعْفُوا وَلْیَصْفَحُوا أَلَا تُحِبُّونَ أَن یَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ »(204)
بنابراین هر یك وظیفه داریم با گذشت از خطاى یكدیگر، صلح و صفا را در جامعه حاكم سازیم و اگر در میان دیگران نیز كینه و كدورتى وجود دارد نسبت به رفع آن اقدام كنیم.

عدالت ورزى

جامعه اسلامى بر قسط و عدل بنا مى گردد و مهم ترین شرط حاكم اسلامى، عدالت ورزى است. مؤمنان نیز باید به عدالت رفتار كنند و با یكدیگر برخورد عادلانه داشته باشند. نه فقط به دیگران ظلم نكنند، بلكه زیر بار ظلم هم نروند. «لَا تَظْلِمُونَ وَلَا تُظْلَمُونَ »(205)
خداوند همواره مؤمنان را به این معروف بزرگ سفارش كرده و مى فرماید: «إِنَّ اللَّهَ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ»(206) و پیامبر را نیز مأمور ساخته تا این فرمان الهى را به گوش مردم برساند: «قُلْ أَمَرَ رَبِّی بِالْقِسْطِ»(207)

ازدواج و تشكیل خانواده

انسان نیاز به انس و محبت دارد و این نیاز طبیعى در بستر خانواده به صورت سالم و كامل برآورده مى شود. لذا اسلام آحاد جامعه را مأمور ساخته تا نسبت به ازدواج دختران و پسران جوان اقدام نموده و آنان را به عقد یكدیگر در آورند.
نه فقط پدر و مادر، بلكه مسئولان جامعه نیز در این امر مسئولیت دارند و هر كس بتواند قدمى در این راه بردارد باید اقدام كند. «وَأَنكِحُوا الْأَیَامَىٰ مِنكُمْ وَالصَّالِحِینَ مِنْ عِبَادِكُمْ »(208)
ازدواج، معروفى است كه پیامبر همواره مردم را به آن سفارش كرده و آن را بیمه انسان از بسیارى گناهان دانسته است. طبیعى است كه امر به این معروف بزرگ، تنها سفارش زبانى به ازدواج نیست، بلكه باید گام هایى عملى براى این امر برداشت.