آیین رحمت

نویسنده : آیت الله مکارم شیرازی

پاورقی

2 - جالب این که همان یک مورد هم در سوره دیگرى از قرآن مجید جبران شده، چرا که در سوره نمل دو بار «بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیم» تکرار شده است.
3 - سوره هود، آیه 76.
4 - میزان الحکمة، باب 658، حدیث 3097 (جلد دوم، ص 215).
5 - نورالثّقلین، جلد 5، صفحه 285، حدیث 49.
6 - وسائل الشّیعه، جلد 11، صفحه 43 .
7 - بحارالانوار، جلد 42، صفحه 246 و 257.
8 - نهج البلاغه، نامه 53.
9 - روایاتى که در این زمینه وارد شده بسیار زیاد است، به گونه اى که فقط در کتاب وسائل الشّیعه، جلد هشتم، بیش از پنجاه باب در فصل «احکام الدّواب» گردآورى شده است!
10 - وسائل الشّیعه، جلد 8 ، صفحه 35 .
11 - با استفاده از قرآن مجید، معتقدیم که تمام جهان هستى مشغول تسبیح و تقدیس پروردگار عالم است.
12 - علاوه بر دو نکته مذکور، خداوند متعال این حکم را خطاب به «اولى الالباب» بیان مى کند; یعنى، مسأله قصاص یک مسأله احساساتى و انتقامجویى نیست، بلکه قانونى است که با تکیه بر عقل و درایت وضع شده، و یک حکم عقلانى و منطقى است. و صاحبان عقلهاى سالم با اندیشه و تفکّر تصدیق خواهند کرد که این قانون منشأ حیات اجتماعى و امنیّت جامعه خواهد بود. تعبیر به «لعلّکم تتقون» در پایان این آیه شریفه نیز تأکید دیگرى بر مدّعاى ماست; زیرا معناى جمله مذکور این است که هدف از قصاص حفظ و حراست و نگهدارى جامعه از آلودگیها و شرارتها و کینه توزى هاست. بنابراین، بند بند آیه قصاص نکته هاى جالب و پیامهاى صلح و زندگى و محبّت دارد، و به روشنى شهادت مى دهد که قصاص مصداقى از مصادیق خشونت نیست.
توجّه به این نکته نیز جالب است که در سراسر قرآن مجید چهار بار کلمه «قصاص» تکرار شده است، در حالى که کلمه «رحمت» هفتاد و نه بار، و کلمه «رحمان» صدو شصت مرتبه، و کلمه «رحیم» صد و نود و هشت مرتبه، تکرار شده است! و اینها همه دلالت روشنى دارد که قصاص یک استثناء است، و اصل بر رحمت و رأفت و عطوفت اسلامى است.
13 - وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 308.
14 - در آیه شریفه شانزدهم سوره کهف از باران به رحمت الهى تعبیر شده است.
15 - سوره حدید، آیه 17.
16 - وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 308، حدیث 3.
17 - مى توانید روایات مذکور را در جلد 18 وسائل الشّیعه، صفحه 377 به بعد، مطالعه فرمایید.
18 - مرحوم شیخ حرّ عاملى این روایات را در جلد 18 وسائل الشّیعه، صحفه 327 به بعد، نقل کرده است.
19 - وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 378، حدیث اوّل.
20 - وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 315 به بعد.
21 - وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 369، حدیث اول.
22 - وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 320 به بعد.
23 - وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 378 به بعد.
24 - مثل این که زدن شلاق به اعضاء خطر آفرین ممنوع شده است. این روایت در وسائل الشّیعه، جلد 18، صفحه 369 به بعد ذکر شده است.
25 - این دستور زیبا و انسانى در آیه شریفه نهم سوره حجرات آمده است.
26 - کیهان، مورخ 85/7/31 .