امر به معروف و نهی از منکر

نویسنده : حجه الاسلام محسن قرائتی

13- ایجاد وحشت

قرآن مى فرماید: "كیفر كسانى كه در زمین فساد مى كنند، اعدام و تبعید است(779) و یكى از مصادیق فساد در زمین، اسلحه كشیدن و ایجاد رعب و وحشت و ناامنى است. قرآن حتّى براى كسانى كه با ایجاد شایعه در جامعه تزلزل به وجود مى آورند، سخت ترین كیفر را تعیین كرده است.(780)
در حدیث مى خوانیم: "خداوند كسى كه مؤمنى را بترساند، در روز قیامت او را خواهد ترساند."(781)
و در مضمون حدیث دیگرى مى خوانیم: "بدترین انسانها، كسى است كه مردم از شرّ او در امان نباشند."(782)
راه دور نرویم؛ دلیل اینكه به مسلمان، مسلمان گفته مى شود آن است كه مردم از دست و زبان او درامانند.(783)
اسلام عزیز مى فرماید: "برنامه هاى سفر خود را طورى تنظیم كنید كه شب هنگام و بى موقع وارد منزل نشوید"؛ تا كسانى كه در خانه هستند، نترسند و از خواب بیدار نشوند.
خاطره
یكى از علماى بزرگ مشهد(784)، عارف و مفسر و فقیه عالى مقامى بود كه شبانه وارد مشهد شد. خواست در خانه را بزند تا همسرش از خواب بیدار شود؛ امّا به یاد حدیث فوق كه افتاد، پشت در خانه نشست تا صبح شود. در این میان، همسرش در خانه و در عالم رؤیا دید كه آیت اله وارد شده، ولى به احترام همسرش پشت در نشسته است. پس از خواب بیدار شد و به در منزل رفت. همین كه در را باز كرد، شوهر گرامیش را پشت در دید.

14- پخش اخبار دروغ

قرآن مى فرماید: "هرگاه فاسقى خبرى براى شما آورد، تا تحقیق نكرده اید، آن را نپذیرید."(785)
یكى از راه هاى ایجاد تفرقه بین افراد یا كشورهاى مسلمان، همین بلندگوها و اخبار دروغى است كه با برنامه و بودجه خاصى ساخته و پرداخته مى شود و بعد آن را به خورد مردم مى دهند؛ طورى كه شیرازه محبتها از هم گسسته مى شود. هدف ما آشنایى با منكراتى است كه هم در جامعه ما زیاد است و هم كمتر با دید گناه به آنها نگریسته مى شود؛ اما هرگز درصدد شماره كردن گناهان نیستیم؛ زیرا كه در این صورت، از هدف اصلى دور مى شویم.

15- چاپلوسى و غلّو

یكى از منكرات، تملق و چاپلوسى و غلو است و گاهى علاقمندان كه به اصطلاح كاسه داغتر از آش هستند، گرفتار آن مى شوند؛ لذا باید انسان مواظب این گونه افراد باشد. به چند نمونه توجّه كنید:
1 - گروهى نزد حضرت على(ع) آمد و گفت: "اى پروردگار، سلام بر تو!"
حضرت از آنان خواست كه توبه كنند.(786)
2 - شخصى دیگر همین تعبیر را به پیامبر اكرم(ص) كردند كه حضرت او را لعنت كرد.(787)
تمام روایاتى كه از غلوّ نهى كرده است، نظر به منكر بودن آن دارد؛ لذا شعرا، مدّاحان، گویندگان و نویسندگان باید مواظب گفته ها و نوشته هاى خود باشند. در حدیث مى خوانیم: "بر دهان افراد چاپلوس، خاك بریزید!"(788)
در نهج البلاغه مى خوانیم: "ستایش بیش از حد، تملّق و كمتر از حدّ، ضعف و حسادت است."(789)
این همه انتقاد از ستایش و چاپلوسى نسبت به افراد، عادى است؛ ولى اگر ستایش ستمگر شد، به گفته حدیث، عرش خدا به لرزه در مى آید.(790)