در رابطه با ربا

نویسنده : استفتای جمعی از بازاریان محترم قم از حضرت آیه الله العظمی نوری همدانی (دامت برکاته)

3ـ تفاوت بانکهای اسلامی و غیر اسلامی

بانک های متعارف در دنیای امروز بر اساس قرض با بهره به وجود آمده است.
امّا چون دین مقدس اسلام قرض با بهره به هر شکلی که باشد را «ربا» و حرام می داند و ربا بر اساس منطق قرآن مجید و فرهنگ اهل بیت عصمت علیهم السلام چنانکه شرح داده شد مخرّب جامعه و دارای مفاسد و مضار بسیار زیادی است و شایسته نیست که در جامعه اسلامی بانکها بر اساس ربا حرکت کنند.
لذا پس از پیروزی انقلاب اسلامی و تأسیس حکومت دینی و فراهم شدن زمینه تغییرات اساسی در نظامات اجتماعی لازم گردید که بانکهای کشور بر این اساس حرکت کنند که صاحبان پول پولهای خود را بعنوان اینکه بانکها را امین خود میدانند در اختیار آنها می گذارند که آنها این پول ها را در جریانهای اقتصادی به هر نحوی که شایسته و مفید بدانند بر پایه موازین اسلامی به جریان بیندازند یعنی پولها را یا بر اساس عقود اسلامی مانند مضاربه، جعاله، صلح و غیر آن به اشخاص بدهند و یا خودشان به کارهای صنعتی، کشاورزی و تجاری و امثال آن اقدام کنند و منافعی که از این راه ها بدست می آید را میان خودشان و صاحبان پول بر اساس توافق طرفین قسمت نمایند.

4ـ فضای بانکها را از آلودگی به ربا حفظ کنید.

لازم است سعی کنند که بانکها هرگز به «ربا» که یکی از گناهان کبیره است ـ چنانکه گفته شد ـ و در هر جامعه ای که بوجود بیاید موجب ویرانی و هلاکت اقتصادی آن جامعه و بهم خوردن نظم اقتصادی اسلامی می گردد آلوده نشوند.
در این راه سعی کنند که:
اولاً: صاحبان پول از لحاظ دانستن مسائل شرعی کاملاً توجیه بشوند و بر اساس تحوّلی که در حکومت اسلامی در بانکها بوجود آمده است پولهای خود را در اختیار بانک قرار بدهند تا بانکها بعنوان وکیل از طرف آنها این پولها را در جریانهای اقتصادی به کار بیندازند نه بعنوان قرض و گرفتن ربح که اگر به این عنوان باشد ربا و حرام است.
ثانیاً: مسئولین محترم بانکها وظیفه دارند که این پولها را در آن راهی که مورد نظر اسلام است. و از همان نظر ربا را حرام کرده است بکار بیندازند یعنی در راههائی که فقر را از بین می برد و اشتغال ایجاد می کند و قدرت اقتصادی را افزایش می دهد و واحدهای تولیدی بوجود می آورد و سطح تولید را افزایش می دهد و واحدهای صنعتی و کشاورزی را رونق می دهد و ضمناً استقلال مملکت را تأمین و حفظ می کند.

5 ـ موضوع بالا بردن سود بانکها

بانکها بواسطه بالا بردن مقدار سود پولهای صاحبان پول را جذب می کنند و ما فکر می کنیم که اگر سودها این اندازه بالا نباشد صاحبان پول خودشان پولهای خود را در راه های جریان اقتصادی بکار می اندازند و ایجاد کار و اشتغال و افزایش تولید بهتر صورت می گیرد.
از قراریکه شنیده می شود مقدار بهره بانکی در ایران نسبت به کشورهای دیگر در سطح بسیار بالائی است.