جایگاه اشراقی انقلاب اسلامی در فضای مدرنیسم

اصغر طاهرزاده

پاورقی ها

1 - مقدمه‌ی گروه فرهنگی المیزان و مقدمه‌ی مؤلف جهت مجموعه‌ی کتاب‌هایی که در رابطه با انقلاب اسلامی و امام خمینی(ره) تدوین شده، تنظیم گشته است. امید است با دقت کامل مورد توجه قرار گیرد.
2 - در رابطه با دلایل کهنه‌بودن دنیای مدرن به کتاب «علل تزلزل تمدن غرب» از همین مؤلف رجوع شود.
3 - میشل فوکو، ایرانی‌ها چه رؤیایی در سر دارند، ص 38.
4 - محمدبن‌حمزه فناری، مصباح الأنس، ص: 220.
5 - ۱۳۸۸/۰۵/۱۲.
6 - در راستای توجه به جهت گیری کلی ، پیامبر خدا(ص) در رابطه با حضور و عدم حضور در جبهه‌ای که علی(ع) قرار دارند، فرمودند: «فَإنّهُ لَوْ عَبَداللهَ عَبْدٌ سَبْعینَ خَریفاً تحتَ المیزاب قائماً لیلهُ، صائماً نهارُه، وَ لَمْ یکُنْ لَهُ ولایةُ علی‌بن‌ابی‌طالب(ع) لَأکَبَّهُ اللهُ عَلَی مِنْخَریهِ فِی النّار»؛ اگر بنده‌ای خدای را هفتادسال زیر ناودان کعبه عبادت کند در حالی که شب‌ها به نماز ایستاده و روزها، روزه‌دار است و ولایت علی‌بن‌ابی‌طالب(ع) را نداشته باشد، از بینی او را در آتش می‌اندازند. (تفسیرجنابادی، ج4 ، ص228)
7 - الكافی، ج 2، ص 243.
8 - شیخ عباس قمی، منتهی‌الآمال، چاپ انتشارات اسلامیه، ج 2، ص 376.
9 - به کتاب «تمدن‌زایی شیعه» از همین مؤلف رجوع فرمایید.
10 - استاد دین‌شناسی دانشگاه سوربن.
11 - تشیع و انتظار، محمدتقی خلجی، ص 120، چاپ پنجم، نشر پیام اسلام، قم 1381
12 - سید محمد حسینى همدانى، پرتوى از اصول كافى، ج 6 ، ص 100.
13 - سوره‌ی تین، آیه‌ی 4.
14 - سوره‌ی حجر، آیه‌ی 29. و سوره‌ی ص، آیه‌ی 72.
15 - در رابطه با موضوع «لا یقف»بودن وسعت انسان به کتاب «چگونگی فعلیت یافتن باورهای دینی» از همین مؤلف رجوع فرمائید.
16 - از نمونه‌هایی که نشان می‌دهد توجه ذهن و فکر مردم جهان به چیزی غیر از فرهنگ مدرنیته است این‌که هر وقت رئیس جمهور نظام اسلامی در کنفرانس‌های سالانه‌ی سازمان ملل سخنرانی کرده، سخنرانی او پربیننده‌ترین برنامه بوده است.
17 - خداوند در قرآن در وصف پیامبر خدا می‌فرماید: «لَقَدْ جَاءكُمْ رَسُولٌ مِّنْ أَنفُسِكُمْ عَزِیزٌ عَلَیْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِیصٌ عَلَیْكُم بِالْمُؤْمِنِینَ رَؤُوفٌ رَّحِیمٌ »؛ قطعا براى شما پیامبرى از خودتان آمد كه بر او دشوار است شما در رنج بیفتید به [هدایت] شما حریص و نسبت به مؤمنان دلسوز مهربان است. (سوره‌ی توبه، آیه‌ی 128)
18 - صحیفه‌ی امام خمینی(ره)، ج 1، ص 420.
19 - مقام معظم رهبری«حفظه‌الله‌تعالی» در رابطه با بسیج می فرمایند: «و این دل نورانی امام بزرگوار ما بود که به این حقیقت دست یافت و به الهام الهی و به کمک الهی این را تحقق بخشید و زمینه عظیم دلهای منور مردم مومن، یک چنین محصولی را به انقلاب داد، بسیج این است.» 9/4/1388
20 - به تعبیر آقای دکتر احمدی‌نژاد رئیس جمهور حکیم و دانشمند ایران اسلامی؛ «... به نظر من صحنة فلسطین، صحنة آزمایش لیبرالیسم و نظام سرمایه‌داری است، شما می‌توانید عمق نظام لیبرالیسم و سرمایه‌داری را در صحنه‌ی فلسطین ببینید، اگر می‌گویند دموکراسی، حقیقت دموکراسی را در آن‌جا ببینید. اگر می‌گویند آزادی، یعنی تحمیل سخت‌ترین دیکتاتورها به ملت‌ها یعنی اشغال سرزمین‌ها ... اگر می‌گویند مبارزه با تروریسم، یعنی تروریسم سازمان‌یافته را حمایت‌کردن ... آن‌هایی که آمدند پایان تاریخ نوشتند که انتهای تاریخ ما [غرب] هستیم و دیگر دین و اندیشه‌های الهی تمام شده، بدانند آن‌ها هستند که تمام شده‌اند و اتفاقاً اکنون زمان تجلی اندیشه‌های الهی است...»(دی‌ماه 1386).
21 - وِلایت به معنی حاکمیت، و وَلایت یعنی محبت. وقتی انسان‌های الهی درجامعه حاکم باشند، قلب‌ها متوجه آن‌ها خواهد بود و در نتیجه از صمیم دل دستورات آن‌ها را می‌پذیرند و دستورات آن‌ها در جامعه گسترش می‌یابد در آن صورت وِلایت با وَلایت متحد شده است.
22 - بحارالأنوار، ج 40، ص 281.
23 - دُرَرُالْاَخبار، ص 179.
24 - صحیفه امام، ج 13، ص 289.
25 - بحارالانوار، ج 45، ص 177.
26 - در رابطه با موضوع ثبات ارتباط با حقایق قدسی، به کتاب «دعای ندبه؛ زندگی در فردایی نورانی» از همین مؤلف مراجعه شود.
27 - برای روشن‌شدن معنی تمدن اسلامی می‌توانید به کتاب «تمدن‌زایی شیعه» از همین مؤلف رجوع فرمایید.
28 - در باره‌ی راه‌کارهای ارتباط با حقایق قدسی به کتاب «چگونگی فعلیت‌یافتن باورهای دینی» و کتاب «آن‌گاه که فعالیت‌های فرهنگی پوچ می‌شود» از همین مؤلف رجوع فرمایید.
29 - «ابوذر» روایت كرده است كه: رسول خدا (ص) مرا گسیل داشت تا على (ع)را به‌حضور حضرتش بخوانم. به این منظور به خانه حضرت على(ع) رفتم. او را به بیرون از خانه خواندم، پاسخى نداد. بازگشتم و جریان را به عرض رسول خدا (ص) تقدیم داشتم. رسول خدا (ص) فرمود: باز گرد و على را كه در خانه است به‌سوى من بخوان. براى بار دوّم، به خانه آن حضرت رفتم و او را به خارج از خانه دعوت كردم، در این حال صداى آسیاى دستى كه به آردكردن مشغول بود، به گوشم رسید. از شكاف در نگاه كردم دیدم آسیا به كار خود مشغول است و كسى آن‌را حركت نمى دهد. در همین موقع، على (ع) را صدا كردم و ایشان پاسخ مرا داد و با كمال خوشروئى از خانه بیرون آمد. گفتم: رسول خدا (ص) تو را به سوى خویش مى خواند. على(ع) با سرعت به حضور پیغمبر اكرم (ص) شتافت. پس از ورود به حضور مباركش، من به رسول خدا (ص) مى نگریستم و رسول خدا (ص) هم به سوى من مى نگریست. در این هنگام پیغمبر (ص) فرمود: اى اباذر! در ضمن انجام مأموریت خویش چه دیده اى؟ فقلت: «یا رسول اللّه عجیب من العجب، رأیت رحى تطحن فى بیت علىّ و لیس معها أحد یرحى» گفتم:كار شگفت‌آورى كه تاكنون ندیده بودم؛ در خانه‌ی على(ع) دیدم كه آسیاب حركت مى كند ولى كسى آن را حركت نمى دهد! رسول خدا (ص) فرمود: اى اباذر! همانا براى خداى تعالى فرشتگانی هستندکه گرد جهان می‌گردند ایشان را موظف داشته تا آل محمّد(ص) را یارى كنند» (محمد باقر ساعدى ، فضائل پنج تن(ع) در صحاح ششگانه اهل سنت، ج 2، ص 370)
30 - سوره‌ی اعراف، آیه‌ی 96.
31 - در این باره كتاب «جایگاه و معنی واسطه‌ی فیض» از همین مولف نکاتی را بیان می‌کند که إن‌شاءالله رجوع به آن مفید خواهد بود.
32 - امام خمینی(ره) می‌فرمایند: «... باید دولت تمام سعی خود را در اداره‌ی امور مردم بنماید، ولی این بدین‌معنی نیست که آن‌ها را از اهداف عظیم انقلاب که ایجاد حکومت جهانی است منصرف کند...»(پیام 2/1/68)
33 - به کتاب «فرهنگ مدرنیته و توهّم» و سلسله بحث‌های «تمدن‌زایی شیعه» از همین مؤلف رجوع فرمایید.
34 - در موضوع رابطه‌ی بین تکنیک غربی و فرهنگ آن به کتاب «گزینش تکنولوژی از دریچه‌ی بینش توحیدی» از همین مؤلف رجوع فرمائید.
35 - در باره‌ی حقانیت تشیع می‌توانید به کتاب شریف «الغدیر» از مرحوم علامه‌ی امینی(ره) رجوع فرمایید، به طوری که آن مرد بزرگ برای اثبات سخن خود تماماً به متون اهل سنت استفاد کرده است.
36 - مقام معظم رهبری«حفظه‌الله‌تعالی» در دیدار خود با جمعی از نخبگان علمی کشور در تاریخ 6/8/1388 در عین تکیه بر روی علم و تحقیق، موضوع «شکستن مرزهای علمی موجود» را به میان می‌کشند تا جهت‌گیری علمی کشور مطابق فرهنگ دینی جلو رود. می‌فرمایند: «علم را اهمیت بدهید. این كه من سال‌هاست روى مسئله‌ى علم، تحقیق، پژوهش، پیشرفت، نوآورى، شكستن مرزهاى علمىِ موجود تكیه می‌كنم، به خاطر این است. بدون انواع دانش، اقتدار كشور امكان‌پذیر نیست. دانش اقتدار مى‌آورد. یا درجایی دیگر می‌فرمایند:« ما وقتى میگوئیم پیشرفت، نباید توسعه ى به مفهوم رائج غربى تداعى بشود. امروز توسعه، در اصطلاحات سیاسى و جهانى و بین المللى حرف رائجى است. ممكن است پیشرفتى كه ما میگوئیم، با آن چه كه امروز از مفهوم توسعه در دنیا فهمیده میشود، وجوه مشتركى داشته باشد - كه حتماً دارد - اما در نظام واژگانى ما، كلمه ى پیشرفت معناى خاص خودش را داشته باشد كه با توسعه در نظام واژگانى امروز غرب، نبایستى اشتباه بشود. آن چه ما دنبالش هستیم، لزوماً توسعه ى غربى - با همان مختصات و با همان شاخصها - نیست.»( 27/2/1388) در تاریخ25/2/1376 می فرمایند:«غربی ها در تبلیغات خود این گونه القاء کرده اند که توسعه و پیشرفت مساوی غربی شدن است و متاسفانه برخی از کارگزاران و نخبگان کشور مدل پیشرفت را صرفا یک مدل غربی می دانند که این مسئله ای غلط و خطرناک است.... به طور قاطع می گویم الگوی غربی برای توسعه یک الگوی نا موفق است.»و نیز رئیس جمهور محترم جناب آقای احمدی نژاد در رابطه با جهت‌دادن علم به سوی اهداف نظام اسلامی می‌فرمایند: «تدوین و طراحی الگوی بومی برای پیشرفت و ترقی، یکی از اقدامات ضروری است و اگر به دنبال الگوی دیگران باشیم نظام سلطه با تحمیل الگوهای خود همواره فاصله‌ها را حفظ خواهد کرد. از اینرو امروز دولت در این بخش‌ها اقدامات مبنایی بزرگی را شروع کرده است. (چهارشنبه، 6 آبان 1388)
37 - سوره‌ی عنکبوت، آیه‌ی 69
38 - برای بررسی بیشتر معنی «وقت» و صاحب وقت‌شدن به بحث «وقت» در کتاب «آن‌گاه که فعالیت‌های فرهنگی پوچ می‌شود» صفحه‌ی 340 از همین مؤلف رجوع فرمایید.
39 - كمال الدین و تمام النعمة، ج 2، ص 338.
40 - سوره‌ی بقره، آیه‌ی 257.