فهرست کتاب


شرح زیارت جامعه کبیره (ترجمه الشموس الطالعه)

علامه سید حسین همدانی درود آبادی‏ محمد حسین نائیجی‏

و بکم أخرجنا الله من الذل و فرج عنا غمرات الکروب

مراد از ذل ذلت شرک و کفر و نفاق است، یعنی چون ما به شما ایمان آوردیم در عزت ایمان و اسلام داخل شدیم و این نعمت نیست مگر این که از ناحیه این است که ما از اضافه طینت شما خلق شده و سر شما که خداوند در عالم فطرت در ما به ودیعت گذاشته و در عالم جبلت ما را بر آن سرشته نموده باعث این معرفت و دخول در ایمان شده است.
و فرج یعنی باز کرد.
غمرات جمع غمره و مراد از آن شدت است.
کروب جمع کرب به فتح است. کرب آن است که نفس را بند می آورد و کنایه است از تاریکیهای اسرار دشمنان ایشان که خداوند آن را در بدو ایجاد مردم به همراه سر آل محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) در مردم به ودیعت گذاشته است. تا این که حقیقت اختیار بیان شود. چنانکه قبلا بیان شده و خداوند در این باره فرمود: لله ولی الذین آمنوا یخرجهم من الظلمات الی النور والذین کفروا أولیاؤهم الطاغوت یخرجونهم من النور الی الظلمات(1559) و فرمود: کظلمات فی بحر لجی یعشاه موج من فوقه موج من فوقه سحاب ظلمات بعضها فوق بعض اذا أخرج یده لم یکد یراها و من لم یجعل الله له نورا فما له من نور(1560) یعنی: یا همانند تاریکی هایی که در قعر دریای متراکم قرار دارد، موجی او را در بر می گیرد و موجی از بالا بر او فرود می آید. در بالای سر ابر است، تاریکی ها پشت تاریکی، به گونه ای که اگر دست بیرون آورد نتواند ببیند، و هر کس را خداوند نور داد، نوری ندارد.
در کافی از امام صادق (علیه السلام)(1561) درباره کظلمات سوال شد، فرمود: مراد اول و دومند و یغشاه موج سوم است، من فوقه مرج من فوقه سحاب ظلمات بعضها فوق بعض معاویه و فتنه های بنی امیه است که وقتی مومن دست خود را در تاریکی فتنه ایشان بیرون آورد نمی تواند ببیند. و من له لم یجعل الله نورا یعنی امامی که از فرزندان فاطمه (علیها السلام) نداشته باشد، فماله من نور یعنی امامی ندارد که با نور مسیر را طی کند. پس مراد این است که به نور شما یعنی به اسم الله که خداوند در ما به ودیعت گذاشته از ابتدای ایجاد ما که سر شماست خداوند از ذلت شرک و کفر و نفاق و ضلال ما را رهانیده و تاریکی های متراکم و فراوانی که از اسرار دشمنان شما بوده را باز و روشن کرده، چنان که فرمود: یخرجهم من الظلمات الی النور(1562) چه این که ظلمات به دشمنان آل محمد (علیهم السلام) تفسیر فرموده(1563) و نور را به ایشان (علیهم السلام) معنا کرده است. و الذین کفروا یعنی کسانی که به ائمه (علیهم السلام) کفر ورزیده اند.
فرمود:

و أنقذنا و من شفا جرف الهلکات و من النار

اشاره به آیه شریفه أفمن أسس بنیانه علی تقوی من الله و رضوان خیر أم من أسس بنیانه علی شفا جرف هار فانهار به فی نار جهنم و الله لا یهدی القوم الظالمین(1564) یعنی: آیا کسی که ساختار و بنیان خویش را بر تقوا و رضوان خدا گذاشته بهتر است و یا کسی که بنیان و ساختار خود را بر لبه پرتگاه نهاده تا در آتش جهنم افتد، و خداوند گروه ستمگران را هدایت نمی کند.
و در و اعلام التقی و ذوی النهی بیان شد که حقیقت تقوی اسم الله است که سر آل محمد (علیهم السلام) است و در و بکم یسلک الی الرضوان بیان شد که حقیقت رضوان نیز اسم خداست. و شفا مقصور و شین آن مفتوح است و به معنای طرف و جانب و لبه است و حرف به ضمه اول و دوم، چیزی را که سیلاب ها می آورد، اگر به واسطه خالی شدن پایین، بالا فرو ریزد و خورده شود.
هار قلب شده هایر مثل شاکی السلاح و شائک است. و مراد از آن چیزی است که مشرف بر انهدام و سقوط می باشد. و این مثل برای باطل بدون ریشه زده شده که از سر دشمنان آل محمد (علیهم السلام) است.

در ویژگی های شیعیان از جهت تکوینی

در اعلام الدین(1565) از دیلمی از کتاب حسین بن سعید از امام صادق (علیه السلام) از پدرانش از رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) روایت شده که گفت: آن حضرت (صلی الله علیه و آله و سلم) به امیرالمومنین (علیه السلام) فرمود: شیعیان و دوستان خویش را به ده خصلت بشارت بده:
1. پاکی مولد
2. ایمان نیکو
3. خداوند ایشان را دوست دارد
4. وسعت در قبر
5. نوری که در جلوی روی ایشان است
6. فقر را از روی ایشان گرفته و دل های ایشان را بی نیاز می سازد
7. لعنت خدایی بر دشمنان ایشان
8. از برص و جذام ایمنند.
9. گناهان و بدی ها از ایشان ریخته می شود
10. ایشان در بهشت با منند و من با ایشان هستم، پس خوشا به حال ایشان و خوشا به عاقبت خوب آنها.
فرمود: