فهرست کتاب


شرح زیارت جامعه کبیره (ترجمه الشموس الطالعه)

علامه سید حسین همدانی درود آبادی‏ محمد حسین نائیجی‏

در معنای جهاد

فرمود:
و جاهدتم فی الله حق جهاده
اشاره به جهاد در راه خدا دارد، ایشان با جان و مال خود جهاد کردند که در آیه شریفه فرمود: ان الله اشتری من المومنین أنفسهم و أموالهم بأن لهم الجنة یقاتلون فی سبیل الله فیقتلون و یقتلون وعدا علیه حقا فی التوراة والانجیل والقرآن و من أوفی بعهده من الله فاستبشروا ببیعکم الذی بایعتم به و ذلک هو الفوز العظیم التائبون العابدون الحامدون السائحون الراکعون الساجدون الامرون بالمعروف و الناهون عن المنکر والحافظون لحدود الله و بشر المومنین(917) یعنی: خداوند از مومنین جان ها و اموال ایشان را خیرید و در مقابل به ایشان بهشت می دهد، ایشان در راه خدا می جنگند و می کشند و کشته می شوند، این وعده حقی است که در تورات و انجیل و قرآن به ایشان داده و هر کس به عهد خدایی وفا کند، پس به این معامله ای که انجام شده به شما بشارت باد!... ایشان عبادت کنندگان و ستایشگران و سباحان و رکوع کنندگان و سجده کنندگان و آمران به معروف و نهی کنندگان از منکر و پاسداران حدود خدایی اند و مومنان را بشارت ده.
عیاشی(918) و قمی(919) روایت کرده اند که آیه شریفه در ائمه (علیهم السلام) نازل شده، چه این که ایشان را به وصفی ستوده که جز در ایشان پیاده نشده و مراد از جهاد شایسته و حق، جهادی است که با تمام امکانات و قوا باشد و شامل قیام با شمشیر و دادن جان و مال و دوری از اموال فانی دنیا و زینت های آن و عبادت های سخت و ادای مستحبات و آداب به ویژه این که اگر در زمانی کسی متصف به برخی کمالات صوری و معنوی باشد باید ایشان در مرحله ای باشند که کمال وی در کنار کمال ایشان فانی شود و در عرض کمالات ایشان مغلوب گردد.
و اگر طاغوتی از طاغوت های زمان ایشان به صفات حلم و (؟) و یا به صفات دیگر متصف باشد که مردم بدان فریفته شده و از دین خدا منحرف گردند، باید ائمه (علیهم السلام) در آن صفات در اعلی درجه باشند تا حجت خدا را بر مردم تمام کنند و بدانند که حق با ایشان است تا هر کس انکار ایشان کند با علم و یقین - به این که ایشان حجت های خدا و اوصیاء پیامبر هستند و بر مردم لازم است که از ایشان پیروی نمایند و عبودیت ایشان را بر گردن گیرند - ایشان را انکار کند، به همین خاطر هیچ کس بر خداوند حجتی ندارد.
فرمود:

حتی أعلنتم دعوته

در قول آن حضرت (علیه السلام) و الدعوة الحسنی مراد از دعوت از خدا بیان شد. و این که الله همان اسم خدایی است که در هر نفسی به ودیعت گذاشته شده است، پس مراد از اعلان دعوت اظهار و آگاهی دادن به مردم است که الله در ایشان مکنون است و لازم است که مردم از آن به سوی مبدأ خود سلوک کنند و آن الله در ایشان وجه الله در مردم است، و لذا اولیاء خدا باید متوجه آن شوند و از آن باب به سوی خدا روند.

در حقیقت احکام و فرائض الهی

فرمود:
و بینتم فرائضه
تبیین اظهار و جدا کردن شی ء است به طوری که با چیز دیگر اشتباه نگردد و مراد از فرائض این است که در کتاب خدا وجوب آن بیان شده و آن خواندن خدا با اسماء حسنی است که دارای سر و علانیه می باشد، سر آن همان است که در هر نفسی به ودیعت گذاشته و آن اسم خدا و فروع و مراتب آن است. یعنی اسماء حسنی که سر آل محمد (علیهم السلام) می باشد. و علانیه حضرت محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) علانیه ائمه و شاخه های ایشان است. از قبیل نماز و زکات و روزه و حج و جهاد که خداوند در کتاب واجب کرده است.