فهرست کتاب


تفسیر سوره زخرف

حاج شیخ محسن قرائتی

سوره 43. زخرف آیه 62،61

آیه
وَإِنَّهُ لَعِلْمٌ لِّلسَّاعَةِ فَلَا تَمْتَرُنَّ بِهَا وَاتَّبِعُونِ هَذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِیمٌ
وَلَا یَصُدَّنَّکُمُ الشَّیْطَانُ إِنَّهُ لَکُمْ عَدُوٌّ مُّبِینٌ
ترجمه
و همانا عیسی (چون مرده زنده می کرد) مایه علم وآگاهی به قیامت است. پس در قیامت شک نکنید و از من پیروی کنید که این راه مستقیم است.
و شیطان شما را (از راه خدا) باز ندارد، همانا او دشمن آشکار شماست.
نکته ها
در مقابل مشرکان که حضرت عیسی را مثلی برای معبودان غیر خدایی می شمردند، این آیه می فرماید: حضرت عیسی، خود یکی از علائم قیامت است. تولدش از مادری بدون همسر، نشانه قدرت خدا بر آفریدن مجدد انسان ها در قیامت است، چنانکه او در همین دنیا مردگان را زنده می کرد و در پایان عمر جهان از آسمان نازل می شود که مقدّمه قیامت است.
پیام ها
1- وجود اولیای خدا، نشانه ای از قیامت و یادآور آن است. «لعلم للساعة»
2- با دیدن نشانه های قدرت الهی تردید در امکان زنده شدن مردگان سزاوار نیست. «فلا تمترنّ»
3- رهبران معصوم بر راه مستقیم هستند و پیروی از آنان نیز راه مستقیم است. «اتبعون هذا صراط مستقیم»
4- انسان به طور فطری دنبال راه است که خداوند آن را نشان می دهد. «هذا صراط مستقیم»
5 - تردید نابجا مایه ی دور افتادن از راه مستقیم است. «فلا تمترنّ... واتبعون هذا صراط مستقیم»
6- انسان برای حرکت در راه مستقیم، به الگو نیاز دارد. «واتبعون هذا صراط مستقیم»
7- راه مستقیم یک راه بیش نیست. «هذا صراط مستقیم»
8 - شیطان در کمین رهروان راه مستقیم است. «هذا صراط مستقیم - ولا یصدنکم الشیطان»
9- با توجّه به سابقه شیطان در فریفتن آدم و حوا، دشمنی او بر کسی مخفی نیست. «عدوّ مبین»
10- شناخت وسوسه های شیطان نیازی به تأمّل و تعقّل ندارد، زیرا فطرت انسان به راحتی انحراف را می فهمد. «عدوّ مبین»

سوره 43. زخرف آیه 63

آیه
وَلَمَّا جَآءَ عِیسَی بِالْبَیِّنَاتِ قَالَ قَدْ جِئْتُکُم بِالْحِکْمَةِ وَلِأُبَیِّنَ لَکُم بَعْضَ الَّذِی تَخْتَلِفُونَ فِیهِ فَاتَّقُواْ اللَّهَ وَأَطِیعُونِ
ترجمه
و چون عیسی همراه با دلایل روشن (و معجزات) آمد، گفت: همانا من برای شما حکمت آورده ام (و آمده ام) تا بعضی از آنچه در آن اختلاف می کنید برای شما بیان کنم. پس از خداوند پروا و مرا اطاعت کنید.
نکته ها
از دلایل بعثت انبیا می توان موارد زیر را نام برد:
1. بینش دادن به مردم. «حکمت»
2. روشنگری در مسائل اختلافی. «لاُبیّن»
3. دعوت به تقوا. «واتّقوا اللّه»
4. معرّفی الگوی حقّ. «و اطیعون»
سستی و تزلزل در کار خدا نیست، زیرا که او حکیم است، کتابش حکیم است و منطق پیامبرانش حکمت است.
در تقوای الهی، ایمان به خدا، انجام واجبات و ترک محرّمات نهفته است و در پیروی از پیامبر، پذیرش اصل نبوّت و سنّت آن بزرگوار مطرح است.
پیام ها
1- پیامبران همراه با دلائل روشن و قانع کننده و خردپذیر و غیر قابل خدشه و معجزات متعدّد آمده اند. «جاء عیسی بالبیّنات... بالحکمة...»
2- حرکت انبیا یک حرکت فرهنگی و فکری است نه کودتایی. «جئتکم بالحکمة»
3- رفع اختلافات دینی، از اهداف انبیاست. «لابیّن لکم... تختلفون فیه»
4- تقوا و اطاعت از رهبران الهی، تضمین کننده وحدت اجتماعی است. «لابیّن لکم بعض الّذی تختلفون فیه فاتقوا اللّه و اطیعون»

سوره 43. زخرف آیه 65،64

آیه
إِنَّ اللَّهَ هُوَ رَبِّی وَرَبُّکُمْ فَاعْبُدُوهُ هَذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِیمٌ
فَاخْتَلَفَ الْأَحْزَابُ مِن بَیْنِهِمْ فَوَیْلٌ لِّلَّذِینَ ظَلَمُواْ مِنْ عَذَابِ یَوْمٍ أَلِیمٍ
ترجمه
همانا خداوند همان پروردگار من و پروردگار شماست، پس او را بپرستید که این راه مستقیم است.
پس از میان مردم گروه هایی اختلاف نمودند، پس وای بر کسانی که ظلم کردند از عذاب روز دردناک.
نکته ها
حضرت عیسی علیه السلام وظیفه داشت که پاره ای از اختلافات را حل کند، ولی همین که دعوت خود را شروع کرد، درباره خود او نیز اختلافات جدیدی رخ داد. «لابیّن لکم بعض الّذی تختلفون فیه... فاختلف الاحزاب من بینهم»
پیام ها
1- اصلی ترین پیام حضرت عیسی، دعوت مردم به یکتاپرستی است. «ان اللّه هو ربّی و ربکم»
2- نظارت و تدبیر امور تنها از آنِ خداست. «ان اللّه هو ربّی»
3- پرستش مخصوص کسی است که امور به دست اوست. «ربّی و ربّکم فاعبدوه»
4- پرستش هر چیز و هر کس جز خداوند، بیراهه رفتن است. «فاعبدوه هذا صراط مستقیم»
5 - بندگی خداوند و پیروی از رهبر آسمانی یک حقیقت است. «و اطیعون هذا صراط مستقیم»** زخرف، 61.***، «فاعبده... هذا صراط مستقیم»
6- اختلاف، مایه ی دوری از راه مستقیم است. «هذا صراط مستقیم - فاختلف الاحزاب»
7- ایجاد تفرقه و اختلاف بعد از روشنگری انبیا ظلم است. «فاختلف الاحزاب... فویل للّذین ظلموا»