فهرست کتاب


تفسیر سوره زخرف

حاج شیخ محسن قرائتی

سوره 43. زخرف آیه 39،38

آیه
حَتَّی إِذَا جَآءَنَا قَالَ یَا لَیْتَ بَیْنِی وَبَیْنَکَ بُعْدَ الْمَشْرِقَیْنِ فَبِئْسَ الْقَرِینُ
وَلَن یَنفَعَکُمُ الْیَوْمَ إِذ ظَّلَمْتُمْ أَنَّکُمْ فِی الْعَذَابِ مُشْتَرِکُونَ
ترجمه
(همراه بودن شیطان ادامه دارد) تا زمانی که (مجرم در قیامت) نزد ما آید (و به شیطان همدم خود) گوید: ای کاش میان من و تو فاصله مشرق و مغرب بود، چه بد همنشینی بودی.
(ولی به آنان گفته می شود) امروز (آرزوی دوری از شیاطین) برای شما سودی ندارد چرا که ظلم کردید، شما (با شیاطین) در عذاب مشترکید.
نکته ها
مجرمان در قیامت آرزو می کنند که لااقل در جهنّم از شیاطین دور باشند، ولی قرآن می فرماید: آنها در عذاب هم با شیاطین شریکند و از هم جدا نمی شوند.
پیام ها
1- ندامت ها در دنیا می تواند ثمربخش باشد ولی در آخرت جز حسرت سودی ندارد. «یا لیت...»
2- روز قیامت که پرده ها کنار می رود بسیاری محبوب ها منفور و پندارها باطل می شوند. «یحسبون انهم مهتدون حتّی اذا جاءنا»
3- در قیامت، شیاطین با آدمیان محشور می شوند. «یا لیت بینی و بینک»
4- هم نشینان دنیا، هم نشینان قیامت خواهند بود. «فهو له قرین... فبئس القرین»
5 - قرین بودن با شیطان در روز قیامت خود نوعی عذاب است. «فبئس القرین»
6- اعراض از ذکر خدا که زمینه سلطه شیطان است، ظلم به خویش و انبیاست. «اذ ظلمتم»
7- برخلاف زندان دنیا که سختی زندان عمومی کمتر از انفرادی است، در قیامت عمومی بودن عذاب هیچ سودی ندارد. «لن ینفعکم... انّکم فی العذاب مشترکون»

سوره 43. زخرف آیه 40

آیه
أَفَأَنتَ تُسْمِعُ الصُّمَّ أَوْ تَهْدِی الْعُمْیَ وَمَن کَانَ فِی ضَلَالٍ مُّبِینٍ
ترجمه
(ای پیامبر!) آیا تو می توانی سخن خود را به گوش کران برسانی یا کوران و کسانی را که در گمراهی آشکارند هدایت کنی؟
نکته ها
سخن حقّ تنها در زنده دلان خدا ترس مؤثّر است نه دیگران. در قرآن می خوانیم: «لینذر من کان حیاً»**یس، 70.***، تا به هر زنده دلی هشدار دهد، «انّما تنذر من اتّبع الذکر و خشی الرّحمن»** یس، 11.*** تنها کسانی را هشدار می دهد که پیرو ذکر بوده و خداترس می باشند.
پیام ها
1- اگر زمینه پذیرش نباشد حتّی سخن رسول خدا اثری نخواهد داشت. «افانت»
2- پیامبر برای هدایت مردم سوز داشت. «افانت تسمع... او تهدی»
3- قرین شدن شیطان سبب کری و کوری باطنی می گردد. «الصّم - العمی»

سوره 43. زخرف آیه 42،41

آیه
فَإِمَّا نَذْهَبَنَّ بِکَ فَإِنَّا مِنْهُم مُّنتَقِمُونَ
أَوْ نُرِیَنَّکَ الَّذِی وَ عَدْنَاهُمْ فَإِنَّا عَلَیْهِم مُّقْتَدِرُونَ
ترجمه
پس هرگاه تو را از (میان آنان) ببریم، از آنان انتقام خواهیم گرفت.
یا (اگر زنده باشی) عذابی را که به آنان وعده داده ایم به تو نشان می دهیم، پس بدون شک ما بر نابودی آنان مقتدریم.
نکته ها
مراد از انتقام الهی، همان کیفر عادلانه اوست، نه کینه و عقده که معمولاً ریشه ی انتقام های بشری است.
پیام ها
1- مرگ وحیات هر انسان، از جمله پیامبران به دست خداست. «فامّا نذهبنّ بک»
2- کیفر کافران، یک سنّت الهی است. «انّا منهم منتقمون»
3- کفّار گمان نکنند تا پیامبر هست عذاب نمی شوند یا چون پیامبر از دنیا برود دیگر عذابی در کار نیست. «فامّا نذهبن بک... او نرینّک»
4- زمان نزول قهر خدا بدست او و حکیمانه است، خواه در زمان پیامبر باشد یا بعد از وفات او. «نذهبّن... او نرینّک... فانا علیهم مقتدرون»