فهرست کتاب


مکیال المکارم (در فوائد دعا برای حضرت قائم (علیه السلام) / جلد اول

سید محمد تقی موسوی اصفهانی‏ سید مهدی حائری قزوینی‏

62 - استغفار فرشتگان

و دلیل بر این دو مکرمت روایتی است که در مجلد اول بحار مسندا از حضرت ابی عبدالله صادق (علیه السلام) آمده که به داوود بن سرحان فرمود: ای داوود! سلام مرا به دوستان و پیروانم برسان و نماینده که سومی آنان فرشته خواهد بود که برای آن دو طلب مغفرت کند، و هیچ گاه دو نفری بر یاد ما جمع نشوند مگر این که: خدای تعالی به جهت (اجتماع) آنان به فرشتگان مباهات می نماید. پس هرگاه اجتماع کردید به یادآوری و گفت و شنود امر ما بپردازید، که در جمع شدن و مذاکره شما احیای امر ما است و بهترین مردم بعد از ما کسی است که امر ما را مذاکره کند و به یاد ما دعوت نماید**بحار الانوار:1/200.***.
می گویم: وجه دلالت این که پرداختن به دعا برای مولایمان صاحب الزمان (علیه السلام) از بارزترین مصادیق ذکر و ارزنده افراد است، خداوند ما و سایر مؤمنین را به آن توفیق دهد.

63 - بهترین مردم بعد از امامان (علیه السلام)

از اموری که از حدیث سابق استفاده می شود این که: دعا کننده برای این موضوع ارزنده در عداد بهترین مردم قرار خواهد گرفت، زیرا که از کسانی خواهد بود که امر امامان (علیه السلام) را مذاکره می کند. چون منظور از مذاکره امر ایشان، یادآوری آنان و ذکر آنچه متعلق به ایشان و دعوتشان می باشد، به جهت جاوید ماندن نام و آثار آن ها که بدون تردید بقای دین جز به این امر نیست، و از این معنی به دست می آید که این عمل از سایر اعمال مستحبی بهتر است، مخصوصا در زمان غیبت.
و ناگفته نماند که: از بارزترین و بهترین انواع ذکر امامان (علیه السلام)، یادآوری صفات و ویژگی های مولای غایب ما (علیه السلام) و بیان علائم و آثار آن حضرت است که مایه بینش اهل نظر می باشد.
و بدان که این سه مکرمتی که ذکر گردید، در صورتی برای مؤمن حاصل می شود که در مجمع مؤمنین باشد که در اجتماع و گردهم آیی آنان خصوصیاتی است که جز به آن حاصل نمی گردد. از جمله آن خصوصیات احیاء امر و اعلاء کلمه امامان بر حق (علیه السلام) و نشر حقایق و معارف ایشان همبستگی مؤمنین در جهت یاری آنان، و دعا برای تعجیل فرج آنان (علیه السلام) می باشد.

64 - اطاعت اولی الامر

این دعا اطاعت اولی الامر است، و آن بهترین چیزی است که بندگان به وسیله آن به درگاه خداوند تقرب جویند. خدای - عزوجل - می فرماید: یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم**سوره نساء، آیه 59.***؛ ای کسانی که ایمان آورده اید، اطاعت کنید خدا را اطاعت کنید خدا را و اطاعت کنید پیغمبر و اولی الامر از خودتان را.
در این جا چند مطلب مورد بررسی قرار می گیرد:
اول: منظور از اولی الامر در آیه مبارکه، ائمه اطهار (علیه السلام) می باشد.
دوم: وجوب اطاعت اولی الامر.
سوم: این که این امر بهترین چیزی است که بندگان به سوی خداوند - عزوجل - بدان تقرب جویند.
چهارم: این که دعا برای تعجیل فرج مولایمان صاحب الزمان (علیه السلام) از مصادیق اطاعت آنان است.
مطلب اول - اولی الامر ائمه اطهار (علیه السلام) هستند: اخباری بسیاری از طریق خاصه و عامه بر این معنی دلالت دارد که در کتاب های: کافی، غیبت نعمانی، کمال الدین، غایةالمرام، تفسیر البرهان، بحار، مناقب و غیر این ها آمده است. ما در این جا به ذکر بعضی از آن ها به نقل از تفسیر البرهان و به حذف سند اکتفا می کنیم:
از جابر بن عبدالله انصاری است که گفت: هنگامی که خداوند - عزوجل - بر پیامبرش حضرت محمد (صلی الله علیه و آله وسلم) این آیه را نازل کرد: یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم ، عرض کردم: یا رسول الله! خدا و رسولش را شناختیم، اولی الامر که خداوند طاعتشان را به طاعت تو مقرون ساخته کیانند؟ فرمود: آنان خلفای من هستند جابر! و امامان مسلمین پس از من می باشند. اولشان علی بن ابی طالب، سپس حسن و سپس حسین، سپس علی بن الحسین، سپس محمد بن علی - که در تورات به باقر معروف است و تو ای جابر! او را درک خواهی کرد، پس هرگاه او را ملاقات کردی سلام مرا به او برسان -، سپس صادق جعفر بن محمد، سپس موسی بن جعفر، سپس علی بن موسی، سپس محمد بن علی، سپس علی بن محمد، سپس حسن بن علی، سپس همنام و هم کنیه ام حجت خدا در زمین و بقیةالله در بندگانش، فرزند حسن به علی، آن که خدای تعالی بر دست های او مشارق و مغارب زمین فتح خواهد کرد. آن که از شیعیان و دوستانش غیبتی خواهد داشت که در زمان غیبتش بر اعتقاد به امامتش ثابت نمی ماند مگر کسی که خداوند دلش را برای ایمان آزموده باشد.
جابر می گوید: عرضه داشتم: یا رسول الله! آیا برای شیعیانش در زمان غیبت نفعی از او هست؟ فرمود: آری سوگند به آن که مرا به پیغمبری مبعوث ساخت، آن ها به نور او روشنایی می گیرند و به ولایت او در عصر غیبت نفع می برند، هم چنان که مردم از نور خورشید سود می برند هر چند که ابری آن را بپوشاند. ای جابر! این از مکنون سر الهی و مخزون علم اوست. آن را جز از اهلش مخفی بدار**تفسیر البرهان: 1/381.***.
و نیز از ابو بصیر از حضرت ابو جعفر باقر (علیه السلام) درباره فرموده خدای - عزوجل -: یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم، آمده است که فرمود: امامان از فرزندان علی و فاطمه (علیه السلام) تا روز قیامت**تفسیر برهان: 1/383.***.
و از حضرت ابو عبدالله صادق (علیه السلام) در مورد فرموده خدای تعالی: یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم، آمده: فرمود: خصوص ما منظور هستیم**تفسیر البرهان: 1/384.***.
مطلب دوم - وجوب اطاعت اولی الامر: در وجوب اطاعت از اولی الامر همین آیه شریفه: یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم، بس است، و اخبار در این زمینه بسیار است.
مطلب سوم - اطاعت اول الامر بهترین چیزی است که بندگان بسوی خدا بدان تقرب جویند: پس از اطاعت خداوند و اطاعت از پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلم) اطاعت از اولی الامر بهترین وسیله ای است که با آن به سوی خداوند تقرب جسته شود. دلیل بر این معنی روایتی است که در اصول کافی به سند خود از محمد بن فضیل آمده که گفت: از امام (علیه السلام) درباره بهترین چیزی که به وسیله آن بندگان به خداوند - عزوجل - تقرب جویند، اطاعت خداوند و اطاعت فرستاده او و اطاعت اولی الامر است**کافی: 1/187.***.
مطلب چهارم - دعا در حق مولای ما صاحب الزمان (علیه السلام) از مصادیق اطاعت است: تمام روایاتی که از امامان (علیه السلام) در امر به دعا برای حضرت صاحب الزمان (علیه السلام) رسیده - که قسمتی از آن ها در بخش های ششم و هفتم خواهد آمد - بر این مطلب دلالت دارد. به اضافه توقیع شریفی که در اول همین بخش ذکر کردیم که: بسیار دعا کنید برای تعجیل فرج که آن فرج شما است.