فهرست کتاب


مکیال المکارم (در فوائد دعا برای حضرت قائم (علیه السلام) / جلد اول

سید محمد تقی موسوی اصفهانی‏ سید مهدی حائری قزوینی‏

3- جهاد آن حضرت (علیه السلام)

در دعایی که حضرت امام رضا (علیه السلام) درباره حضرت حجت (علیه السلام) روایت شده، چنین آمده است: بزرگوار، مجاهد تلاشگر.**بحارالانوار: 95/333.***
و در بحار از حضرت امام باقر (علیه السلام) روایت است که فرمود: او خونخواه، با تأسف و غضبناک خروج می کند به خاطر غضب خداوند بر این خلق، پیراهنی که رسول خدا (صلی الله علیه و آله وسلم) روز احد پوشیده بود بر اندام اوست، و عمامه سحاب و زره سابغه و شمشیر ذوالفقار پیغمبر با اوست، شمشیر بر شانه می گذارد و تا شش ماه از کشته پشته می سازد**بحارالانوار: 52/361.***.
و از همان حضرت درباره فرموده خداوند متعال: وقاتلوهم حتی لا تکون فتنه ویکون الدین کله لله**سوره انفال، آیه 39.***؛ و با آنان بجنگید تا این که فتنه ای نباشد و تمامی دین برای خدا گردد. منقول است که فرمود: تأویل این آیه هنوز نیامده، پس از آن که رسول خدا (صلی الله علیه و آله وسلم) برای احتیاج خود و اصحابش آنان را رخصت داده بود، که اگر، تأویل آن آمده بود از آن ها پذیرفته نمی شد، ولی با آن ها جنگ می شود تا این که توحید خداوند - عزوجل - برقرار و هیچ شرکی باقی نماند.**کافی: 8/201.***
و از بشیر نبال است که گفت: به حضرت باقر (علیه السلام) عرض کردم: آن ها می گویند: هرگاه مهدی (علیه السلام) قیام کند، خود به خود امور برایش درست می شود و به قدرت یک حجامت هم خون نمی ریزد؟
فرمود: نه، سوگند به آن که جانم به دست اوست! اگر برای کسی امور خود به خود درست می شد برای پیغمبر (صلی الله علیه و آله وسلم) این امر واقع می گشت که دندان هایش خون آلود و پیشانی اش شکسته شد، نه؛ سوگند به آن که جانم در دست اوست (کار به جایی رسد که) ما و شما عرق و علق ( خون بسته شده) را از چهره پاک کنیم، و دستی به پیشانی کشید.**بحارالانوار: 52/57.***
می گویم: علق - که در متن روایت آمده - یعنی: خون، و پاک کردن عرق و خون کنایه از محنت ها و رنج ها است که باعث می شود انسان عرق کند، و یا جراحت هایی که خون ها را جاری می سازد - چنان که مجلسی (رحمة الله تعالی) ذکر کرده -
و در کمال الدین از عیسی الخشاب روایت است که گفت: به حسین بن علی - صلوات الله علیه - عرض کردم: شما صاحب این امر هستید؟ فرمود: نه، ولی صاحب امر همان طرید و شرید**طرید و شرید دو لقب از القاب مولای ما حضرت حجت (علیه السلام) است، و همین طور موتور، و منظور از پدر - در این حدیث - حسین بن علی (علیه السلام) است یا تمام پدران امام زمان - عزوجل - (محمد الموسوی)*** است که به خاطر پدرش موتور و خونخواه است که کنیه عمویش را دارد، شمشیر خود را تا هشت ماه بر شانه می گذارد.
می گویم: این که می فرماید: (کنیه عمویش را دارد)، یکی از کنیه های آن حضرت (ابوجعفر) است، چنان که در روایت دیگری از حسن بن المنذر منقول است که گفت: روزی حمزه بن الی الفتح نزدم آمد و به من گفت: مژده که دیشب در خانه مولودی برای حضرت ابومحمد متولد شد و دستور داد که آن را مخفی بداریم و امر کرد که برای او سیصد گوسفند عقیقه شود، گفتم: نامش چیست؟ گفت: محمد نامیده می شود کنیه اش ابوجعفر است.**کمال الدین: 2/432؛ شایان ذکر است که عموی آن حضرت - عزوجل - امامزاده بزرگوار جناب ابوجعفر سید محمد فرزند امام هادی (علیه السلام) است که قبر شریفش در نزدیکی سامره زیارتگاه خاص و عام است. (مترجم)***
و نیز از محمد بن مسلم مروی است که گفت: بر حضرت ابوجعفر محمد بن علی باقر (علیه السلام) داخل شدم در حالی که می خواستم درباره قائم آل محمد (علیه السلام) از او سؤال کنم. آن حضرت خود آغاز سخن کرد و فرمود: ای محمد بن مسلم! در قائم اهل بیت محمد (صلی الله علیه و آله وسلم) به پنج پیغمبر شباهت هست: یونس بن متی، و یوسف بن یعقوب، و موسی و عیسی، و محمد - صلوات الله علیهم -.
شباهت به یونس بن متی: بازگشت از غیبت در وضع و قیافه جوانی در سن پیری.
و شباهت به یوسف بن یعقوب: غیبت از خاص و عام و مخفی ماندن از برادران و مشکل شدن امر بر پدرش یعقوب، با وجود نزدیکی مسافت بین او و پدرش و خاندان و پیروانش.
و اما شباهت به موسی: ترسیدن مدام و طولانی شدن غیبت و مخفی ماندن ولادت و خستگی شیعیانش پس از او - از اذیت ها و خواری های فراوانی که دیدند تا این که خداوند - عزوجل - اجازه ظهورش داد و بر دشمن تایید و یاری اش فرمود.
و شباهت به عیسی: اختلافات درباره او، که گروهی گفتند: متولد نشده و گروهی گفتند: مرده و عده ای پنداشتند: کشته و اعدام شده است.
و اما شباهت به جدش محمد مصطفی (صلی الله علیه و آله وسلم): شمشیر کشیدن و قیام با سلاح و کشتن دشمنان خداو رسول و جبارها و طاغوت ها و او با شمشیر رعب یاری می شود و هیچ پرچمی از او بر نمی گردد و از جمله نشانه های قیام او: خروج سفیانی از شام و خروج یمانی و صیحه آسمانی در ماه رمضان و آواز دهنده که از سوی آسمان به نام او و پدرش ندا کند.**کمال الدین: 1/327.***

4- جمع کلمه بر توحید و اسلام

در دعای ندبه آمده است: این جامع الکلمه علی التقوی؛ کجاست آن که سخنان را به تقوا جمع می نماید.
در کتاب المحجه و غیر آن از امیرمؤمنان علی (علیه السلام) درباره آیه: لیظهره علی الدیت کله**سوره فتح، آیه 28.***؛ برای آن که او را بر همه دین برتری بخشد، آمده که فرمود: تا جایی که هیچ آبادی نماند مگر این که هر صبح و شام بانگ لا اله الا الله و محمد رسول الله در آن بلند شود.**المحجه: 86.***
و از ابن عباس (همان کسی که گفته: بیشترین مطالبی که در تفسیر گفته ام از امیرمؤمنان (علیه السلام) گرفته ام) آمده است: این آیه تحقق نمی پذیرد مگر وقتی که یهودی و نصرانی و صاحب کیشی نماند؛ مگر آن که به حق (یعنی اسلام) گرویده شود، تا این که گوسفند و گرگ، گاو و شیر، انسان و مار، از یکدیگر در امان باشند، و تا این که موش انبان را نجود و تا این که جزیه برداشته و صلیب شکسته و خوک کشته شود و همان است فرموده خداوند متعال که می فرماید: لیظهره علی الدین کله ولو کره المشرکین**سوره توبه، آیه 33.***؛ برای آن که او را بر همه دین برتری بخشد هر چند که مشرکان خویشایندشان نباشد. و این هنگام قیام قائم (علیه السلام) خواهد بود.**المحجه: 87.***
و علی بن ابراهیم در تفسیر این آیه گفته است: این آیه درباره قائم آل محمد (عجل الله تعالی فرجه الشریف) نازل شده است.
و در کتاب المحجه از عیاشی روایت است که در تفسیر خود از حضرت صادق (علیه السلام) درباره آیه: وله اسلم من فی السموات و الارض طوعا و کرها**سوره آل عمران، آیه 83.***؛ و هر آن؟ در آسمان ها و زمین است خواه و ناخواه برای او تسلیم است. آورده که فرمود: هنگامی که قائم (عجل الله تعالی فرجه الشریف) قیام کند هیچ زمینی باقی نمی ماند مگر این که در آن شهادت لا اله الا الله و محمد رسول الله اعلام می شود.**المحجه: 50.***
و احادیث در این زمینه جداً زیاد است که بعضی از آن ها گذشت و بعضی دیگر نیز ان شاء الله خواهد آمد.

5- جمع شدن یاران دین از فرشتگان و جنیان و سایر مؤمنان

در تفسیر آیه کریمه: اینما تکونوا یات بکم الله جمیعا**سوره بقره، آیه 149.***؛ هر کجا باشید خداوند همگی شما را خواهد آورد. از حضرت ابوعبدالله صادق (علیه السلام) آمده: یعنی اصحاب قائم (علیه السلام) سیصد و ده و چند نفر، سپس فرمود: آن هایند به خدا امت معدوده؛ والله در یک ساعت جمع می شوند همانند ابرهای پاییزی.**البرهان: 1/163.***
و از حضرت علی بن الحسین و فرزندش (علیه السلام) روایت است که فرمودند: مفقودان گروهی هستند که از رختخوابشان مفقود و سپیده دم در مکه حاضر می شوند و این است معنی آیه اینما تکونوا یات بکم الله جمیعا و آن ها اصحاب قائم (علیه السلام) هستند.**البرهان: 1/162.***
و از حضرت امام صادق (علیه السلام) روایت است که فرمود: این آیه در حق مفقود شوندگان و اصحاب قائم (علیه السلام) نازل شده است که: اینما تکونوا یات بکم الله جمیعا آنان از رختخوابشان مفقود می شوند پس در مکه صبح می کنند و بعضی از ایشان در روز بر ابر می نشینند، در حالی که آنان به نامشان و به نام پدرشان و حسب و نسب شان شناخته می شوند.
مفصل پرسید: فدایت شوم! کدام یک از آن ها ایمانشان محکم تر است؟ فرمود: آن که در روز بر ابر بنشیند.**البرهان: 1/162.***
و از حضرت ابوالحسن موسی بن جعفر (علیه السلام) روایت است که فرمود: به خدا قسم وقتی قائم ما بپاخیزد، خداوند از همه شهرها و بلاد، شیعیان ما را به سوی او جمع می نماید.**البرهان: 1/164.***
و چه نیکو سروده اند:

لقد جدت یابن الاکرمین بنعمه - جمعت بها بین المحبین فی ستر
فلا زلت بالاحسان کهفا و ملجا - وقد جل ما قد کان منک عن الشکر

البته ای فرزند بهترین ها! نعمتی را بخشیدی که با آن، همه محبانت را در پوششی جمع کردی.
پس پیوسته با احسانت پناه و ملجأ باشی که به تحقیق آنچه از تو سر زده از سپاسگزاری بالاتر است.
و در بحار از حضرت امام صادق (علیه السلام) روایت است که فرمود: بر او سی هزار فرشته و سیصد و سیزده فرشته فرود می آیند. ابان بن تغلب عرضه داشت: تمام این فرشتگان؟ فرمود: آری فرشتگانی که با نوح در کشتی بودند و فرشتگانی که با ابراهیم بودند هنگامی که به آتش افکنده شد، و آن هایی که با موسی بودند هنگامی که دریا را برای بنی اسرائیل شکافت، و آن هایی که با عیسی بودند هنگامی که خداوند وی را به سوی خود بالا برد، و چهار هزار فرشته نشانداری که با پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلم) بودند، و هزار فرشته ای که پی در پی فرود آمدند تا به همراه حسین بن علی (علیه السلام) با دشمنان نبرد کنند، ولی به آن ها اجازه داده نشد، آن ها کنار قبر آن حضرت پریشان و غبار آلود و گریان هستند تا روز قیامت. رئیس آنان فرشته ای است که منصور خوانده می شود، هیچ کس آن حضرت را زیارت نکند مگر این که این ها به استقبال آن می روند و یا هنگام وداع او را مشایعت می کنند، و هیچ بیماری نیست مگر این که به عیادتش می روند، و هیچ کس از دنیا نرود مگر آن که بر بدنش نماز می گزارند و پس از مرگ برای او طلب مغفرت می کنند. و همه این ها در زمین منتظر قیام قائم (عجل الله تعالی فرجه الشریف) هستند تا هنگام ظهورش فرا رسد.**بحارالانوار: 52/328.***
و در حدیث مفضل از امام صادق (علیه السلام) آمده که فرمود: ای مفضل! او تنها ظاهر می شود و به سوی خانه خدا به تنهایی می رود و تنها وارد کعبه می گردد و در حال تنهایی شب بر او فرا می رسد، پس چون دیدگان به خواب رود و سیاهی شب سایه افکند، جبرئیل و میکائیل و فرشتگان در صفوف متشکل بر او فرود می آیند، پس جبرئیل معروض می دارد: یا سیدی قولک مقبول و امرک جائز؛ ای سرور من! فرمانت پذیرفته و دستورات اجرا می شود. پس دست بر صورتش می کشد و می گوید: الحمدلله الذی صدقنا وعده و اورثنا الارض نتبؤء من الجنه حیث نشاء فنعم اجر العاملین**سوره زمر، آیه 74.***؛ حمد خدای را که به وعده خویش درباره ما وفا کرد و زمین را میراث ما ساخت، هر جای بهشت که می خواهیم منزلگاه خود قرار دهیم، عمل کنندگان چه نیکو است.
آن گاه میان رکن و مقام می ایستد و فریادی می کشد و می فرماید: ای نقبای من؛ (سرکردگان ارتش آن حضرت) و ای وابستگان خاص من؛ و ای کسانی که خداوند شما را - پیش از ظهورم - برای یاری من بر روی زمین ذخیره کرده! با خواست و رغبت نزد من آیید.
پس فریاد آن حضرت به گوش آن ها می رسد در حالی که در محراب ها و بر رختخواب های خود در شرق و غرب زمین قرار دارند و همان یک صدا به گوش همه آنان می رسد، پس به آن حضرت پاسخ مثبت می دهند و به سوی آن صدا می شتابند و در عرض یک چشم بر هم زدن در پیشگاه او بین رکن و مقام حاضر می شوند. پس خداوند - عزوجل - به نور امر می کند که مانند عمودی از زمین تا آسمان کشیده می شود، که از آن نور هر مؤمنی که به روی زمین است استفاده خواهد کرد و نوری از درون خانه اش آشکار می گردد، پس نفوس مؤمنین به آن نور خوشنود می گردد. (تا این که مفصل عرضه داشت): ای سرور من! آیا در مکه مقیم می شود؟
فرمود: نه، ای مفضل! بلکه مردی از خاندانش را در آن جا جانشین خود می سازد، پس هرگاه از مکه حرکت کند به آن مرد حمله می کنند و او را می کشند، پس آن حضرت باز می گردد، ایشان به خدمتش می آیند، در حالی که ترسان و سر به زیر افکنده باشند، گریه و تضرع می کنند و عرضه می دارند: ای مهدی آل محمد (صلی الله علیه و آله وسلم) توبه می کنیم. پس آن حضرت آنان را نصیحت و موعظه نموده و هشدار می دهد و بر آن ها جانشین می گمارد و دوباره حرکت می کند. ولی باز هم بر آن جانشین یورش می برند و او را می کشند، پس یاران خودش از جنیان و نقبا را به سوی آن ها می فرستد و می فرماید: بازگردید به سوی آن ها و کسی را باقی نگذارید، مگر آن که ایمان بیاورد.
و اگر نه این بود که رحمت پروردگار همه را فرا می گیرد، و من آن رحمت هستم با شما به سوی آن ها باز می گشتم، زیرا که به تحقیق این ها عذرها را بین خود و خدای خودشان و من قطع کردند.
پس به سوی آنان مراجعت می کنند، به خدا قسم از صد تن یکی باقی نمی ماند، قسم به خدا از هزار یکی باقی نمی ماند.
مفضل می گوید: گفتم: ای سید من! خانه من! خانه مهدی (علیه السلام) کجا خواهد بود و مؤمنان کجا جمع می شوند؟ فرمود: سرای حکومت آن حضرت کوفه و مجلس حکم و فرمانروایی او مسجد جامع آن، و بیت المال و محل تقسیم غنائم مسلمین مسجد سهله، و جای خلوت های آن حضرت، سرزمین صاف و سفید نجف است.
مفضل عرضه داشت: ای مولای من! آیا همه مؤمنین در کوفه خواهند بود؟ فرمود: آری قسم به خدا! هیچ مؤمنی باقی نمی ماند مگر این که در آن، یا در حوالی آن خواهد بود و کار به جایی می رسد که مقدار از خوابگاه یک اسب به دو هزار درهم می رسد و بیشتر مردم آرزو می کنند: ای کاش یک وجب از زمین سبع را به قیمت یک وجب طلا می خرید و زمین سبع از خطه های همدان است.**بحارالانوار: 53/7.***
می گویم: شاید منظور از هیچ مؤمنی باقی نمی ماند مگر این که در آن یا در حوالی آن خواهد بود زیارت و دیدار آن حضرت باشد، نه همیشگی؛ و شاهد بر این، جمله بعدی است که: بیشتر مردم آرزو می کنند و احتمال هم دارد که کلمه حوالیها تصحیف أو حن الیها یعنی به سوی او متمایل و مشتاق می شوند، چنان که در روایتی از بحار و غیر آن از حضرت ابوعبدالله صادق (علیه السلام) منقول است.
و مؤید معنی اول روایتی است که در بحار از غیبت شیخ طوسی نقل شده که حضرت ابوجعفر باقر (علیه السلام) فرمود: هرگاه قائم (علیه السلام) به کوفه وارد می شود، هیچ مؤمنی باقی نمی ماند مگر این که در آن باشد یا به آن سفر کند.**بحارالانوار: 52/330.***
و از جمله دلایل بر این که مؤمنین نزد مولایمان صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) جمع می شوند، روایتی است که شیخ صدوق در کمال الدین از حضرت ابوالحسن امام علی بن محمد هادی (علیه السلام) آورده است که: از آن حضرت درباره معنی فرمایش پیغمبر (صلی الله علیه و آله وسلم) که لا تعادوا الایام فتعادیکم؛ یعنی با روزها دشمنی نکنید که با شما دشمنی خواهند کرد. سؤال شد. فرمود: آری، منظور از ایام ما هستیم، به سبب ما آسمان ها و زمین برپاست، پس سبت (شنبه) نام رسول خدا (صلی الله علیه و آله وسلم) است؛ و أحد (یکشنبه) نام امیرالمؤمنین (علیه السلام)؛ اثنین (دوشنبه) حسن و حسین؛ و ثلثاء (سه شنبه) علی بن الحسین (سجاد) و محمد بن علی (باقر) و جعفر بن محمد (صادق)؛ و أربعاء (چهارشنبه) موسی بن جعفر (کاظم) علی بن موسی (رضا) و محمد بن علی (جواد) و من - علی بن محمد (هادی)؛ و خمیس (پنج شنبه) فرزندم حسن (عسکری)؛ و جمعه فرزند فرزندم می باشد و به سوی اوست که گروه حق جمع می شوند و همان است که زمین را پر از عدل می کند، چنان که از ظلم و ستم پر شده باشد، و این است معنی ایام و این که در دنیا با آن ها دشمنی نکنید که در آخرت با شما دشمنی خواهند کرد.**کمال الدین: 2/393.***