فهرست کتاب


آیه های زندگی برای بیداری

حسین اسکندری‏

141. گفتگوی بهشتیان با دوزخیان

و نادی اصحاب الجنة اصحاب النار ان قد وجدنا ما وعدنا ربنا حقا فهل وجدتم ما وعد ربکم حقا قالوا نعم فاذن مؤذن بینهم ان لعنة الله علی الظالمین الذین یصدون عن سبیل الله و یبغونها عوجا و هم بالاخرة کافرون.
اعراف: 44 و 45
بهشتیان دوزخیان را آواز دهند که ما به حقیقت یافتیم آنچه را پروردگارمان وعده داده بود. آیا شما نیز به حقیقت یافته اید آنچه را پروردگارتان وعده داده بود؟ گویند: آری. آن گاه آواز دهنده ای در آن میان آواز دهد که لعنت خدا بر کافران باد. آنان که از راه خدا روی برمی گردانند و آن را کجروی می پندارند و به قیامت ایمان ندارند.
عوجا اسم مصدر است به معنای کجی؛ و مصدر آن عوج است به معنای کج شدن.

سوگند به محمد (صلی الله علیه و آله و سلم) و اهل بیتش (علیهم السلام) گروهی را از آتش خارج می کند

از امام باقر (علیه السلام) روایت شده است که بنده که هفتاد خریف، که هر خریف معادل هفتاد سال است، در جهنم و آتش سوزان بوده است از خداوند عزوجل می خواهد تا به حق محمد و اهل بیتش به او رحم کند. پس خداوند جل و جلاله به جبرئیل ماموریت می دهد تا هبوط کند و بنده اش را از آتش بیرون آورد. جبرئیل می گوید: خدایا چگونه است که من باید در آتش هبوط کنم؟ خداوند می فرماید: به آتش فرمان داده تا خنک و سلامت باشد. جبرئیل می گوید: ای پروردگار من، جایش را به من نشان ده. خداوند می فرماید: او در چاهی از چاههای بزرگ جهنم است. جبرئیل پایین می آید و در آتش او را می یابد، در حالی که بر صورتش بسته شده است. او را بیرون می آورد. پس خداوند عزوجل می گوید: ای بنده من، چه مقدار در آتش بودی که مرا سوگند دادی؟ هر آینه رسوایی و سرشکستگی تو را در آتش طولانی می کرد؛ لکن بر خود واجب کرده ام که بنده ای که مرا به حق محمد و اهل بیتش بخواند و از من بخواهد او را بیامرزم؛ و من امروز تو را بخشیدم.(774)
همچنین حضرتش فرمودند: گروهی را بعد از آنکه در آتش گداخته می شوند از آتش بیرون می آورند و آنان را به چشمه حیوان، که جلوی در بهشت است، می برند و از آب آن بر روی آنها می پاشند. آنگاه گوشتها و خونها و موهای آنان دوباره می روید.(775)
در روایت دیگری است که انهم یدخلون النار بذنوبهم و یخرجون بعفو الله.(776) (اینان به سبب گناهانشان در آتش می روند و به سبب بخشش الهی بیرون می آیند.)

تپه اعراف و مردان بر روی آن

و بینهما حجاب و علی الاعراف رجال یعرفون کلا بسیماهم.(777) (و در میان بهشتیان و دوزخیان حجابی است؛ و بر اعراف مردانی هستند که هر یک از آن دو را از چهره شان می شناسند.)
قرآن در آیات 46 تا 49 سوره اعراف از اصحاب اعراف سخن گفته است. اعراف گذرگاهی صعب العبور بر سر راه بهشت است که در آن مردم دو گروه اند: یک گروه ضعیفانی اند که تحت الحفظ رجالی از اولیای خدایند و بالاخره از آن عبور می کنند و موانع ورود به بهشت از سر راه آنان برداشته می شود و بهشتی می شوند. امام صادق (علیه السلام) فرمودند: اعراف مردمی اند که حسنات و سیئاتشان مساوی است. اگر خداوند آنها را به دوزخ بفرستد به سبب گناهانشان است و اگر به بهشت بفرستد به سبب رحمت شامل و کامل اوست.(778)
در حدیث دیگری از امام باقر (علیه السلام) است که این آیه درباره امت پیامبر اسلام نازل شده است؛ و منظور از رجال امامان از آل محمدند؛ و اما اعراف راهی است بین بهشت و جهنم. پس هر مومن گناهکاری که شفیعی از ما ائمه داشته باشد نجات پیدا می کند و هر کس که شفیعی از ما نداشته باشد هلاک می شود.(779)
گروه دیگر اعراف رجالا یعرفونهم بسیماهم.(780) آنان گرامی ترین خلق در نزد خدایند. درباره آنان روایات فراوانی است که خوانندگان ارجمند را به مطالعه آنها در جلد 2 تفسیر البرهان، صفحات 546 تا 557، ارجاع می دهیم.