صحیفه سجادیه

مترجم : صدر بلاغی‏

مقدمه

المقدمة
بسم اللّه الرّحمن الرّحیم
حدّثنا السّیّد الأجلّ، نجم الدّین، بهاء الشّرف، ابوالحسن محمّد بن الحسن بن احمد بن علیّ بن محمّد بن عمر بن یحیی العلویّ الحسینیّ رحمه اللّه.
قال اخبرنا الشّیخ السّعید، ابو عبداللّه محمّد بن احمد بن شهریار، الخازن لخزانة مولانا امیرالمؤمنین علیّ بن ابی طالب علیه السّلام فی شهر ربیع الأوّل من سنة ستّ عشرة و خمسمائة قراءة علیه و انا اسمع.
قال سمعتها عن الشّیخ الصدوق، ابی منصور محمد بن محمد بن احمد بن عبدالعزیزالعکبریّ المعدّل رحمه الله عن ابی المفضل محمد بن عبدالله بن المطلب الشیبانی
قال حدثنا الشریف، ابو عبدالله جعفر بن محمد بن جعفر بن الحسن بن جعفر بن الحسن بن الحسن بن امیرالمؤمنین علیّ بن ابی طالب علیهم السلام
قال حدثنا عبدالله بن عمر بن خطاب الزیات سنة خمس و ستّین و مائتین
قال حدثنی خالی علیّ بن النّعمان الأعلم
قال حدثنی عمیر بن متوکّل الثقفیّ البلخیّ عن ابیه متوکّل بن هارون.
قال لقیت یحیی بن زید بن علیّ علیه السلام و هو متوجّه الی خراسان بعد قتل ابیه فسلمت علیه
فقال لی من این اقبلت قلت من الحجّ
فسألنی عن اهله و بنی عمّه بالمدینة و احفی السئوال عن جعفر بن محمد علیه السلام فأخبرته بخبره و خبرهم و حزنهم علی ابیه زید بن علیّ علیه السلام
فقال لی قد کان عمّی محمد بن علی علیه السلام اشار علی ابی بترک الخروج و عرفه ان هو خرج و فارق المدینة ما یکون الیه مصیر امره فهل لقیت ابن عمّی جعفر بن محمد علیه السلام قلت نعم.
قال فهل سمعته یذکر شیئا من امری قلت نعم.
قال بم ذکرنی خبّرنی، قلت جعلت فداک ما احبّ ان استقبلک بما سمعته منه.
فقال ابالموت تخوّفنی هات ما سمعته، فقلت سمعته یقول انک تقتل و تصلب کما قتل ابوک و صلب
فتغیر وجهه و قال یمحوا اللَّه ما یشاء و یثبت و عنده امّ الکتاب، یا متوکّل ان الله عزوجل ایّد هذا الأمر بنا و جعل لنا العلم و السیف فجمعا لنا و خص بنو عمّنا بالعلم وحده.
فقلت جعلت فداءک انّی رایت الناس الی ابن عمّک جعفر علیه السلام امیل منهم الیک و الی ابیک
فقال ان عمّی محمد بن علی و ابنه جعفرا علیهما السلام دعوا الناس الی الحیاة و نحن دعوناهم الی الموت
فقلت یا ابن رسول الله اهم اعلم ام انتم فأطرق الی الأرض ملیّا ثم رفع راسه و قال کلّنا له علم غیر انهم یعلمون کل ما نعلم، و لا نعلم کل ما یعلمون
ثم قال لی اکتبت من ابن عمّی شیئا قلت نعم
قال ارنیه فأخرجت الیه وجوها من العلم و اخرجت له دعاء املاه علی ابو عبدالله علیه السلام و حدثیی ان اباه محمد بن علی علیهما السلام املاه علیه و اخبره انه من دعاء ابیه علی بن الحسین علیهما السلام من دعاء الصحیفة الکاملة
فنظر فیه یحیی حتی اتی علی آخره، و قال لی اتاذن فی نسخه فقلت یا ابن رسول الله اتستأذن فیما هو عنکم
فقال اما لأخرجن الیک صحیفة من الدّع الکامل مما حفظه ابی عن ابیه و ان ابی اوصانی بصونها و منعها غیر اهلها.
قال عمیر قال ابی فقمت الیه فقبلت راسه، و قلت له و الله یا ابن رسول الله انّی لأدین الله بحبّکم و طاعتکم، و انّی لأرجو ان یسعدنی فی حیاتی و مماتی بولایتکم
فرمی صحیفتی التی دفعتها الیه الی غلام کان معه و قال اکتب هذا الدّعاء بخط بیّن حسن و اعرضه علی لعلّی احفظه فإنّی کنت اطلبه من جعفر حفظه الله فیمنعنیه.
قال متوکّل فندمت علی ما فعلت و لم ادرما اصنع، و لم یکن ابو عبدالله علیه السلام تقدم الی الا ادفعه الی احد.
ثم دعا بعیبة فاستخرج منها صحیفة مقفلة مختومة فنظر الی الخاتم و قبله و بکاثم فضه و فتح القفل، ثم نشر الصحیفة و وضعها علی عینه و امرها علی وجهه.
و قال و الله یا متوکّل لو لا ما ذکرت من قول ابن عمّی اننی اقتل و اصلب لما دفعتها الیک و لکنت بها ضنینا.
و لکنّی اعلم ان قوله حق اخذه عن آبائه و انه سیصح فخفت ان یقع مثل هذا العلم الی بنی امیة فیکتموه و یدخروه فی خزائنهم لأن فسهم.
فاقبضها و اکفنیها و تربص بها فإذا قضی الله من امری و امر هؤلاء القوم ما هو قاض فهی امانة لی عندک حتی توصلها الی ابنی عمّی محمد و ابراهیم ابنی عبدالله بن الحسن بن الحسن بن علی علیهما السلام فإنهما القائمان فی هذا الأمر بعدی.
قال المتوکّل فقبضت الصحیفة فلما قتل یحیی بن زید صرت الی المدینة فلقیت ابا عبدالله علیه السلام فحدثته الحدیث عن یحیی، فبکی و اشتد وجده به
و قال رحم الله ابن عمّی و الحقه بآبائه واجد اده.
و الله یا متوکل ما منعنی من دفع الدّعاء الیه الا الذی خافه علی صحیفة ابیه، و این الصحیفة فقلت هاهی، ففتحها و قال هذا و الله خط عمّی زید و دعاء جدّی علی بن الحسین علیهما السلام
ثم قال لابنه قم یا اسماعیل فأتنی بالدّعاء الذ ی امرتک بحفظه و صونه، فقام اسماعیل فأخرج صحیفة کأنها الصحیفة التی دفعها الی یحیی بن زید
فقب لها ابو عبدالله و وضعها علی عینه و قال هذا خط ابی و املاء جدّی علیهما السلام بمشهد منّی.
فقلت یا ابن رسول الله ان رایت ان اعرضها مع صحیفة زید و یحیی فأذن لی فی ذلک و قال قد رایتک لذلک اهلا
فنظرت و اذا هما امر واحد و لم اجد حرفامنها یخالف ما فی الصحیفة الأخری
ثم استأذنت ابا عبدالله علیه السلام فی دفع الصحیفة الی ابنی عبدالله بن الحسن، فقال ان اللّه یأمرکم ان تؤدّوا الأمانات الی اهلها، نعم فادفعها الیهما.
فلما نهضت للقائهما قال لی مکانک.
ثم وجه الی محمد و ابراهیم فجاء افقال هذا میراث ابن عمّکما یحیی من ابیه قد خصکم به دون اخوته و نحن مشترطون علیکما فیه شرطا.
فقالا رحمک الله قل فقولک المقبول
فقال لاتخرجا بهذه الصحیفة من المدینة
قالا و لم ذاک
قال ان ابن عمّکما خاف علیها امرا اخافه انا علیکما.
قالا انما خاف علیها حین علم انه یقتل.
فقال ابو عبدالله علیه السلام و انتما فلا تأمنا فوالله انّی لأعلم انکما ستخرجان کما خرج، وستقتلان کما قتل.
فقاما و هما یقولان لا حول و لا قوة الا بالله العلی العظیم.
فلما خرجا قال لی ابو عبدالله علیه السلام یا متوکّل کیف قال لک یحیی ان عمّی محمد بن علی و ابنه جعفرا دعوا الناس الی الحیاة و دعوناهم الی الموت
قلت نعم اصلحک الله قد قال لی ابن عمّک یحیی ذلک
فقال یرحم الله یحیی، ان ابی حدثنی عن ابیه عن جده عن علی علیه السلام ان رسول الله صلی الله علیه و آله لی الله اخذته نعسة و هو علی منبره.
فرای فی منامه رجالا ینزون علی منبره نزوالقردة یردّون الناس علی اعقابهم القهقری
فاستوی رسول الله صلی الله علیه و آله جالسا و الحزن یعرف فی وجهه
فأتاه جبریل علیه السلام بهذه الایة «و ما جعلنا الرّؤیا التی اریناک الَّا فتنة للنَّاس و الشجرة الملعونة فی القرآن و نخوفهم فما یزیدهم الَّا طغیانا کبیرا» یعنی بنی امیة.
قال یا جبریل اعلی عهدی یکونون و فی زمنی
قال لا، و لکن تدور رحی الإسلام من مهاجرک فتلبث بذلک عشرا، ثم تدور رحی الإسلام علی راس خمسة و ثلاثین من مهاجرک فتلبث بذلک خمسا، ثم لا بد من رحی ضلالة هی قائمة علی قطبها، ثم ملک الفراعنة
قال و انزل الله تعالی فی ذلک «انَّا انزلناه فی لیلة القدر، و ما ادراک ما لیلة القدر، لیلة القدر خیر من الف شهر» تملکها بنو امیة لیس فیها لیلة القدر.
قال فأطلع الله عزوجل نبیه علیه السلام ان بنی امیة تملک سلطان هذه الأمة و ملکها طول هذه المدة
فلو طاولتهم الجبال لطالوا علیها حتی یأذن الله تعالی بزوال ملکهم، و هم فی ذلک یستشعرون عداوتنا اهل البیت و بغضنا.
اخبر الله نبیه بما یلقی اهل بیت محمد و اهل مودتهم و شیعتهم منهم فی ایامهم و ملکهم.
قال و انزل الله تعالی فیهم «الم تر الی الذین بدلوا نعمت اللّه کفرا و احلوا قومهم دار البوار جهنم یصلونها و بئس القرار».
و نعمة الله محمد و اهل بیته، حبّهم ایمان یدخل الجنة، و بغضهم کفر و نفاق یدخل النار
فأسر رسول الله صلی الله علیه و آله ذلک الی علیّ و اهل بیته.
قال ثم قال ابو عبدالله علیه السلام ما خرج و لا یخرج منا اهل البیت الی قیام قائمنا احد لیدفع ظلما او ینعش حقّا الا اصطلمته البلیة، و کان قیامه زیادة فی مکروهنا و شیعتنا.
قال المتوکّل بن هارون ثم املی علی ابو عبدالله علیه السلام الأدعیة و هی خمسة وس بعون بابا، سقط عنّی منها احد عشر بابا، و حفظت منها نیّفا و ستّین بابا
و حدثنا ابو المفضل قال و حدثنی محمد بن الحسن بن ر وزبه ابوبکر المدائنی الکاتب نزیل الرحبة فی داره
قال حدثنی محمد بن احمد بن مسلم المطهری
قال حدثنی ابی عن عمیر بن متوکّل البلخی عن ابیه المتوکل بن هارون
قال لقیت یحیی بن زید بن علیّ علیهما السلام فذکر الحدیث بتمامه الی رؤیا النبی صلی الله علیه و آله التی ذکرها جعفر بن محمد عن آبائه صلوات الله علیهم
و فی روایة المطهری ذکر الأبواب و هی - التحمید لله عزوجل - الصلاة علی محمد و آله - الصلاة علی حملة العرش - الصلاة علی مصدّق الرّسل - دعاؤه لنفسه و خاصته - دعاؤه عند الصباح و المساء - دعاؤه فی المهمات - دعاؤه فی الاستعاذة - دعاؤه فی الاشتیاق - دعاؤه فی اللجإ الی الله تعالی - دعاؤه بخواتم الخیر - دعاؤه فی الاعتراف - دعاؤه فی طلب الحوائج - دعاؤه فی الظّلامات - دعاؤه عند المرض - دعاؤه فی الاستقالة - دعاؤه علی الشیطان - دعاؤه فی المحذورات
- دعاؤه فی الاستسقاء - دعاؤه فی مکارم الأخلاق - دعاؤه اذا حزنه امر - دعاؤه عند الشّدة - دعاؤه بالعافیة - دعاؤه لأبویه - دعاؤه لولده - دعاؤه لجیرانه و اولیائه - دعاؤه لأهل الثّغور - دعاؤه فی التفزّع - دعاؤه اذا قتّر علیه الرّزق - دعاؤه فی المعونة علی قضاء الدین - دعاؤه بالتوبة - دعاؤه فی صلاة اللیل - دعاؤه فی الاستخارة- دعاؤه اذا ابتلی اورای مبتلی بفضیحة بذنب - دعاؤه فی الرّضا بالقضاء - دعاؤه عند سماع الرعد - دعاؤه فی الشّکر - دعاؤه فی الاعتذار - دعاؤه فی طلب العفو - دعاؤه عند ذکر الموت
- دعاؤه فی طلب الستر و الوقایة - دعاؤه عند ختمه القرآن - دعاؤه اذا نظر الی الهلال - دعاؤه لدخول شهر رمضان - دعاؤه لوداع شهر رمضان - دعاؤه فی عید الفطر و الجمعة - دعاؤه فی یوم عرفة - دعاؤه فی یوم الأضحی و الجمعة - دعاؤه فی دفع کید الأعداء - دعاؤه فی الرهبة - دعاؤه فی التضرّع و الاستکانة - دعاؤه فی الإلحاح - دعاؤه فی التذلّل - دعاؤه فی استکشاف الهموم
و باقی الأبواب بلفظ ابی عبدالله الحسنیّ رحمه الله
حدثنا ابو عبدالله جعفر بن محمد الحسنی
قال حدثنا عبدالله بن عمر بن خطاب الزیات
قال حدثنی خالی علی بن النّعمان الأعلم
قال حدثنی عمیر بن متوکّل الثقفی البلخیّ عن ابیه متوکّل بن هارون
قال املی علی سیّدی الصادق، ابو عبد الله جعفر بن محمد
قال املی جدّی علی بن الحسین علی ابی محمد بن علیّ علیهم اجمعین السلام بمشهد منّی.
ترجمه :
بنام خداوند بخشنده مهربان
حدیث کرد ما را سید اجل، نجم الدین بهاء الشرف، ابو الحسن محمد بن حسن بن احمد بن علی بن محمد بن عمر بن یحیی العلوی الحسینی رحمه الله
گفت: خبر داد ما را شیخ سعید: ابو عبدالله محمد بن احمد بن شهریار، خزانه دار آستان قدس مولانا امیرالمؤمنین علی بن ابیطالب علیه السلام در ماه ربیع الاول سال 516 در حالی که صحیفه بر او قرائت می شد و من می شنیدم
گفت: شنیدم آن را در حالتی که عرضه می شد بر شیخ راستگوی: ابو منصور محمد بن محمد بن احمد بن عبدالعزیز عکبری معدل** «معدل» لقب کسی است که علماء «علم رجال» او را «تعدیل» کرده و به عدالت شناخته اند. ***«رحمه الله» از ابوالمفضل: محمد بن عبدالله بن مطلب شیبانی
گفت: حدیث کرد ما را، شریف: ابو عبدالله جعفر بن محمد بن جعفر بن حسن بن جعفر بن حسن بن امیرالمؤمنین علی ابیطالب علیهم السلام
گفت: حدیث کرد ما را، عبدالله بن عمر بن الخطاب زیات در سال 265
گفت: حدیث کرد مرا خالویم علی بن نعمان اعلم،
گفت حدیث کرد مرا عمیر بن متوکل ثقفی بلخی. از پدرش متوکل بن هارون،
گفت: یحیی بن زید بن علی علیه السلام را «بعد از شهادت پدرش» [خ ل ] در آن هنگام که متوجه خراسان بود، دیدار نمودم، و بر او سلام کردم.
فرمود: از کجا می آئی؟ عرض کردم: از حج.
پس مرا از حال کسان و عمو زادگان خود که در مدینه بودند پرسید و در پرسش از حال حضرت جعفر بن محمد علیه السلام مبالغه کرد پس حال او و حال ایشان را و تأثرشان را بر شهادت پدرش: زید بن علی علیه السلام باز گفتم.
یحیی گفت: عمویم محمد بن علی الباقر علیه السلام پدر مرا به ترک خروج اشارت فرمود و به او فهمانید که اگر خروج کند و از مدینه جدا شود پایان کارش چه خواهد بود. پس آیا تو پسر عمم جعفر بن محمد علیه السلام را ملاقات کردی؟
گفتم: آری. گفت پس آیا از او شنیدی که از کار من چیزی بگوید؟
گفتم: آری گفت با چه بیان از من یاد کرد؟ خبر ده مرا گفتم فدایت شوم: دوست ندارم که آنچه را از او شنیده ام پیش روی تو بگویم.
گفت: آیا مرا از مرگ می ترسانی؟ بیار آنچه شنیده ای؛
گفتم: شنیدم از او که می گفت که تو کشته می شوی و به دار آویخته می گردی. همچنانکه پدرت کشته و به دار آویخته شد. پس چهره اش دگرگون شد و گفت:
«یمحو الله ما یشاء و یثبت و عنده ام الکتاب»
ای متوکل، همانا که خدای (عزوجل) این دین و شریعت را بوسیله ما تأیید فرموده و دانش و شمشیر را بما عنایت کرده، پس هر دو برای ما فراهم آمده اند و عمو زادگان ما به علم تنها اختصاص یافته اند گفتم: فدایت شوم، من مردم را دیدم که به پسر عمت جعفر علیه السلام مایل ترند تا به تو و پدرت
گفت: همانا که عمم محمد بن علی و پسرش جعفر بر هر دو سلام مردم را به زندگی دعوت کرده اند و ما ایشان را به مرگ خوانده ایم!.
گفتم ای فرزند رسول خدا، آیا ایشان داناترند یا شما؟ پس مدتی چشمها را به زمین دوخت آنگاه سر برداشت و گفت:
هر یک از ما از علم بهره ای داریم الا آنکه، ایشان هر چه که ما می دانیم می دانند. ولی ما هر چه را که ایشان می دانند نمی دانیم.
سپس گفت آیا، از پسر عمم چیزی؛ نوشته ای؟
گفتم: آری. فرمود: بمن نشان ده. پس چند نوع علم را که از آن حضرت ضبط کرده بودم برای او عرضه کردم. و دعائی را بر او عرضه کردم که حضرت صادق علیه السلام بر من املاء نموده و حدیث کرده بود که پدرش محمد بن علی علیهما السلام بر او املاء کرده و خبر داده بود که آن از دعای پدرش، علی بن الحسین علیهما السلام از دعای صحیفه کامله است. پس یحیی تا پایان آن را نگاه کرد و گفت:
آیا اذن می دهی که نسخه ای از روی آن بردارم؟ گفتم:
ای فرزند رسول خدا، آیا در چیزی که از خود شماست، رخصت می طلبی؟
پس فرمود: هم اکنون بر تو عرضه خواهم کرد صحیفه ای از دعای کامل را، از آنچه پدرم از پدرش حفظ کرده و مرا به نگهداشتن و بازداشتن آن از نااهل، تأکید و سفارش فرموده پس برخاستم و پیشانیش را بوسیدم و گفتم:
به خدا قسم ای پسر پیغمبر خدا که من خدا را با دوستی و طاعت شما پرستش می کنم. و امیدوارم که مرا در زندگی و مرگ به دوستی شما نیکبخت سازد.
پس صحیفه ای را که به او داده بودم، به جوانی داد که با او بود. و فرمود: این دعا را با خطی روشن و زیبا، بنویس و به نظر من برسان که آن را حفظ کنم زیرا که من آن را از پسر عمم جعفر «حفظه الله» می طلبیدم و او آن را به من نمی داد. متوکل گفت: پس من از کرده خود پشیمان شدم و نمی دانستم چه کنم و حضرت صادق علیه السلام پیش از آن به من دستور نداده بود، که آن را به کسی ندهم.
پس از آن، یحیی جامه دانی را خواست و صحیفه قفل زده مهر کرده ای را از آن بیرون آورد و مهر آن را نگاه کرد و بوسید و گریه کرد سپس مهر را شکست و قفل را گشود و آنگاه صحیفه را باز کرد و بر چشم خود گذاشت و بر روی خود مالید و فرمود:
به خدا قسم ای متوکل اگر نبود آنچه که نقل کردی از پسر عمم در باره کشته شدن و به دار آویختنم، مسلماً این صحیفه را به تو نمی دادم و از تسلیم آن خود داری می کردم ولی من می دانم که سخن حضرت صادق علیه السلام حق است و آن را از پدرانش فرا گرفته. و بزودی صحت آن آشکار خواهد شد پس از آن ترسیدم که چنین علمی به دست بنی امیه افتد و آن را مکتوم دارند و در خزانه های خود برای خویش ذخیره کنند پس آن را بگیر و مرا از اندیشه آن آسوده ساز و منتظر باش و این امانت من در نزد تو باشد. تا چون خدا در کار من و این قوم حکم خود را روان سازد، این صحیفه را به دو پسر عمم: محمد و ابراهیم فرزندان عبدالله بن حسن بن حسن بن علی علیهماالسلام! برسانی. زیرا که پس از من ایشان در امر قیام بر علیه بنی امیه قائم مقام منند.
متوکل گفت: پس من صحیفه را گرفتم و چون یحیی بن زید، شهید شد به مدینه رفتم و حضرت امام جعفر صادق علیه السلام را ملاقات کردم و داستان یحیی را برای آن حضرت باز گفتم.
پس گریست و بر یحیی سخت اندوهگین شد و فرمود: خدا عموزاده ام را رحمت کند و به پدران و نیاکانش پیوسته سازد. به خدا قسم ای متوکل که مرا از دادن این دعا به او، باز نداشت مگر همان سبب که یحیی بر صحیفه پدرش از آن می ترسید. اکنون آن صحیفه کجاست گفتم، اینک آن صحیفه است پس آن را گشود و فرمود: به خدا این خط عمویم زید و دعای جدم علی بن الحسین علیهما السلام است سپس به فرزندش فرمود: برخیز ای اسماعیل و آن دعا را که ترا به حفظ و نگهداریش امر کردم، بیاور.
پس اسماعیل برخاست و درآورد صحیفه ای را که گوئی همان صحیفه ای بود که یحیی بن زید، به من داده بود پس حضرت علیه السلام آن را بوسید و بر چشمهای خود نهاد و فرمود:
این خط پدرم و گفته جدم علیهما السلام است با حضور من: گفتم ای پسر پیغمبر خدا، اگر رخصت فرمائی آن را با صحیفه زید و یحیی مقابله کنم.
پس رخصت داد و فرمود: ترا برای این کار شایسته دیدم که هر دو یکسان است و حتی در یک حرف هم اختلاف ندارند. سپس از آن حضرت رخصت خواستم که صحیفه یحیی را برحسب وصیتش به عموزادگانش پسران عبدالله بن حسن بدهم فرمود: «ان الله یأمرکم ان تؤدوا الأمانات الی اهلها» آری. آن را بایشان بده پس چون برای دیدن آندو برخاستم، فرمود:
بنشین سپس کسی را باحضار محمد و ابراهیم فرستاد و چون حاضر شدند، فرمود: این میراث پسر عمتان یحیی است از پدرش زید که شما را بجای برادران خود، به آن اختصاص داده و ما در خصوص آن با شما شرطی می کنیم گفتند: بگوی، خدای تو را راحمت کند که گفته تو پذیرفته است.
فرمود: این صحیفه را از مدینه بیرون مبرید.
گفتند: چرا؟ فرمود: عموزاده شما درباره این صحیفه از امری بیم داشت که من راجع به شما همانگونه بیم دارم. گفتند: او وقتی درباره صحیفه ترسید که دانست کشته می شود.
فرمود: شما نیز ایمن مباشید زیرا بخدا قسم، من می دانم که شما بزودی خروج خواهید کرد. همچنانکه او خروج کرد. و بزودی کشته خواهید شد. همچنانکه او کشته شد.
پس از جای برخاستند در حالی که می گفتند: «لا حول و لا قوة الا بالله العلی العظیم»
پس چون بیرون رفتند حضرت صادق علیه السلام فرمود، ای متوکل: آیا یحیی با تو گفت که عمویم محمد بن علی و پسرش جعفر مردم را به زندگی دعوت کردند و ما ایشان را به مرگ خواندیم؟ گفتم آری، اصلحک الله، عمو زاده ات یحیی با من چنین گفت.
فرمود خدا یحیی را بیامرزد. پدرم مرا از پدرش، از جدش از علی علیه السلام حدیث کرد. که رسول خدا صلی الله علیه و آله را در حالی که بر فراز منبر بود خواب سبکی دست داد. پس چنین دید در آن عالم که مردمی چند مانند بوزینگان به منبرش برمی جهند و مردم را به قهقهرا سیر می دهند. پس رسول خدا صلی الله علیه و آله به حال عادی برگشته بنشست و حزن در چهره اش پدیدار بود.
پس جبرئیل علیه السلام این آیه را برای آن حضرت آورد:
«و ما جعلنا الرؤیا التی اریناک الا فتنة للناس و الشجرة الملعونة فی القران و نخوفهم فما یزیدهم الا طغیاناً کبیرا» و مراد از شجره ملعونه بنی امیه اند.
پیغمبر فرمود: ای جبرئیل آیا ایشان در عهد و زمان من خواهند بود؟ گفت: نه. ولی آسیای اسلام از ابتدای هجرت تو به گردش می آید و تا ده سال همچنان می گردد، سپس بر سر سال سی و پنجم از هجرت تو به گردش می افتد و تا پنج سال به آن حال می ماند آنگاه به ناچار آسیای گمراهیی به گردش خواهد آمد که بر قطب خود قائم باشد و پس از آن سلطنت فراعنه خواهد بود.
حضرت صادق علیه السلام فرمود: خدای تعالی، در این باره وحی نازل کرد که: همانا که ما آن را در شب قدر فرو فرستادیم. و چه می دانی که شب قدر چیست؟ شب قدر بهتر از هزار ماهی است که خالی از شب قدر باشد و (این همان هزار ماهی است که بنی امیه در آن سلطنت می کنند) آنگاه فرمود: پس خدای عزوجل پیغمبرش علیه السلام را مطلع ساخت که بنی امیه سلطنت این امت را به دست می گیرند و مدت پادشاهیشان برابر همین مدت است پس اگر کوهها با ایشان سرکشی کند ایشان بر آنها بلندی گیرند تا آن زمان که خدای تعالی به زوال پادشاهی ایشان فرمان دهد. و بنی امیه در این مدت دشمنی و کینه ما اهل بیت را شعار خود می سازند خدا از آنچه در ایام بنی امیه از جانب ایشان بر اهل بیت محمد صلی الله علیه و آله و دوستان و شیعیان ایشان می رسد، به پیغمبرش، خبر داده. آنگاه فرمود: و خدا درباره بنی امیه وحی نازل کرد که «الم تر الی الذین بدلوا نعمة الله کفرا و احلوا قومهم دار البوار جهنم یصلونها و بئس القرار». و نعمت خدا، محمد صلی الله علیه و آله و اهل بیت اویند که دوستی ایشان ایمانی است که به بهشت وارد می سازد و دشمنی ایشان کفر و نفاق است که به جهنم در می آورد.
پس رسول خدا صلی الله علیه و آله این راز را پنهانی با علی و اهل بیت او در میان نهاد.
متوکل گفت: پس از آن حضرت صادق علیه السلام فرمود: احدی از اهل بیت ما تا روز قیام قائم ما، برای رفع ستمی یا به پا داشتن حقی خروج نکرده و نخواهد کرد، مگر آنکه طوفان بلائی او را از بن بر کند و موجب افزایش اندوه ما و شیعیان ما گردد.
متوکل گفت: آنگاه حضرت صادق علیه السلام دعاهای صحیفه را به من القاء فرمود، و آن هفتاد و پنج باب بود که من به ضبط یازده باب آن موفق نشدم، و شصت و چند باب آن را حفظ کردم.
- این حدیث را ابوالمفضل به سند دیگری نیز به این کیفیت نقل می کند:
حدیث کرد ما را محمد بن حسن بن روزبه ابوبکر مداینی کاتب، ساکن رحبه، در خانه خودش، گفت: حدیث کرد ما را محمد بن احمد بن مسلم مطهری، گفت: حدیث کرد مرا پدرم از عمیر بن متوکل بلخی از پدرش متوکل بن هارون گفت یحیی بن زید بن علی علیه السلام را ملاقات کردم آنگاه حدیث را تا رؤیای پیغمبر صلی الله علیه و آله که حضرت صادق از پدرانش علیهم السلام نقل کرد،بیان می کند و فهرست ابواب دعا در این روایت چنین است:
1- ستایش خدای عزوجل
2- درود بر محمد و آل او
3- درود بر حمله عرش
4- طلب رحمت بر پیروان پیغمبران
5- درباره خود و دوستانش
6- هنگام صبح و شام
7- در مهمات
8- در پناه جستن به خدا
9- در اشتیاق
10- در التجاء به خدای تعالی
11- در طلب فرجام نیک
12- در اعتراف به گناه
13- در طلب حوائج
14- در شکوه از ظالمان
15- هنگام بیماری
16- طلب عفو از گناهان
17- در رفع شر شیطان
18- در طلب دفع بلیات
19- در طلب باران
20- در طلب اخلاق ستوده
21- هنگامی که پیش آمدی او را غمگین می ساخت
22- هنگام سختی
23- در طلب عافیت
24- در باره پدر و مادر
25- در باره اولاد
26- در باره همسایگان و دوستان
27- در باره نگهبانان مرزها
28- در اظهار ترس از خدا
29- هنگامی که روزی بر او تنگ می شد
30- در طلب یاری از خدا بر اداء دین
31- در طلب توبه
32- در نماز شب
33- در طلب خیر
34- هنگامی که مبتلائی را می دید یا بلیه ای به او رخ می داد
35- در بیان رضای به قضای الهی
36- هنگام شنیدن بانگ رعد
37- در شکر گزاری حق تعالی
38- در عذر خواهی
39- در طلب عفو از گناهان
40- هنگام یاد کردن مرگ
41- در طلب پوشیدن عیبها و محفوظ ماندن از آنها
42- هنگام ختم قرآن
43- هنگام نگاه کردن به ماه نو
44- هنگام فرا رسیدن ماه رمضان
45- در وداع ماه رمضان
46- در عید فطر و جمعه
47- در روز عرفه
48- در عید اضحی و جمعه
49- در دفع مکر دشمنان
50- هنگام ترس
51- در تضرع و زاری
52- در اصرار بر طلب رحمت
53- در مقام فروتنی در پیشگاه الهی
54- در طلب رفع غمها
و بقیه باب ها به عبارت ابو عبدالله حسنی است که خدا رحمت کند روایت کرد ما را جعفر بن محمد حسنی گفت: روایت کرد ما را عبدالله بن عمر بن خطاب زیات گفت: روایت کرد مرا، دائی من علی بن نعمان اعلم گفت: روایت کرد مرا عمیر بن متوکل ثقفی بلخی از پدرش متوکل بن هارون گفت املا کرد بر من مولای من حضرت صادق ابو جعفر بن محمد گفت املا نمود جدم علی بن الحسین بر پدرم محمد بن علی که بر جمیع آنها سلام و من نیز حاضر و ناظر بودم.

1- کیفیت دعای آن حضرت این بود که پیش از آغاز هر دعا شروع می کرد به ستایش خدای عزوجل و ثنای بر او و می گفت:

(1) و کان من دعائه علیه السّلام اذا ابتدا بالدّعاء بدا بالتّحمید للّه عزوجل و الثّناء علیه، فقال:
الحمد لله الأول بلا اول کان قبله، و الاخر بلا آخر یکون بعده
الذی قصرت عن رؤیته ابصار الناظرین، و عجزت عن نعته اوهام الواصفین.
ابتدع بقدرته الخلق ابتداعا، و اخترعهم علی مشیته اختراعا.
ثم سلک بهم طریق ارادته، و بعثهم فی سبیل محبته، لا یملکون تأخیرا عما قدمهم الیه، و لا یستطیعون تقدّما الی ما اخرهم عنه.
و جعل لکلّ روح منهم قوتا معلوما مقسومامن رزقه، لا ینقص من زاده ناقص ، و لا یزید من نقص منهم زائد.
ثم ضرب له فی الحیاة اجلا موقوتا، و نصب له امدا محدودا، یتخطی الیه بأیام عمره، و یرهقه بأعوام دهره، حتی اذا بلغ اقصی اثره، و استوعب حساب عمره، قبضه الی ما ندبه الیه من موفور ثوابه، او محذور عقابه، لیجزی الذین اساءوا بما عملوا و یجزی الذین احسنوا بالحسنی.
عدلا منه، تقدست اسماؤه، و تظاهرت آلاؤه، لا یسأل عما یفعل و هم یسألون.
و الحمد لله الذی لو حبس عن عباده معرفة حمده علی ما ابلاهم من مننه المتتابعة، و اسبغ علیهم من نعمه المتظاهرة، لتصرفوا فی مننه فلم یحمدوه، و توسعوا فی رزقه فلم یشکروه.
و لو کانوا کذلک لخرجوا من حدود الإنسانیة الی حدّ البهیمیة فکانوا کما وصف فی محک م کتابه «ان هم الَّا کالأنعام بل هم اضلّ سبیلا.»
و الحمد لله علی ما عرفنا من نفسه، و الهمنا من شکره، و فتح لنا من ابواب العلم بربوبیته، و دلنا علیه من الإخلاص له فی توحیده، و جنبنا من الإلحاد و الشک فی امره.
حمدا نعمر به فیمن حمده من خلقه، و نسبق به من سبق الی رضاه و عفوه.
حمدا یضی ء لنا به ظلمات البرزخ، و یسهّل علینا به سبیل المبعث، و یشرّف به منازلنا عندم واقف الأشهاد، یوم تجزی کل نفس بما کسبت و هم لا یظلمون، یوم لا یغنی مولی عن مولی شیئا و لا هم ینصرون.
حمدا یرتفع منا الی اعلی علیین فی کتاب مرقوم یشهده المقربون.
حمدا تقرّ به عیوننا اذا برقت الأبصار، و تبیضّ به وجوهنا اذا اسودت الأبشار.
حمدا نعتق به من الیم نار الله الی کریم جوار الله.
حمدا نزاحم به ملائکته المقربین، و نضام به انبیاءه المرسلین فی دار المقامة التی لا تزول، و محل کرامته التی لا تحول.
و الحمد لله الذی اختار لنا محاسن الخلق، و اجری علینا طیّبات الرّزق.
و جعل لنا الفضیلة بالملکة علی جمیع الخلق، فکل خلیقته منقادة لنا بقدرته، و صائرة الی طاعتنا بعزته.
و الحمد لله الذی اغلق عنا باب الحاجة الا الیه فکیف نطیق حمده ام متی نؤدّی شکره لا متی.
و الحمد لله الذی رکب فینا آلات البسط، و جعل لنا ادوات القبض، و متعنا بأرواح الحیاة، و اثبت فینا جوارح الأعمال، و غذانا بطیّبات الرّزق، و اغنانا بفضله، و اقنانا بمنّه.
ثم امرنا لیختبر طاعتنا، و نهانا لیبتلی شکرنا، فخالفنا عن طریق امره، و رکبنا متون زجره، فلم یبتدرنا بعقوبته، و لم یعاجلنا بنقمته، بل تأنانا برحمته تکرما، و انتظر مراجعتنا برافته حلما.
و الحمد لله الذی دلنا علی التوبة التی لم نفدها الا من فضله، فلو لم نعتدد من فضله الا بها لقد حسن بلاؤه عندنا، و جل احسانه الینا و جسم فضله علینا
فما هکذا کانت سنته فی التوبة لمن کان قبلنا، لقد وضع عنا ما لا طاقة لنا به، و لم یکلّفنا الاوسعا، و لم یجشمنا الا یسرا، و لم یدع لأحد منا حجة و لا عذرا.
فالها لک منا من هلک علیه، و السعید منا من رغب الیه
و الحمد لله بکل ما حمده به ادنی ملائکته الیه و اکرم خل یقته علیه و ارضی حامدیه لدیه
حمدا یفضل سائر الحمد کفضل ربنا علی جمیع خلقه.
ثم له الحمد مکان کل نعمة له علینا و علی جمیع عباده الماضین و الباقین عدد ما احاط به علمه من جمیع الأشیاء، و مکان کل واحدة منها عددها اضعافا مضاعفة ابدا سرمدا الی یوم القیامة.
حمدا لا منتهی لحده، و لا حساب لعدده، و لا مبلغ لغایته، و لا انقطاع لأمده
حمدا یکون وصلة الی طاعته و عفوه، و سببا الی رضوانه، و ذریعة الی مغفرته، و طریقا الی جنته، و خفیرا من نقمته، و امنا من غضبه، و ظهیرا علی طاعته، و حاجزا عن معصیته، و عونا علی تأدیة حقّه و وظائفه.
حمدا نسعد به فی السّعداء من اولیائه، و نصیر به فی نظم الشّهداء بسیوف اعدائه، انه ولی حمید
ترجمه :
سپاس خدائی را که اول است بی آنکه پیش از او اولی باشد، و آخر است بی آنکه پس از او آخری باشد خدائی که دیده های بینندگان از دیدنش فرو مانده و اندیشه های توصیف کنندگان از وصفش عاجز شده اند. آفریدگان را به قدرت خود پدیده آورده، و ایشان را بر وفق خواست خود اختراع فرموده، آنگاه در طریق اراده خود روان ساخته و در راه محبت خود برانگیخته، در حالی که از حدی که بر ایشان تعیین نموده قدمی پیش و پس نتوانند نهاد، و برای هر یک از ایشان روزی معلوم مقسومی قرار داده: هر که را فزونی داده، کاهنده ای را نیروی کاستن آن نه. و هر که را که را کاستی داده افزاینده ای را قدرت افزون بر آن نیست سپس برای او در زندگی مدت معلومی تعیین کرده و پایان معینی قرار داده که با روزهای عمر خود بسوی آن گام بر می دارد و با سالهای زندگیش به آن نزدیک می شود، تا چون به پایان مدتش رسید و پیمانه عمرش را پر کرد او را به طرف ثواب سرشار یا عقاب وحشتبار خود فرا کشد، و به آئین عدالت کسانی را که بدی کرده اند به عمل خود و آنان را که نیکوئی کرده اند به نیکی جزا دهد.
منزه است نامهای او و پیاپی است نعمتهای او، از کرده خود مسئول نیست و دیگران مسئولند.
و سپاس خدائی را که اگر بندگانش را از شناختن آئین سپاسگزاریش بر عطایای متواتری که به ایشان داده و نعمتهای پیوسته ای که بر ایشان کامل ساخته محروم می ساخت، در نعمتهایش تصرف می کردند و سپاس نمی گزاردند و در روزیش دست می گشودند و شکر نمی کردند، و اگر چنین می بودند از حدود انسانیت به مرز بهیمیت می رفتند، و چنان می بودند که در کتاب محکم خود وصف کرده است «ایشان جز مانند چار پایان نیستند بلکه خود گمراه ترند».
و سپاس خدای را بر آنچه از خدائی خود بما شناسانده، و بر آنچه از شکر خود بما الهام کرده، و بر آن درها که از علم ربوبیتش بر ما گشوده و بر اخلاص در توحیدش که ما را به آن رهبری کرده و ما را از کجروی و شک در کار خودش دور ساخته، چنان سپاسی که به آن در زمره سپاسگزاران خلقش زندگی کنیم، و بر هر که به خشنودی و عفوش پیشی جسته سبقت گیریم.
سپاسی که تاریکی های برزخ در پرتوش بر ما روشن شود و راه رستاخیز را بر ما هموار سازد و منازل ما را در پیشگاه گواهان از فرشتگان و پیغمبران و امامان بلند گرداند. در آن روزی که هر کسی به سزای عمل خود می رسد، و به مردم ستم نمی شود. روزی که به هیچ وجه دوستی به کار دوستی نمی خورد و کسی ایشان را یاری نمی کند.
سپاسی که در نامه نوشته شده ای که مقربین آن را مشاهده می کنند از جانب ما با علی علیین بالا رود.
سپاسی که چون از هول رستاخیز چشمها خیره شود دیده های ما به آن روشن گردد و چون روی ها سیاه شود چهره های ما به آن سفید گردد. سپاسی که در پرتوش از آتش دردناک خدا آزاد شویم و به جوار کرمش در آئیم.
سپاسی که به یمن تأیید آن شانه بر شانه فرشتگان مقرب او زنیم، و در اقامتگاه جاودانی و سرای عزت سرمدیش در سلک پیغمبران مرسل در آئیم.
سپاس خدائی را که زیبائیهای آفرینش را برای ما برگزید و روزیهای پاکیزه را بر ما روان ساخت، و ما را به تسلط بر همه آفریدگان برتری داد و از این جهت همه مخلوقاتش ما را به قدرت او فرمانبردار، و به نیرویش از اطاعت ما ناچارند و سپاس خدائی را که در احتیاج ما را از غیر خود فرو بست. پس در برابر این همه نعمت چگونه بر سپاس او طاقت داریم؟ یا کی توانیم شکرش را بجا آریم؟ چنین کار محال است، نه جای استفهام و سؤال است! سپاس خدائی را که برای قبض و بسط اعضاء آلات و عضلاتی در بدن ما ترکیب کرد، و ما را از آسایشهای زندگی بهره مند گردانید، و اعضائی برای کار در پیکر ما برقرار کرد و ما را از روزی های پاکیزه اطعام فرمود، و به فضل خود توانگر ساخت، و به نعمت خود سرمایه بخشید، سپس ما را به پیروی اوامر خود فرمان داد تا طاعتمان را بسنجد، و از ارتکاب نواهی خود نهی فرمود تا شکرمان را بیازماید، پس از راه امرش منحرف شدیم و بر مرکب نهیش برآمدیم با این حال به عقوبت ما شتاب نکرد، و در انتقام ما تعجیل نفرمود، بلکه به رحمت خود از روی کرم با ما مدارا کرد، و به مهربانی خویش از روی حلم بازگشتن ما را انتظار کشید و سپاس خدائی را که ما را به توبه رهبری کرد و آن را جز از فضل او نیافته ایم. پس اگر جز این یک نعمت از فضل او را به شما نیاوریم هر آینه عطای او در حق ما بزرگ و احسانش درباره ما جلیل و فضلش بر ما عظیم خواهد بود. زیرا سنت او در باب توبه نسبت به اقوام قبل از ما چنین نبود او به حقیقت آنچه را که تاب تحمل آن را نداشتیم از ذمه ما برداشته و بیرون از حد طاقتمان تکلیف نفرموده و جز به کار آسانمان نگماشته و برای هیچ یک از ما حجتی و عذری باقی نگذاشته.
پس بدبخت از میان ما کسی است که بر خلاف رضای خدا خود را به هلاک افکند، و نیکبخت کسی است که روی دل بسوی او آورد.
سپاس خدای را بهر آن آئین که نزدیکترین فرشتگان به او و گرامی ترین آفریدگان او و پسندیده ترین ستایش کنندگان در پیشگاه او وی را سپاس گذارده اند، سپاسی که از دیگر سپاسها برتر باشد مانند برتری پروردگار ما بر همه آفریدگانش.
سپس حمد او را بجای هر نعمتی که بر ذمه ما و همه بندگان گذشته و بازمانده خود دارد، به شماره هر چیزی که از همگی آنها علم او بر آن احاطه کرده و بجای هر یک از آنها چندین برابر آن همیشه و جاوید تا روز رستاخیز.
سپاسی که کشش آن پایان نپذیرد و شماره اش به احصا در نیاید، و به نهایتش دسترسی و برای مدتش انقطاعی نباشد.
سپاسی که موجب رسیدن به طاعت و عفو او، و سبب خشنودی، و وسیله آمرزش، و راه بسوی بهشت، و پناه از انتقام، و ایمنی از خشم، و پشتیبان طاعت، و مانع از نافرمانی، و مددکار بر اداء حق و وظائف او باشد. سپاسی که به آن در میان نیکبختان از دوستانش نیکبخت شویم و بوسیله آن در سلک شهیدان شمشیرهای دشمنانش درآئیم. همانا که خدا یاری دهنده و ستوده است.

2- نیایش پس از ستایش خدا در طلب رحمت بر رسول خدا صلی الله علیه و آله

(2) و کان من دعائه علیه السّلام بعد هذا التّحمید فی الصّلاة علی رسول اللّه صلّی اللّه علیه و آله:
و الحمد لله الذی من علینا بمحمد نبیّه صلی الله علیه و آله دون الأمم الماضیة و القرون السالفة، بقدرته التی لا تعجز عن شی ء و ان عظم، و لا یفوتها شی ء و ان لطف.
فختم بنا علی جمیع من ذرا، و جعلنا شهداء علی من جحد، و کثرنا بمنّه علی من قل.
اللهم فصل علی محمد امینک علی وحیک، و نجیبک من خلقک، و صفیّک من عبادک، امام الرحمة، و قائد الخیر، و مفتاح البرکة.
کما نصب لأمرک نفسه
و عرض فیک للمکروه بدنه
و کاشف فی الدّعاء الیک حامته
و حارب فی رضاک اسرته
و قطع فی احیاء دینک رحمه.
و اقصی الأدنین علی جحودهم
و قرب الأقصین علی استجابتهم لک.
و والی فیک الأبعدین
و عادی فیک الأقربین
و اداب نفسه فی تبلیغ رسالتک
و اتعبها بالدّعاء الی ملتک.
و شغلها بالنّصح لأهل دعوتک
و هاجر الی بلاد الغربة، و محل النأی عن موطن رحله، و موضع رجله، و مسقط راسه، و مأنس نفسه، ارادة منه لإعزاز دینک، و استنصار اعلی اهل الکفر بک.
حتی استتب له ما حاول فی اعدائک
و استتم له ما دبر فی اولیائک.
فنهد الیهم مستفتحا بعونک، و متقوّیا علی ضعفه بنصرک
فغزاهم فی عقر دیارهم.
و هجم علیهم فی بحبوحة قرارهم
حتی ظهر امرک، و علت کلمتک، و لو کره المشرکون.
اللهم فارفعه بما کدح فیک الی الدرجة العلیا من جنتک
حتی لا یساوی فی منزلة، و لا یکافأ فی مرتبة، و لا یوازیه لدیک ملک مقرب، و لا نبی مرسل.
و عرفه فی اهله الطاهرین و امته المؤمنین من حسن الشفاعة اجل ما و عدته
یا نافذ العدة، یا وافی القول، یا مبدّل السیّئات بأضعافها من الحسنات انک ذو الفضل العظیم.
ترجمه :
سپاس خدائی را که نعمت وجود محمد صلی الله علیه و آله را بما ارزانی داشت، نه بر امم گذشته و قرون در نوشته؛ به آن قدرت خود که از هیچ چیز به هر بزرگی که باشد فرو نمی ماند، و چیزی به هر خردی که باشد از آن فوت نمی گردد. پس ما را خاتم همه آفریدگان از امم قرار داد، و بر منکران گواه گرفت، و در پرتو لطف خود، بر اممی که از جهت شماره و ثروت و قدرت اندک بودند، فزونی بخشید. خدایا، پس رحمت فرست بر محمد: امین تو بر وحیت، و برگزیده ات از آفریدگانت، و پسندیده ات از بندگانت، امام رحمت و قافله سالار خیر و برکت، همچنانکه او برای اجرای فرمان تو جان خویش را به مشقت انداخت، و در راه تو بدن خود را آماج تیرهای آزار ساخت، و در دعوت بسوی تو با خویشان خود در افتاد و برای خشنودی تو با قبیله خود کارزار نمود و در راه احیای دین تو رشته خویشاوندی خود را بگسیخت و نزدیکترین بستگانش را به علت اصرار بر انکار تو از خویش دور کرد و دورترین مردم را به جهت پذیرفتن دین تو به خود نزدیک ساخت، و برای تو با دورترین مردم دوستی گزید و با نزدیکترین آنها دشمنی ورزید،و جان خود را در رساندن پیام تو فرو خست و به سبب دعوت به شریعت تو به رنج افکند و به نصیحت پذیرندگان دعوتت مشغول داشت و به سرزمین غربت و محل دوری از جایگاه اهل و عشیرت و منشأ و مولد و آرامگاه جانش هجرت کرد، به قصد آنکه دین ترا عزیز سازد و بر کافران به تو غلبه کند تا تصمیمش در باره دشمنان تو راست و استوار آمد، و تدبیرش در باره دوستانت به کمال پیوست، پس در حالی که از تو یاری می جست و در ناتوانی از تو نیرو می گرفت؛ به جنگ دشمنان برخاست تا به کنج خانه هاشان لشگر کشید، و در میان آرامگاهشان بر ایشان هجوم برد، تا فرمان تو آشکار و کلمه ات بلند گردید؛ اگر چه مشرکین کراهت می داشتند.
خدایا پس به سبب زحمتی که برای تو کشیده؛ او را به بالاترین درجات بهشت برآورد، تا کسی در منزلت با او برابر نباشد و در مرتبت با او همسر نگردد و هیچ فرشته مقرب و پیغمبر مرسل نزد تو با او به موازات بر نیاید. و قبول شفاعتش را در میان اهل بیت طاهرین و مؤمنان از امتش بیش از آنچه وعده داده ای به او اعلام فرمای، ای کسی که وعده ات نافذ است. ای کسی که بدیها را به چندین برابرش از خوبیها تبدیل می کنی! زیرا که تو صاحب فضل عظیمی!