فهرست کتاب


روزها و رویدادها (جلد دوم)

علی بری دیزجی , علی اصغر کریمی شرفشاده , مجید صفائی , محمد نبی ابراهیمی , وحید صفائی

فاجعه خونین هفده شهریور

17 شهریور 1357

17 شهریور مکرر عاشورا و میدان شهدا مکرر کربلا و شهدای ما مکرر شهدای کربلا و مخالفان ملت ما مکرر یزید و وابستگان او هستند **صحیفه نور جلد 9 - ص 52***).
امام خمینی (ره)
دولت جمشید آموزگار که از نخستین روزهای زمامداری، سیاست تحمیق مردم را پیش گرفته بود و با همان سازمانهای امنیتی موجود، بحرانها را پشت سر بگذارد و رژیم را حفظ کند، نتوانست در برابر امواج توفنده انقلاب اسلامی پایداری کند.
تظاهرات مردمی و راهپیمایی های عظیم روز به روز گسترش می یافت و مراکز فساد و قمارخانه ها، کاباره ها مورد هجوم مردم قرار می گرفت و اعتراضات مردمی علنی تر می شد. به دنبال شکست کابینه آموزگار و ناتوانی دولت در پاسخگویی به استیضاح نمایندگان مجلس فرمایشی شورای ملی در خصوص حادثه سینما رکس آبادان و قاطعیت انقلابی مردم در پیشبرد خواسته هایشان، پس از یکسال در چهارم شهریور 1357 مجبور به استعفا و شاه مخلوع جعفر شریف امامی را که از رجال مشهور وابسته رژیم که 15 سال رئیس مجلس سنا و در سال 1339 نخست وزیر بود، به قصد کنترل اوضاع مأمور تشکیل کابینه کرد. نقشه شاه و آمریکا این بود که با این تغییر و تحول تا حدی از خشم و نفرت عمومی بکاهد. شریف امامی برنامه دولت خود را براساس (آشتی ملی) و (احترام به روحانیت) قرار داد و با آزادی 237 نفر از زندانیان سیاسی و تعطیلی قمارخانه ها و کازینوها خواست چهره خود را مردمی نشان دهد ولی این ترفندها کارساز شد و همان روز که مصادف با شهادت مولای متقیان علی(ع) بود، تظاهرات و برخوردهای خونین ادامه یافت.
در پنجم شهریور تظاهرات گسترده مردم در شهرهای قم، تهران و... ادامه پیدا کرد و ده ها نفر نیز به شهادت رسیدند. رژیم شاه در یک عقب نشینی آشکار، تقویم شاهنشاهی را که از چندی پیش (سال 1354) رسمی کرده بود مجددا به تقویم هجری شمسی مبدل ساخت.** جهت کسب اطلاعات بیشتر به جلد سوم این کتاب به تاریخ 25/12/1354 مراجعه گردد.***
در بیست و سوم ماه مبارک رمضان (ششم شهریور 1357) امام خمینی (ره) خطاب به ملت مسلمان ایران پیامی منتشر کرد و نسبت به حیله های دشمنان اسلام و تعویض مهره ها، تغییر تقویم و... اعلام خطر نمود** صحیفه نور - چاپ دوم - جلد اول صفحه 568 و 569***:
(در این موقع حساس تاریخ ایران، شاه به وسیله کارشناسان خود دست به توطئه خطرناکی زده است که با اندکی سستی و تغافل، ملت ایران باید از به دست آوردن آزادی و استقلال و حقوق بشر مأیوس شود و خود را برای همه نوع اختناق و شکنجه و قتل و غارت مهیا کند و اسلام باید از احکام نورانی خود چشم بپوشد.، ...)
(... ملت ایران بداند که در لب پرتگاهی است که با اندک غفلت سقوط می کند و تمام زحمات و رنجهای چندین ساله او پایمال می شود و تا آخر روی سعادت نخواهد دید و در نزد خدای متعال مسئول است...)

سیزدهم شهریور 1357 (عید سعید فطر) - برگزاری راهپیمایی بزرگ در تهران

اختناقی که رژیم از سالها قبل ایجاد کرده بود، در یکی دو ماه اخیر به اوج خود رسیده بود، اما پیگیری ادامه نهضت از طرف امام (ره) و روحانیت معظم، در روز عید فطر آن سال تجلی نمود و مردم در شهرهای خمین، تهران، قم، کرج و ایلام و دیگر شهرها پس از برگزاری نماز عید به حرکت در آمدند و شعارهای کوبنده بر ضد رژیم سر دادند. بزرگترین این راهپیماییها در تهران با شرکت نزدیک به یک میلیون نفر برگزار شد و روزنه امید پیروزی و نقطه عطف تاریخ سازی را در نهضت اسلامی پدید آورد. تظاهر کنندگان با مشتهای گره کرده و فریادهای کوبنده خواستار الغای رژیم شاهنشاهی و تأسیس حکومت اسلامی شدند.
راهپیمایان در تهران با ابراز محبت به سربازان ارتشی و بوسیدن آنها خواستار پیوستن ارتش به ملت شدند. امام خمینی (ره) به مناسبت عید سعید فطر اعلامیه ای منتشر و در آن خطاب به ملت ایران فرمودند:
(مردم مسلمان ایران به دنبال برگزاری نماز عید دست به عبادت ارزنده دیگری زدند که آن فریادهای کوبنده علیه دستگاه جبار و چپاولگر برای به پاداشتن حکومت عدل الهی است که کوشش در این راه از اعظم عبادات است و فدایی دادن در راه آن سیره انبیاء عظام خصوصا نبی اکرم اسلام و وصی بزرگ او امیرمؤمنان است،... .
ملت عظیم الشأن ایران! نهضت خود را ادامه داده و هرگز سستی به خود راه ندهید که نمی دهید. مطمئن باشید به امید خدا پیروزی و سرافرازی نزدیک است.)
امام خمینی (ره) در این اعلامیه ارتشیان را برادران خود خوانده و خواستار احترام بیشتر به آنان شدند و فرمودند:
(... ای سربازان غیور که برای وطن و کشور خود فداکاری می کنید، به پاخیزید، ذلت و اسارت بس است، پیوند خود را با ملت عزیز استوارتر کنید... .** صحیفه نور - چاپ دوم - جلد اول صفحه 579***)
تظاهرات روز عید فطر زمینه ای برای تظاهرات 16 شهریور گردید. در این روز راهپیمایی بزرگ تهران انجام شد. ابتدا مأموران کوشش کردند که جلوی راهپیمایی را بگیرند و چون توفیقی نیافتند خود نیز به دنبال جمعیت به حرکت در آمدند.
راهپیمایی و تعطیل عمومی شانزدهم شهریور به خاطر حرمت خون کشته شدگان روزهای پیشین بود. مأموران رژیم از شب قبل در میدانهای مهم شهر مستقر شده و آماده هرگونه درگیری با تظاهر کنندگان بودند. حرکت از مسجد قبا در قیطریه آغاز شد و به طرف میدان ژاله ادامه یافت. در این راهپیمایی شعارهای (خمینی رهبر ماست)، (ایران کشور ماست)، (برادر ارتشی چرا برادر کشی)، (مسلمان به پاخیز برادرت کشته شد) شنیده می شد و عکسهایی از امام (ره) بر فراز دستها مشاهده می گردید. و در بین مردم اعلام شد که صبح روز بعد (جمعه 17 شهریور) در میدان و خیابان ژاله تجمع صورت خواهد گرفت.