فهرست کتاب


روزها و رویدادها (جلد دوم)

علی بری دیزجی , علی اصغر کریمی شرفشاده , مجید صفائی , محمد نبی ابراهیمی , وحید صفائی

استقرار بر روی اسکله و حملات هوایی دشمن

با تصرف اسکله، فرماندهی نیروهای حمله ور تصمیم گرفت که نیروهای اضافه، هر چه سریعتر، تخلیه شده، فقط تعداد محدودی از رزمندگان برای پدافند باقی بمانند. این کار، با توجه به سرعت عمل عراق، در استفاده از هواپیماها، هر چه سریعتر انجام پذیرفت و حدود ساعت 10 صبح، کلیه نیروهای موج اول و دوم عقب کشیده شدند و نیروهای احتیاط، به تعداد مورد نیاز، در اسکله استقرار یافتند.
بالای اسکله، تعداد چهار قبضه پدافند چهار لول، دو عدد دو لول، چند قبضه 57 م م و دو قبضه شلیکا موجود بود، که بلافاصله، اقدام به راه اندازی آنها شد. از سوی دیگر، اسکله البکر نیز که صبح هنگام به آتش کشیده شده بود در حال سوختن بود.
نخستین فشار دشمن به اسکله الامیه، با زدن یک موشک به پد هلیکوپتر - در ساعت 10 صبح آغاز شد. این در حالی بود که در این مکان، تعدادی از زخمیهای خودی و عده ای از اسرایی که آماده تخلیه بودند، مورد اصابت گلوله قرار گرفتند. بدین جهت، با هماهنگی فرماندهی با مسئولین واحدها، قرار شد که حتی المقدور، تعداد نیروهای موجود بالای اسکله، محدود باشد تا از تلفات بیشتر جلوگیری شود.
در این حال، طبق گزارشات شنود، نیروهای دشمن مستقر در اسکله البکر، به علت آتش سوزی شدید، دائما تقاضای انتقال از منطقه را می کردند. سوختن اسکله البکر، از اسکله خودی در کنار اروند رود - یعنی از فاصله 35 کیلومتری - بوضوح مشخص بود و دود سیاه غلیظی آسمان اطراف البکر را پوشانده بود.
در این وضعیت، دشمن برای ادامه فشار خود بر روی اسکله الامیه، از موشکهای دوربرد استفاده کرد. علاوه بر موشک صبح، به هنگام عصر نیز از موشک دیگری استفاده کرد، که به 150 متری پد هلیکوپتر اصابت کرد و دو یا سه نفر تلفات داشت. دشمن علاوه بر پرتاب موشکها، حدود پنجاه بار نیز اقدام به بمباران هوایی کرد که فشار زیادی بر رزمندگان خودی وارد نکرد.
علی رغم تصور نیروهای ایرانی، مبنی بر عدم فعالیت دشمن در شب، نخستین موشک دشمن در ساعت 10 شب به اسکله اصابت کرد و تا صبح 4 فروند موشک دیگر نیز به سوی اسکله شلیک شد که در نزدیکی صبح، یکی از آنها به اسکله خورد و سه فروند دیگر به انحراف رفت.
شلیک موشک اولی در ابتدای شب، باعث شد که از این پس نیروها دائما در انتظار اصابت موشک دوم باشند. بدین ترتیب، هیچ جای اسکله، محل امنی برای استراحت آنها به شمار نمی رفت.
دشمن توانست حوالی نیمه شب، هشت فروند شناور خود را به طرف اسکله های البکر و الامیه بیاورد. ورود شناورها با وجود مشکلات مربوطه، گواه این مطلب بود که عراق، بر حفاظت از اسکله البکر و تصرف مجدد الامیه اصرار داد. بدین ترتیب، با آمدن شناورها، واضح بود که دشمن از صبح فردا، علاوه بر بمباران، با شناورها نیز به اسکله حمله خواهد کرد.

روز سوم، تشدید حملات و تهدیدات دشمن و تصمیم به عقب نشینی

به دنبال موشکی که صبح هنگام به اسکله شلیک شد و به آن اصابت کرد، با روشن شدن هوا، هواپیماهای دشمن، در منطقه حضور و به بمباران اسکله پرداختند.
سپس، ناوچه های دشمن نیز آرایش گرفته، در حالی که هلیکوپترها در بالای سر آنها قرار گرفته بودند، به سمت اسکله حرکت کردند.
فشار بر روی نیروهای خودی، هر لحظه بیشتر می شد و مشخص بود که بدون عملیات پشتیبانی و تکمیلی (که انجام آن به دلایلی صورت نگرفت) و بدون پشتیبانی هوایی و دریایی لازم، می بایست عملیات تهاجمی پایان می یافت و نیروهای خودی اعم از آنهایی که روی اسکله مستقر بودند و آنهایی که در قایقها می جنگیدند، منطقه را ترک کنند و سرانجام براساس تدبیر اتخاذ شده رزمندگان دلاور جمهوری اسلامی ایران اقدام به عقب نشینی کردند و ساعتی به ظهر مانده، که نیروهای دشمن از اسکله بالا رفته ولی دیگر نه از تأسیسات اثری مانده بود و نه از تجهیزات مربوطه.
از کشته های دشمن در این عملیات، آمار دقیقی در دست نیست؛ اما بنا به گفته رزمندگانی که در جریان تک به اسکله حضور داشتند، حدود پنجاه تن از دشمن کشته شده و حدود 110 نفر به اسارت در آمدند؛ که به هنگام انتقال آنان، بر اثر اصابت موشک دشمن به پد هلیکوپتر اسکله، تعدادی از آنان به قتل رسیدند و حدود 90 تن تخلیه شدند.

شهادت رئیسعلی دلواری