فهرست کتاب


روزها و رویدادها (جلد دوم)

علی بری دیزجی , علی اصغر کریمی شرفشاده , مجید صفائی , محمد نبی ابراهیمی , وحید صفائی

جمعیت و توسعه اقتصادی

برای بهبود بخشیدن سطح عمومی زندگی، بالا بردن همه جانبه سطح رشد اقتصادی واجد اهمیت است و این امر نه تنها در مورد مصرف خصوصی بلکه در مورد بهینه سازی خدمات عمومی مصداق دارد. پیوستگی افزایش جمعیت و رشد اقتصادی بیش از دو دهه موضوع مباحثات و مجادلات شدیدی بوده است.
تاکنون تاریخ حکایات گوناگونی را در این زمینه نقل کرده است. در اروپای قبل از سال 1800 میلادی در دوره های افزایش جمعیت معمولاً سطح زندگی اغلب مردم سقوط می کرده است. از سوی دیگر کاهشهای شدید جمعیت موجب می شده که در دوره های متعاقب آن سطح زندگی بازماندگان بهبود یابد. این ترتیب حاکی از آن است که زمینهای قابل کشت زراعی تا سرحد امکان مورد بهره برداری قرار گرفته اند، لذا رشد جمعیت توام با بهبود سطح زندگی، فقط در صورتی میسر است که در تکنولوژی مربوط به تولید غذا، مسکن، کالا و خدمات بیشتر در همان مقدار زمین زیر کشت، پیشرفتهایی حاصل شده و پیشرفت فن آوری همگام با رشد جمعیت باشد. این وضعیت با انقلاب صنعتی که نفت را به عنوان مبنای انرژی جایگزین زمین، تکنولوژی و در نتیجه توسعه نمود، تغییر یافت.
بین سالهای 1965 و 1980 ظاهراً افزایش سریع جمعیت هیچ گونه مشکل محسوسی برای رشد اقتصادی ایجاد نکرد. در دهه 1980 این تصویر به گونه ای بنیانی تغییر کرد و ارتباط متقابل بین جمعیت و رشد اقتصادی در طول دهه 1980 منفی بوده است. با این وجود در این دهه مدیریت صحیح توانسته است تا حدودی آثار نامطلوب رشد جمعیت را تخفیف دهد و در مواردی ضعف مدیریت و عوامل اجتماعی و فرهنگی دیگر موجب رشد سریع جمعیت و تشدید مشکلاتی شده است.

صندوق جمعیت ملل متحد

صندوق جمعیت ملل متحد در سال 1969 به عنوان یکی از ارگانهای تابعه مجمع عمومی سازمان ملل متحد تأسیس شده است. هدف از تشکیل صندوق کمک به آن دسته از کشورهای جهان است که با مشکل جمعیت مواجه می باشند. در جهت وصول به این هدف، صندوق جمعیت با اعطای کمکهای فنی و مالی به دولتها تواناییهای لازم را برای پاسخگویی به نیازهای جمعیتی و تنظیم خانواده ایجاد می کند.
صندوق از طریق اجرای برنامه هایی در کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه جهان، آگاهیهای عمومی را در زمینه مسائل جمعیتی و آثار و پیامدهای آن بر رشد و توسعه اقتصادی و اجتماعی و کیفیت زندگی فردی و استراتژیهایی را برای رویارویی با مشکل افزایش جمعیت ارائه می کند. اعطای کمک مالی توسط صندوق تنها به تقاضای دولتها صورت می گیرد و صندوق علی الاصول حامی برنامه های داوطلبانه کشورها برای کنترل جمعیت است. هر سال بیش از یکصد کشور جهان از کمکهای فنی و مالی صندوق برخوردار می شوند.
در حال حاضر 69 کشور بر این باورند که میزان رشد جمعیت در آنها بالاست و 63 کشور با کمک صندوق جمعیت در حال برداشتن گامهایی در راه کاهش این میزان هستند.
این کشورها دربردارنده 85 درصد جمعیت کشورهای در حال توسعه هستند. در 129 کشور، دولت مستقیماً از برنامه تنظیم خانواده پشتیبانی می کند و در 17 کشور دیگر حمایت دولت جنبه غیر مستقیم دارد. صندوق جمعیت سازمان ملل در حال حاضر به برنامه های جمعیتی در 135 کشور جهان کمک می کند.

عملیات رمضان