فهرست کتاب


تفسیر نور جلد 6

حاج شیخ محسن قرائتی‏

سوره نحل آیه 109

(109) لَا جَرَمَ أَنَّهُمْ فِی الْأَخِرَةِ هُمُ الْخَسِرُونَ
ترجمه: شک نیست که آنان حتماً در آخرت همان زیانکارانند.
پیام ها:
1- کسی که دنیا را بر آخرت ترجیح دهد، در آخرت خسارت کرده و سرمایه رشد خود را به هدر داده است. (هم الخاسرین)

سوره نحل آیه 110

(110) ثُمَّ إِنَّ رَبَّکَ لِلَّذِینَ هَاجَرُواْ مِن بَعْدِ مَا فُتِنُواْ ثُمَّ جَهَدُواْ وَصَبَرُواْ إِنَّ رَبَّکَ مِن بَعْدِهَا لَغَفُورٌ رَّحِیمٌ
ترجمه: پس قطعاً پروردگار تو برای کسانی که پس سختی ها(یی که از کفار دیدند برای حفظ آیین یا توبه) هجرت کرده وبه جهاد برخاسته وپایداری نمودند، همانا پروردگارت از آن پس قطعاً آمرزنده مهربان است.
نکته ها:
با نگاه به آیات گذشته می فهمیم که مسلمانان به چند گروه تقسیم می شدند:
1- گروهی که زیر شکنجه کفار جان دادند و کلمه ای کفرآمیز به زبان نیاوردند. مثل پدر و مادر عمار.
2- گروهی که ایمان قلبی داشتند ولی برای نجات جان خود تقیّه کردند. مثل عمار.
3- گروهی که بعد از ایمان، کافر و به اصطلاح مرتّد شدند.
4- گروهی که بعد از گرفتار فتنه و انحراف شدن، با هجرت و جهاد و صبر به ایمان برگشته و توبه کردند و دین خود را حفظ کردند.
پیام ها:
1- هجرتی ارزش دارد که همراه با جهاد و صبر و مقاومت باشد وگرنه نوعی فرار است. (هاجروا - جاهدوا - صبروا)
2- اسلام بن بست ندارد و هرگونه انحراف و فتنه را می توان جبران کرد. (مرتد نیز می تواند ایمان آورده و توبه کند)**مرتد دو گونه است؛ 1- مرتد فطری و آن کسی است که از پدر و مادر مسلمان تولد یافته و بعد از قبول اسلام به کفر برگشته است، کیفر او (بخاطر ضربه ای که از طریق ارتدادش به جامعه اسلامی و تزلزل عقاید مردم وارد می شود) قتل و اموالش مصادره و توبه اش پذیرفته نیست. 2- مرتد ملّی که به کسی گویند که پدر و مادرش به هنگام انعقاد نطفه اش مسلمان نبوده است ولی او مسلمان شده و بعد کافر گشته. توبه اینگونه مرتد پذیرفته می شود.
اما اگر دلیلی دیگر بر استثنا نباشد از همین آیه می توان استفاده کرد که هر دو مرتد اگر بعد از انحراف اهل هجرت و جهاد و صبر باشد مورد عفو قرار می گیرد. تفسیر اطیب البیان***
3- شرط دریافت مغفرت و رحمت الهی، جهاد و مقاومت است. (من بعدها لغفور رحیم)

سوره نحل آیه 111

(111) یَوْمَ تَأْتِی کُلُّ نَفْسٍ تُجَدِلُ عَن نَّفْسِهَا وَتُوَفَّی کُلُّ نَفْسٍ مَّا عَمِلَتْ وَهُمْ لَا یُظْلَمُونَ
ترجمه: روزی بیاید که هر کس تنها به جدال و دفاع از خویشتن بپردازد وبه هرکس آنچه را انجام داده جزای کامل داده می شود و آنان مورد ظلم قرار نمی گیرند.
نکته ها:
صحنه ی قیامت به قدری خطرناک است که گنهکار برای نجات خود، هر لحظه چیزی می گوید؛ گاهی می گوید: (واللَّه ربّنا ما کنّا مشرکین)**انعام، 123. ***به خدا سوگند ما مشرک نبودیم، گاهی می گوید: (هؤلاء اضلّونا)**اعراف، 38. ***اینها ما را گمراه کردند، و گاهی می گوید: (لولا انتم لکنّا مؤمنین)**سبا، 31. ***اگر شما نبودید ما مؤمن بودیم.
پیام ها:
1- قیامت، فراگیر است و همه ی انسانها در آن روز حاضر می شوند. (کلّ نفسٍ)
2- انسان در قیامت همه چیز و همه کس را فراموش می کند و فقط در فکر نجات خود است. (تجادل عن نفسها)
3- اعمال ما در دنیا محو نمی شود، بلکه عمل وآثارش باقی می ماند. (توفّی... ما عملت)
4- کیفر قیامت، نتیجه عمل خود انسان است نه ظلم یا انتقام. (ما عملت وهم لایظلمون)