تفسیر نور جلد 2

نویسنده : حاج شیخ محسن قرائتی

نکاتی پیرامون شهید و شهادت

1- در روایات آمده است که شهید، هفت ویژگی اعطایی از جانب خداوند دارد: اوّلین قطره ی خونش، موجب آمرزش گناهانش می گردد. سر در دامن حورالعین می نهد. به لباس های بهشتی آراسته می گردد. معطّر به خوش بوترین عطرها می شود. جایگاه خود را در بهشت مشاهده می کند. اجازه ی سیر و گردش در تمام بهشت به او داده می شود. پرده ها کنار رفته و به وجه خدا نظاره می کند.**وسائل، ج 11، ص 10.***
2- پیامبر صلی الله علیه و آله از شخصی شنید که در دعا می گوید: «اسئلک خیر ما تسئل» خدایا! بهترین چیزی که از تو درخواست می شود به من عطا کن، فرمود: اگر این دعا مستجاب شود، در راه خدا شهید می شود.**مستدرک، ج 2، ص 243.***
3- در روایت آمده است: بالاتر از هر نیکی، نیکوتری هست، مگر شهادت که هرگاه شخصی شهید شود، بالاتر از آن خیری متصوّر نیست.**بحار، ج 74، ص 61.***
4- در روز قیامت، شهید مقام شفاعت دارد.**بحار، ج 2، ص 15.***
5 - از امام صادق علیه السلام روایت شده است که فرمود: در قیامت لغزش های شهیدبه خودش نیز نشان داده نمی شود.**وسائل، ج 11، ص 9.***
6- شهدای صف اوّلِ حمله و خط شکن، مقامشان برتر است.**میزان الحکمة.***
7- مجاهدان از درب مخصوص وارد بهشت می شوند**بحار، ج 97، ص 8.*** و قبل از همه به بهشت می روند**بحار، ج 97، ص 11.*** و در بهشت جایگاه مخصوصی دارند.**تفسیر نورالثقلین، ج 2، ص 241.***
8 - تنها شهید است که آرزو می کند به دنیا بیاید و دوباره شهید شود.**کنزالعمّال، ج 4،ص 290.***
9- بهترین و برترین مرگ ها، شهادت است.**بحار، ج 100، ص 8.***
10- هیچ قطره ای محبوب تر از قطره ی خونی که در راه خدا ریخته شود، در نزد خداوند نیست.**وسائل، ج 11، ص 6.***
11- در قیامت، شهید سلاح به دست، با لباس رزم و بوی خوش به صحنه می آید و فرشتگان به او درود می فرستند.**بحار، ج 97، ص 13.***
12- امامان ما شهید شدند. بسیاری از انبیا ورهروان وپیروان آنان نیز شهید شدند. (وکایّن من نبیّ قاتل معه ربّیّون کثیرا)**آل عمران، 146.***، (یقتلون النبیین بغیر حق)**بقره، 61.***
13- حضرت علی علیه السلام با داشتن دهها فضیلت اختصاصی، تنها وقتی که در آستانه ی شهادت قرار گرفت فرمود: «فزت و ربّ الکعبة» او اوّل کسی بود که ایمان آورد، جای پیامبر صلی الله علیه و آله خوابید، برادر پیامبر شد، تنها خانه ی او به مسجد پیامبر درب داشت، پدر امامان و همسر زهراعلیهاالسلام بود. بت شکن بود، ضربت روز خندق او، از عبادت ثقلین افضل شد. امّا در هیچ یک از موارد مذکور نفرمود: «فُزت»
14- علی علیه السلام می فرمود: قسم به خدایی که جان فرزند ابوطالب در دست اوست، تحمّل هزار ضربه شمشیر در راه خدا، آسان تر از مرگ در رختخواب است.**نهج البلاغه.***
15- علی علیه السلام در جنگ احد ناراحت بود که چرا به شهادت نرسیده است تا اینکه مژده شهادت در آینده را از پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله دریافت نمود.
16- شهید مطهری در کتاب حماسه حسینی می نویسد: سخاوتمند، هنرمند و عالم؛مال، هنر و علم خود را که بخشی از وجود اوست جاودانه می کند، امّا شهید، خودش را جاودانه می کند.**حماسه حسینی، ج 3، ص 40.***
17- در عالم حیوانات نیز گوسفندِ مرده بی ارزش است، گوسفندی که به سوی قبله و با نام خدا ذبح شود، ارزش دارد.
18- همان گونه که کور، مفهوم بینایی را درک نمی کند، زندگان دنیا حیات شهدا را درک نمی کنند.
19- وقتی انفاق مال در راه خدا، قابلیّت رشد تا هفتصد برابر و بیشتر را دارد، دادن خون و جان، در راه خدا چگونه است؟
پیام ها:
1- شهادت، پایان زندگی نیست، آغاز حیات است. بسیاری از زندگان مرده اند، ولی کشتگان راه خدا زنده اند. (بل أحیاءٌ)
2- شهادت، باختن و از دست دادن نیست؛ بلکه یافتن و به دست آوردن است. (بل أحیاء... یرزقون)
3- کشته شدن، آنگاه ارزشمند است که در راه خدا باشد. (قتلوا فی سبیل اللَّه)
4- تصوّر هلاکت و یا خسارت برای شهید، تفکّری انحرافی است که باید اصلاح شود. (لا تحسبنّ)

سوره آل عمران آیه 170

(170) فَرِحِینَ بِمَآ ءَاتَهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ وَیَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِینَ لَمْ یَلْحَقُواْ بِهِم مِّنْ خَلْفِهِمْ أَلَّا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ
آنان بخاطر آنچه خداوند از فضلش به آنها داده، شادمانند و به کسانی که به دنبال ایشانند، ولی هنوز به آنها ملحق نشده اند، مژده می دهند که نه ترسی بر آنها است و نه غمی خواهند داشت.
نکته ها:
در روایات آمده است: مؤمنان واقعی که قرآن و اهل بیت پیامبرعلیهم السلام را با هیچ کتاب و رهبر دیگری عوض نمی کنند، مشمول بشارت این آیه هستند. همچنین استفاده می شود که زندگی برزخی یک زندگی واقعی دارای رزق و حیات و شادی و بشارت است. و مراد از آن تنها باقی ماندن نام نیک در تاریخ نیست.
پیام ها:
1- شادی شهدا به الطاف الهی است، نه عملکرد خودشان. (فرحین بما اتاهم اللّه )
2- شهدا الطاف الهی را تفضّل الهی می دانند، نه پاداش خون خود. (من فضله)
3- شهدا از همرزمان خود دل نمی کنند و آینده خوب را به آنها بشارت می دهند. (یستبشرون بالّذین لم یلحقوا بهم)
4- شهدا زندگی جمعی دارند، به یکدیگر ملحق می شوند و در انتظار ملحق شدن دیگران هستند. (یستبشرون بالّذین لم یلحقوا بهم)
5 - علاقه به سعادت دیگران و ملحق شدن آنان به کاروان عزّت و شرف، یک ارزش است. (و یستبشرون بالّذین لم یلحقوا)
6- کامیابی شهدا، همیشگی است و هرگز غم از دست دادن نعمتی را ندارند. (لاخوف علیهم و لا هم یحزنون)

سوره آل عمران آیه 171

(171) یَسْتَبْشِرُونَ بِنِعْمَةٍ مِنَ اللَّهِ وَفَضْلٍ وَأَنَّ اللَّهَ لَا یُضِیعُ أَجْرَ الْمُؤْمِنِینَ
به نعمت و فضل خدا و اینکه خداوند پاداش مؤمنان را تباه نمی کند، (آیندگان را) مژده می دهند.
پیام ها:
1- در عالم برزخ، بشارت وشادمانی وجود دارد. (یستبشرون)
2- شهدا به نعمت و فضلی می رسند که برای ما شناخته نیست. کلمه (نعمة) و (فضل) نکره آمده است.
3- پاداش عملکرد مؤمنان، بیمه شده است. (لایضیع اجر المحسنین)
4- وعده ی تضمین پاداش، انگیزه عمل است. (لایضیع)