هزار و یک حکایت قرآنی

نویسنده : محمد حسین محمدی

حکایت 239 : تفسیر این آیه را مطالعه کن

یکی از شهیدان راه فضیلت، دانشمند شهید قاضی زاده تتوی**احمد بن نصرالله تتوی سندی. *** است. پدر وی از قاضیان حنفی مذهب بوده و در تته از شهرهای ایالت سند))، به منصب قضاوت اشتغال داشته است. قاضی زاده تتوی بر اثر معاشرت با نیکبختان عراق و برکات انفاس زکیه آنان، از مذهب پدرش دست برداشته و به مذهب شیعه جعفری گروید. مرحوم قاضی نور الله شوشتری با وی ملاقات کرده و علت گرویدن وی به مذهب تشیع را علاوه بر آنچه ذکر شد - چنین نوشته است: در همان اوقات که با مردم شایسته عراق رفت و آمد نمود، شبی حضرت امیر المؤمنین علی (علیه السلام) را در خواب می بیند. آن حضرت کتب کشاف**الکشاف عن حائق غوامض التنزیل و عین الاقاویل فی وجوه التأویل. مولف این تفسیر، ابوالقاسم محمود بن عمر بن محمد بن احمد الزمخشری، ملقب به جار الله است. زمخشری از عالمان اهل سنت بوده که با سال 467 قمری متولد شده و به سال 538 قمری وفات یافته است. *** (زمخشری) را به دست گرفته و صفحه ای از آن که آیه شریفه انما ولیکم الله و رسوله و الذین آمنوا الذین یقیمون الصلاه و یوتون الزکاه و هم راکعون**مائده /55، ترجمه: سرپرست و ولی شما، تنها خداست و پیامبر او و آنها که ایمان آورده اند همانها که نماز را برپا می دارند و در حال رکوع، زکات می دهند. (به اتفاق مفسران سنی و شیعه مراد از این آیه، حضرت علی (علیه السلام) است که در حال رکوع انگشتری را به فقیر عطا فرمود.) ***؛ در آن نوشته شده بود را به او نشان داده و می فرمایند: نزدیک بیا و تفسیر این آیه را مطالعه کن)). قاضی زاده تتوی پس از بیدار شدن از خواب، درباره خوابی که دیده بود و منظور از آن، به فکر فرو می رود و همان وقت در صدد بر می آید تا نسخه ای از کتاب کشاف را به منظور مطالعه تفسیر آیه مزبور تهیه نماید. در آن هنگام یکی از بزرگ زادگان عراق به نام میرزا حسن که در خواب به محضر امیر المؤمنین (علیه السلام) شرفیاب گشته و ماموریت یافته بود تا کتاب کشاف را به قاضی زاده تتوی تسلیم نماید درب خانه وی را به صدا در آورده و کتاب کشاف را به او تسلیم می کند. پس از این واقعه قاضی زاده تتوی مذهب تشیع اختیار نموده و مقالات ارزنده ای به منظور ترویج مذهب جعفری به رشته تحریر در می آورد از جلمه مطالب او، اعتراضاتی است که به برخی از فقهای اهل سنت همانند ابو حنیفه وارد ساخته است. قاضی زاده تتوی پس از مدت زمانی، به دست برخی از سنیان در شهر لاهور به شهادت رسیده و در حظیره امیر حبیب الله مدفون گردید**ر.ک: ترجمه روضات الجنات 2 /125 123 به نقل از: شهداء الفضیله. ***.

حکایت 240 : پیر طریقت و معنی آیت

یکی از مشایخ طریقت را پرسیدند که و الکاظمین الغیظ و العافین عن الناس و الله یحب المحسنین**آل عمران /134، ترجمه: و خشم خود را فرومی برند و از خطای مردم درمی گذرند و خدا نیکوکاران را دوست دارد. *** را معنی بگوی، پیر رحمه الله علیه جواب داد که واضح آیت در شریعت مستوفی بیاورده اند و بر آن مزید نیست اما پیران طریقت رضوان الله علیهم چنین گفته اند که: خشم فروخوردن آن است که در عقوبت مبالغت نرود، عفو آنکه اثر کراهیت از صحیفه دل محو کرده شود و احسان آنکه به اصل دوستی و صحبت مراجعت نموده آید، که در شرع کریم رعایت وسایل فرض ( لازم) است و در حکم مروت اهمال حقوق محظور**ر.ک: کلیله و منه /317 316. *** ( ممنوع).

حکایت 241 : خلیفه و چراگاه

انس بن مالک گوید: عمر بن الخطاب بالای منبر این آیات را قرائت کرد فانبتنا فیها حبا و عنبا و قضبا و زیتونا و نخلا و حدائق غلبا و فاکهه و ابا**عبس /31 27، ترجمه: و در آن (زمین) دانه های فراوانی رویاندیم و انگور و سبزی بسیار و زیتون و نخل فراوان و باغ های پردرخت و میوه و چراگاه. ***.
سپس گفت: همه اینها را شناختیم ولی معنی اب))**چراگاه. *** را ندانستیم سپس عصایی را که در دستش بود انداخت و گفت: به خدا قسم این کار دشواری است پس چه عیبی دارد برای تو اگر ندانستی که اب چیست؟! پیروی کنید آنچه را که بیان شده برای شما و هدایت و رهنمویی آن از قرآن است پس بدان عمل کنید و آنچه را که نشناختید پس آن را به پروردگارش واگذار کنید**ر.ک: علامه امینی، جرعه نوش غدیر /225، به نقل از: مستدرک حاکم 2 /514، الغدیر 6 /99. تفسیر نمونه 26 /151. ***.