فهرست کتاب


روایتی از سرگذشت انسان در هماوردی با ابلیس (ترجمه خطبه قاصعه)

, گروه ترجمه بنیاد نهج البلاغه

ایمان در پایگاه معرفت و یقین

36 - وَ لَوْ کَانَ الْإِسَاسُ الْمَحْمُولُ عَلَیْهَا وَ الْأَحْجَارُ الْمَرْفُوعُ بِهَا بَیْنَ زُمُرُّدَةٍ خَضْرَاءَ وَ یَاقُوتَةٍ حَمْرَاءَ وَ نُورٍ وَ ضِیَاءٍ لَخَفَّفَ ذَلِکَ مُصَارَعَةَ الشَّکِّ فِی الصُّدُورِ وَ لَوَضَعَ مُجَاهَدَةَ إِبْلِیسَ عَنِ الْقُلُوبِ وَ لَنَفَی مُعْتَلَجَ الرَّیْبِ مِنَ النَّاسِ وَ لَکِنَّ اللَّهَ یَخْتَبِرُ عِبَادَهُ بِأَنْوَاعِ الشَّدَائِدِ وَ یَتَعَبَّدُهُمْ بِأَنْوَاعِ الْمَجَاهِدِ وَ یَبْتَلِیهِمْ بِضُرُوبِ الْمَکَارِهِ إِخْرَاجاً لِلتَّکَبُّرِ مِنْ قُلُوبِهِمْ وَ إِسْکَاناً لِلتَّذَلُّلِ فِی نُفُوسِهِمْ وَ لِیَجْعَلَ ذَلِکَ أَبْوَاباً فُتُحاً إِلَی فَضْلِهِ وَ أَسْبَاباً ذُلُلًا لِعَفْوِهِ

و اگر سنگپایه های کعبه که خانه بر آنها استوار است و سنگ دیواره های آن، از زمرد سبز گون و یاقوت سرخ فام، و در هاله یی از نور و فروغ بود، جدال شک را در سینه ها کم می کرد و کوشش ابلیس را از دلها می زدود و امواج تردید و گمان در بین مردم فروکش می کرد، اما خداوند، بندگانش را به آزمونهای گوناگون می آزماید و به کوششهای رنگارنگ در مسیر تعبد و بندگی خالص قرار می دهد و به انواع سختی ها مبتلایشان می سازد تا خانه دل را از لوث خود خواهی و تکبر فروشوید و فروتنی را در عمق جانشان بر نشاند تا درهای فضل و رحمت به سویشان گشوده شود و به سهولت وسیله بخشایش فراهم گردد

نخوت، دام بزرگ شیطان

37 - فَاللَّهَ اللَّهَ فِی عَاجِلِ الْبَغْیِ وَ آجِلِ وَخَامَةِ الظُّلْمِ وَ سُوءِ عَاقِبَةِ الْکِبْرِ فَإِنَّهَا مَصْیَدَةُ إِبْلِیسَ الْعُظْمَی وَ مَکِیدَتُهُ الْکُبْرَی الَّتِی تُسَاوِرُ قُلُوبَ الرِّجَالِ مُسَاوَرَةَ السُّمُومِ الْقَاتِلَةِ فَمَا تُکْدِی أَبَداً وَ لَا تُشْوِی أَحَداً لَا عَالِماً لِعِلْمِهِ وَ لَا مُقِلًّا فِی طِمْرِهِ

پس از خدا بترسید، از خدا بترسید، از کیفر سرکشی در این جهان و سرانجام وخیم ستم در آن سرا و بد فرجامی نخوت، زیرا این کبر و نخوت دام بزرگ شیطان و نیرنگ سترگ اوست که چونان زهر کشنده بر دلها می جهد، پس، شیطان هرگز به ناتوانی نرود و از کار باز نایستد و دقیقاً هدف را نشانه می گیرد و از هیچکس هم در نمی گذرد، نه از علم دانشمند پروا دارد و نه از جامه ژنده مستمند.

نقش انسان در پیروزی بر شیطان

38 - وَ عَنْ ذَلِکَ مَا حَرَسَ اللَّهُ عِبَادَهُ الْمُؤْمِنِینَ بِالصَّلَوَاتِ وَ الزَّکَوَاتِ وَ مُجَاهَدَةِ الصِّیَامِ فِی الْأَیَّامِ الْمَفْرُوضَاتِ تَسْکِیناً لِأَطْرَافِهِمْ وَ تَخْشِیعاً لِأَبْصَارِهِمْ وَ تَذْلِیلًا لِنُفُوسِهِمْ وَ تَخْفِیضاً لِقُلُوبِهِمْ وَ إِذْهَاباً لِلْخُیَلَاءِ عَنْهُمْ وَ لِمَا فِی ذَلِکَ مِنْ تَعْفِیرِ عِتَاقِ الْوُجُوهِ بِالتُّرَابِ تَوَاضُعاً وَ الْتِصَاقِ کَرَائِمِ الْجَوَارِحِ بِالْأَرْضِ تَصَاغُراً وَ لُحُوقِ الْبُطُونِ بِالْمُتُونِ مِنَ الصِّیَامِ تَذَلُّلًا مَعَ مَا فِی الزَّکَاةِ مِنْ صَرْفِ ثَمَرَاتِ الْأَرْضِ وَ غَیْرِ ذَلِکَ إِلَی أَهْلِ الْمَسْکَنَةِ وَ الْفَقْرِ

و از اینجاست که خدا بندگان مؤمن خود را با نماز و زکات و سختکوشی ایام روزه داری، حفظ می فرماید تا اندامشان از گناه بیمه گردد و چشمانشان فروتنی آموزد و جانشان خاکساری گیرد و دلهایشان فروهشتگی پذیرد و خودپسندی از آن به کلی رخت بربندد. چرا که در نماز چهره های کریم از روی فروتنی بر خاک سائیده گردد و سر و روئی که همیشه بر بلندای انسان سروری دارد از سر خاکساری و کوچک شماری در برابر خداوند بر زمین نهاده شود و از سر فروتنی در روزه، پرواری و شکمبارگی فراموش گردد و به برکت زکات، بهره های زمین و جز این در راه مستمندان مصرف شود.