فهرست کتاب


خورشید مغرب غیبت، انتظار،تکلیف

محمد رضا حکیمی‏‏‏‏‏‏‏

28 - یاران آماده و نبرد مداوم

اشاره کردیم که دو جریان تعلیمی مهم، در فرهنگ دینی تشیع، وجود دارد که باید همیشه مورد استفاده باشد، و تعلیم دهد، و الهام بخشد. این دو جریان، یکی دعا ست و دیگری زیارت، در برنامه ریزی تعلیماتی ائمه طاهرین (علیه السلام)، و از مکتب دعا، و مکتب زیارت، در راه رساندن شناختها و تعلیمات به مردمان، به هنگام خواندن دعاها و زیارتها، به آن دستورها و ارشادها توجه کنند تو در حالات صفای روحی، آن تعالیم ناب را، با گوش و جان بنیوشند، و خود را چنانکه در آن گفتارها و سخنهای متبرک آمده است بسازند. در زیارت می خوانیم:
و نصرتی لکم معده...(482)
- ای پیشوایان دین، من همیشه آماده یاری شما هستم.
ما در این جمله بصراحت می گوییم که آماده یاری دین و پیشوایان دین هستیم. پس باید آماده باشیم، و وسایل یاری را فراهم کرده و تعلیمهای لازمه را آموخته باشیم، تا بتوانیم چنین بگوییم. و آیا این آمادگی چیست و چگونه است؟ اگر ما شیعه از سر صدق بخوانیم و بگوییم که: ای پیشوایان دین، ما همیشه آماده یاری شما هستیم، و نیروی یاری رسانی ما آماده و در خدمت شماست، آیا این آمادگی برای یاری کردن، فراهم ساختن وسایل یاری کردن است و گذراندن تمرینهای لازم؟
این آمادگی برای یاری رسانی، در عصر غیبت، ویژگی دیگری می یابد. و آن ویژگی، آماده شدن و آماده بودن، برای شرکت در قیام بزرگ، و ملحمه کبری است - که بدان اشارت رفت. کسانی که به مقام والای امام عصر (علیه السلام) ارادت می ورزند، و در این ارادت ورزی صادقند، و دوست دارند که اهل کردار باشند نه گفتار، باید از چگونگی که اکنون پدید آمده است شادمان باشند، و جوانان را، در این آمادگی، تشویق کنند.
همچنین، در زیارات، می خوانیم:
سلم لمن سالمکم، و حرب لمن حاربکم.(483)
- ای پیشوای دین! من در برابر هر کس که با شما از در اطاعت و تسلیم در آمده است، سلم و آشتیم، و در برابر هر کس که با شما جنگیده است در حال جنگم.
این شعار شور آور بزرگ به چه معنی است؟ آیا جز این است که شیعه باید با هر فرد، و هر جریان، و هر حاکمیتی که در برابر حق تسلیم است و پیرو حق است موافق باشد و بایستد و نبرد کند؟. آری، شیعه باید با ستمگران و مستکبران در حال نبرد مداوم باشد: حرب لمن حاربکم...
اینها تعالیمی است که نباید مورد غفلت قرار گیرد، دست کم، بعد از این، مباید مورد غفلت قرار گیرد.

29 - دگروار معنا کردن قرآن، مشکلی بر سر راه مهدی

یکی از مشکلات بزرگ، در طول تاریخ اسلام، سوء استفاده های گوناگون از کتاب خدا بوده است. قرآن کریم، عزیز است و گرامی، و کتاب خداست و وحی آسمان، و یکی از دو نهاد گرانقدر دوثقل، ثقلین است، که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله)، برای هدایت انسان، بر جای گذاشته است. هر گاه، آیه ای از قرآن خوانده شود، دل هر مسلمان می لرزد. این، عظمت کلام خدا، و اثر وحی ملکوت است. اما افسوس که برخی، از این تاثیر و قداست، سوء استفاده می کنند، قرآن کریم را وسیله قرار می دهند، و دگروار معنا می کنند، و باعث جذب بناحق افراد و اشخاصی بی اطلاع - یا کم اطلاع - می شوند، و آنان را به نام قرآن و بیان قرآن، به انحراف از قرآن و مقاصد قرآن سوق می دهند، و گاه در مقابل قرآن وامی دارند. این مشکل، سر راه امام بزرگ، مهدی موعود، نیز قرار می گیرد، لیکن اینگونه کسان در آن روزگار کاری از پیش نمی برند، و حکومت قاهره مهدویه آنان را یا به راه می آورد، یا از سر راه بر می دارد.(484)
البته باید دانست که مومنان صدیق، و منتظران آگاه، به خلیفه خدا خواهند پیوست، و از سر این امواج فتنه، با کشتی شناخت و ایمان و عمل، بسلامت، خواهند گذشت. این است که باید عقیده ها صحیح، و عملها صالح، و دلها پاک باشد و پاک نگاه داشته شود، و این عقیده و پاکی، نسل به نسل، انتقال یابد، تا مردم در زمان ظهور بتوانند به جریان حق بپیوندند. باید منتظران، در دوران انتظار، چنان ساخته شده باشند، و چنان به خود سازی اهمیت داده باشند، که نه تنها سست و بی تفاوت با طلوع نیر اعظم مواجه نگردند، بلکه چونان شهاب ثاقب، خویشتن را به مهدی (علیه السلام) برسانند، و در صف یاران او جای گیرند، و در بنیان مرصوص خروش آفرینان قبله چون شیر ژیان بخروشند، و در سوختن باطل، چون آتشفشان باشند، و در ریشه کن ساختن ستم، چون سیل دمان، و در یاری حق، چون کوه گران...

30 - حکومت فاطمی

رسایت عظیم مهدی موعود، یعنی مصلح فاطمی، و انقلابی بزرگ، و شورشگر نهایی جهان و تاریخ، این است که یک جهان بشری موحد و بالغ پدید آورد، و صحنه زیست انسان را از همه اصالتهای راستین بیا کند، و یک ارض مملو از عدل و داد پدیدار سازد. بنابر این، دولت مهدی، دولت جهانی است، و حکومت مهدی حکومت ارضی، که اعم است از حکومت جهانی. پس عدالتی که او می آورد، تنها عدالت اجتماعی نیست - چنانکه در پیش نیز گفتیم - بلکه عدالت حیاتی و سیاره ای است، یعنی او در همه پدیده ها، ارزشها، بهره برداریها، بهره بخشیها، و در همه شئون و اقتضاآت این سیاره - آنچنانکه خدا خواسته است - عدالت را بر قرار خواهد کرد. آری، مهدی (علیه السلام) رهبر یک حیات هماهنگ، و یک هماهنگی جاری، و همگونی ژرف، و شکفتن ساری، و نبض عادل، و نظم مینوی خواهد بود. و با ظهور او، سر انجام، جهان پیرو حکومت فاطمی خواهد شد. و مهدی - فرزند بانوی عظمی، فاطمه زهرا (علیه السلام) - بر سراسر اقالیم بشری حکم خواهد راند. و همه صفات پیامبران و مصلحان، در او، تجلی خواهد کرد. و امامی فاطمی، قافله سالار بشریت بزرگ خواهد گشت. و آنجاست که نظر جعفر بن محمد رودکی، پدر شعر فارسی، تحقق خواهد یافت، که به قول معروفی بلخی:
از رودکی شنیدم سلطان شاعران - کاندر جهان، به کسی مگرو، جز به فاطمه