فهرست کتاب


خورشید مغرب غیبت، انتظار،تکلیف

محمد رضا حکیمی‏‏‏‏‏‏‏

آیه هشتم: بقیت الله خیر لکم، ان کنتم مومنین...(199)

- بقیه الله (ذخیره الاهی)، برای شما مردم، اگر مومن باشید، هر چیز و هر کس دیگر بهتر است.
در تفسیر نورالثقلین، اصول کافی، نقل شده است:
مردی از امام جعفر صادق علیه السلام درباره قائم پرسید، که آیا می توان او را به هنگام سلام دادن، یا امیرالمومنین خطاب کرد؟. امام صادق فرمود: نه، این اسمی است که خداوند به امیرالمومنین داده است. ... پرسیدم: فدایت شوم، به هنگام سلام دادن به او، چه بگویم؟
امام صادق فرمود: همه باید بگویند: السلام علیک یا بقیه الله! سپس امام این آیه را تلاوت کرد: بقیت الله خیر لکم ان کنتم مومنین(200)
شیخ ابومنصور طبرسی، در کتاب الاحتجاج، از امیرالمومنین علیه السلام نقل کرده است که فرمود:
بقیه الله، یعنی مهدی، که پس گذشتن این دوره، خواهد آمد. و زمین را از قسط و عدل پر خواهد کرد، همانگونه که ظلم و جور پر شده باشد.(201)
شیخ صدوق، در کتاب اکمل الدین، امام محمد باقر علیه السلام، حدیثی طولانی نقل کرده است. امام در آن حدیث که سخن قائم می گوید، جمله می فرماید:
هنگامی که قائم خروج کند، به خانه کعبه تکیه دهد، آنگاه 313 تن نزد او گرد آیند. پس نخستین سخنی که گوید این آیه است: بقیت الله خیر لکم ان کنتم مومنین من بقیه الله ام، و حجت خدایم، و خلیفه خدایم در میان شما. آنگاه هر مسلمانی که به او سلام دهد، گوید السلام علیک یا بقیه الله فی ارضه(202)
همچنین در احادیث آمده است که حضرت امام محمد باقر علیه السلام فرمود:
علم به کتاب خدا و سنت پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم، در قلب مهدی ما می روید چنانکه بهتر و شادابترین گیاهان می رویند. هر کس شما باقی ماند، و مهدی را ملاقات کند، به او اینگونه سلام بدهد: السلام علیکم یا اهل بیت الرحمه و النبوه، و معدن العلم، و موضع الرساله! السلام علیک یا بقیه الله!(203)

آیه نهم: یوم یاتی بعض آیات ربک، لاینفع نفساً ایمانها، لم تکن آمنت من قبل...(204)

- روزی که پاره ای آیات پروردگار تو پدیدار گردد، آن روز هیچ کس را- اگر پیش ایمان نیاورده باشد - ایمان و باور سودی نخواهد بخشید.
سید هاشم بحرانی، صاحب تفسیر، می گوید:
شیخ صدوق، از امام جعفر صادق علیه السلام روایت کرده است که فرمود: آیات، در این آیه، ائمه هستند. و آن آیت مورد انتظار قائم علیه السلام است. روزی که قائم با شمشیر قیام کند، ایمان آوردن آن کسان، که پیش به او ایمان نداشته اند، آنان را سودی نخواهد داشت، اگر چه آنان، به امامان پیش او ایمان داشته باشند(205).
همچنین می گوید:
ابو بصیر، امام جعفر صادق علیه السلام روایت کرده است که فرمود:
مقصود این آیه (یعنی: یوم یاتی بعض آیات ربک...روزی که پاره ای آیات پروردگار تو پدیدار گردد...)، خروج قائم آل محمد صلی الله علیه و آله و سلم است. ای ابابصیر! خوشا به حال شیعیان قائم، که در زمان غیبت در انتظار او به سر می برند، و هنگامی که ظاهر شود، فرمانبردار اویند. آنانند اولیای خدا، که نه چیزی ترسی دارند، و نه به دل اندوهی.(206)

آیه دهم: فیها یفرق کل امر حکیم(207)

- در شب قدر، همه امور را، بر طبق حکمت، به جای خویش مقرر دارند.
مقصود از این آیت فرخنده، تقدیر امور است در شب قدر، در هر سال. و این امر در ارتباط مستقیم با حضرت ولی عصر علیه السلام، و حضور ولایتی او، در امت، و در مجاری تقدیر، و در جهان کائنات. در فصل بعد، در این باره، سخن خواهیم گفت.